Bitwa morska o Leyte - Polski Serwis Naukowy

Bitwa w zatoce Leyte – bitwa toczona w dniach 23, do 26 października 1944 roku, między flotą cesarstwa japońskiego, a amerykańską Flotą Pacyfiku. Bitwa w zatoce Leyte składała się z czterech części, z których każda nosi swoją nazwę: bitwa na Morzu Sibuyan podczas której samoloty z amerykańskich lotniskowców uderzyły na japoński główny zespół floty i zatopiły superpancernik Musashi", bitwa o półwysep Engaño podczas której amerykańskie lotnictwo pokładowe zniszczyło zespół japońskich lotniskowców służących w charakterze przynęty, bitwa w cieśninie Surigao podczas której amerykańskie i japońskie pancerniki stoczyły ostatnią bezpośrednią walkę w historii tej klasy okrętów oraz Samar w trakcie której japoński zespół zaatakował amerykańskie lotniskowce eskortowe i został pokonany przez mniejsze siły amerykańskie. Czterodniowa, największa w historii bitwa morska, złamała korpus floty japońskiej i rozpoczęła okres jej upadku.

Nachi (jap. 那智, Nachi) był drugim z czterech ciężkich krążowników typu Myōkō zbudowanym dla Japońskiej Cesarskiej Marynarki Wojennej. Pozostałymi okrętami należącymi do tego typu były: "Myōkō", "Ashigara" i "Haguro". Jego nazwa pochodzi od góry w prefekturze Wakayama.
USS Mississippi (BB-41) później (AG-128) był amerykańskim pancernikiem typu New Mexico, trzecim okrętem United States Navy noszącym nazwę pochodzącą od stanu Nowy Meksyk. Stępkę pod okręt położono 5 kwietnia 1915 w stoczni Northrop Grumman Newport News w Newport News. Wodowanie odbyło się 25 stycznia 1917, matką chrzestną okrętu była Camelle McBeath, a pierwszym dowódcą pancernika został kapitan J. L. Jayne.

Siły japońskie

17 października 1944 roku wojska amerykańskie wylądowały na wulkanicznej wyspie Leyte na Filipinach, znajdującej się u wejścia do zatoki o tej samej nazwie (Zatoka Leyte). Ta akcja była początkiem ofensywy mającej za zadanie wyparcie wojsk japońskich z terytorium Filipin. W międzyczasie okręty artyleryjskie ostrzeliwały tę i inne wyspy, na których również zamierzano wysadzić desant, a samoloty z lotniskowców dokonywały nalotów na lotniska. W ciągu kilku dni wojska amerykańskie osiągnęły dość znaczne zyski w terenie, spychając Japończyków coraz dalej w głąb lądu. Wiadomość o tym wydarzeniu dotarła do admirała Soemu Toyody - głównodowodzącego cesarską flotą japońską. Ten, po konsultacji ze sztabem generalnym, wydał rozkaz rozpoczęcia operacji Sho 1. Cała nazwa operacji alarmowej, bo w istocie plan takiej operacji był ustalony wcześniej na wypadek spodziewanego amerykańskiego ataku na Filipiny, brzmiała Sho ichi go czyli dosłownie "zwycięstwo jeden".

Walki o Guadalcanal – walki trwające od 7 sierpnia 1942 do 8 lutego 1943, które były początkiem amerykańskiej kontrofensywy lądowej w trwającej od ośmiu miesięcy wojnie z Japonią. Operacja lądowania na wyspie Guadalcanal w archipelagu Wysp Salomona była też pierwszym amerykańskim desantem w obliczu nieprzyjaciela i to przeprowadzonym od razu z powodzeniem. Jednocześnie trwały walki lotnictwa bombowego i myśliwskiego z wykorzystaniem bazy w Rabaul (Japończycy) oraz z wykorzystaniem baz na Nowej Kaledonii, lotniskowców Floty Pacyfiku i lotniska Hendersona na Guadalcanalu (Amerykanie). Ponadto miały miejsce liczne bitwy morskie na okolicznych wodach, co znacznie uszczupliło potencjał wojenny Japonii.
Haguro (jap. 羽黒, Haguro) był ostatnim krążownikiem ciężkim typu Myōkō należącym do Japońskiej Cesarskiej Marynarki Wojennej. Jego nazwa pochodzi od góry Haguro w prefekturze Yamagata. Pozostałymi okrętami należącymi do typu były: "Myōkō" (妙高), "Nachi" (妙高) i "Ashigara" (足柄).

Japończycy szykowali do bitwy flotę podzieloną na cztery zespoły mające koordynować swoje działania, mimo iż ich akweny działania były dość odległe. Poszczególnymi grupami okrętów dowodzili:

wiceadmirał Takeo Kurita dowodzący całym zespołem i operacją, pod jego bezpośrednią komendą znajdowały się superpancerniki "Yamato" i "Musashi", starszej daty pancerniki "Kongō", "Haruna" i "Nagato", oprócz tego krążowniki ciężkie "Atago", "Takao", "Chokai", "Suzuya", "Kumano", "Myōkō", "Maya", "Haguro", "Tone" i "Chikuma" ubezpieczane przez krążowniki lekkie "Yahagi" i "Noshiro" wraz z eskortą składającą się z piętnastu niszczycieli. Zespół stacjonował na kotwicowisku Lingga u wybrzeży Sumatry

wiceadmirał Shōji Nishimura dowodzący zespołem wydzielonym z sił głównych wiceadmirała Kurity i składającym się ze starszych pancerników "Fusō" i "Yamashiro", krążownika ciężkiego "Mogami" oraz czterech niszczycieli eskorty; okręty te stacjonowały wraz z zespołem wiceadmirała Kurity.

wiceadmirał Kiyohide Shima dowodzący zespołem składającym się z krążowników ciężkich "Nachi" i "Ashigara", lekkiego "Abukuma" i czterech niszczycieli. Wraz z zespołem adm. Ozawy kotwiczył na wodach Wewnętrznego Morza Japońskiego

wiceadmirał Jisaburō Ozawa mający pod swym dowództwem cztery lotniskowce, w tym ostatniego weterana z ataku na Pearl Harbor - "Zuikaku" oraz lekkie lotniskowce "Zuihō", "Chitose" i "Chiyoda", dwa pancerniko-lotniskowce "Ise" i "Hyūga". Te ostatnie były to okręty o małej wartości bojowej, nie mogły działać ani jako "prawdziwe" lotniskowce, jako że samoloty nie mogły na nich lądować, a tylko z nich startować, ani jako klasyczne pancerniki, jako że ograniczone uzbrojenie artyleryjskie było stosunkowo słabe, zaś korzystanie z niego, z powodu konieczności ustawienia pokładu startowego i hangarów dla samolotów, było utrudnione. Oprócz tego w zespole znajdowały się trzy krążowniki lekkie: nowoczesny "Ōyodo" i dwa starsze "Isuzu" i "Tama" wraz z eskortą ośmiu niszczycieli.

Myōkō (jap. 妙高, Myōkō) – japoński, ciężki krążownik, od którego wzięła nazwę cała klasa. Nazwa pochodzi od góry Myōkō w prefekturze Niigata, na wyspie Honsiu.
USS "Pennsylvania" (BB 38) – amerykański pancernik typu Pennsylvania. Budowę tego okrętu rozpoczęto 27 października 1913 roku, wodowanie odbyło się w stoczni Newport News Shipb. & Dry Dock Co. 16 marca 1915, a do służby wszedł 12 czerwca 1916 roku. W sumie zbudowano 2 okręty tego typu, bliźniaczą jednostką był pancernik USS "Arizona".

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)