Biszara al-Churi - Polski Serwis Naukowy

Biszara al-Churi (arab. بشارة الخوري, fr. Béchara El-Khoury, ur. 10 sierpnia 1890 w Alajh, zm. 1 stycznia 1964 w Bejrucie) – libański polityk, Maronita, pierwszy prezydent niepodległego Libanu w latach 1943-1952 roku z 11-dniową przerwą (11-22 listopada 1943). Dwukrotnie był również premierem Libanu: 1927-1928 i w 1929. Był jedną z najważniejszych postaci w walce o niepodległość.

Prezydent Libanu jest głową państwa Liban. Zgodnie z Paktem Narodowym z 1943 roku prezydentem może zostać tylko chrześcijanin maronita. Prezydent jest wybierany na 6-letnią kadencję przez Zgromadzenie Narodowe (libański parlament).

Język Québec oraz Ontario, Nouveau-Brunswick, – ok. 8 mln osób. Ok. 201 milionów używa francuskiego na całym świecie jako języka głównego (oszacowanie z r. 2009 wg Organisation mondiale de la Francophonie) a 72 miliony jako drugiego języka codziennego (w tym krajach Maghrebu). Wiele z tych osób mieszka w krajach, gdzie francuski jest jednym z języków urzędowych bądź powszechnie używanych (54 kraje). Paradoksalnie, w Algierii, Maroku, i Tunezji, gdzie nie ma statusu języka urzędowego jest bardziej rozpowszechniony niż w wielu krajach Czarnej Afryki, gdzie jest jedynym językiem urzędowym i używa go 96 milionów ludzi.

Życiorys

Al-Churi z wykształcenia był prawnikiem, studiował w Bejrucie i Paryżu. Dwukrotnie startował w wyborach prezydenckich. W 1936 roku przegrał z Émile Eddé, a w wyborach z roku 1943 został wybrany na prezydenta. Zanim jednak został głową państwa założył partię Ad-Dustour i dwukrotnie był premierem Libanu. Al-Churi był postrzegany za nacjonalistę i zdecydowanie sprzeciwiał się francuskiej obecności w Libanie. Dlatego właśnie, już jako prezydent, 11 listopada 1943 roku został przez Francuzów aresztowany i na 11 dni zamknięty w wieży w Raszai. Razem z prezydentem uwięzieni zostali Rijad as-Sulh (premier), Pierre Dżemajel, Kamil Szamun i wielu innych polityków związanych z ruchem niepodległościowym.
Al-Churi, Al/El Khoury, Al Coury, Khouri (arab.: خوري ) – arabskie nazwisko, rozpowszechnione wśród chrześcijan na Bliskim Wschodzie i arabskiej diasporze.

Kościół maronicki – jeden z Kościołów Wschodu, powstały w VII wieku na terenach obecnego Libanu i Syrii i tam pierwotnie działający. Wyodrębnił się wskutek przyjęcia herezji monoteletyzmu. Jako jedyny z Kościołów Wschodu w całości pozostaje w unii z Rzymem, nawiązanej w czasach wypraw krzyżowych.

Demonstracje przeciwko francuskiej obecności w Libanie doprowadziły do uwolnienia al-Churiego, a w konsekwencji doprowadziły do uzyskania przez Liban niepodległości. Od tamtego momentu 22 listopada 1943 roku jest libańskim Dniem Niepodległości.
Początkowe lata prezydentury al-Churiego to duży wzrost gospodarczy i rozkwit państwa. Sytuacja zmieniła się podczas wojny Izraela o niepodległość toczącej się w latach 1948-1949. Liban brał czynny udział w tej wojnie. Po jej zakończeniu w Libanie osiadło blisko 100 tysięcy palestyńskich uchodźców. Sytuacja wewnętrzna, jak również oskarżenia o korupcję w administracji prezydenckiej, spowodowały liczne demonstracje, po których al-Churi zrezygnował ze swojej funkcji. Miało to miejsce 18 września 1952 roku. Jego następcą został Kamil Szamun.

Order Orła Białego – najstarsze i najwyższe odznaczenie państwowe Rzeczypospolitej Polskiej, nadawane za znamienite zasługi cywilne i wojskowe dla pożytku Rzeczypospolitej Polskiej, położone zarówno w czasie pokoju jak i w czasie wojny. Nie dzieli się na klasy. Nadawany jest najwybitniejszym Polakom oraz najwyższym rangą przedstawicielom państw obcych.

Rijad as-Sulh (arab. رياض الصلح, ur. 1894, zm. 17 lipca 1951 w Ammanie) - libański polityk, pierwszy premier niepodległego Libanu w latach 1943-1945 i ponownie 1946-1951. Zginął w zamachu. Uważany jest za jedną z najważniejszych postaci w walce o niepodległość.

W 1946 odznaczony Orderem Orła Białego w dowód uznania za działalność na rzecz polskich uchodźców przebywających w Libanie.
Zobacz też

Al-Churi

Linki zewnętrzne

Sylwetka na oficjalnej stronie prezydenta Libanu (arab. • ang. • fr.)

Bibliografia

Danuta Madeyska, Liban, Warszawa 2003, ISBN 83-88542-62-1

Przypisy

Kawalerowie i statuty Orderu Orła Białego 1705-2008, 2008, s. 307.

Małgorzata Ziółkowska-Husami, Polski exodus na Bliski Wschód – www.polskiecedry.com (pol.)