Bitwa morska u brzegu Abchazji – domniemana bitwa przybrzeżna z nocy 9 sierpnia lub 10 sierpnia 2008 , w nocy, która jakoby miała miejsce na wodach koło portu Oczamczira w Abchazji, w trakcie przeprowadzania tamże desantu przez Rosjan przy zajmowaniu portu . Akwen ten, w pasie 12 mil od brzegu, stanowi wody terytorialne Gruzji. W bitwie udział miały wziąć okręty rosyjskie na Morzu Czarnym Floty Czarnomorskiej i małe okręty gruzińskie z bazy w Poti lub Batumi, ulokowanych na południe od miejsca rzekomego incydentu.

Rys ogólny

Wg strony rosyjskiej, siły Gruzji stanowiły 4 lub 5 małych okrętów patrolowe. Istnieją przesłanki, w postaci wywiadu udzielonego w ukraińskich mediach przez biorącego udział w tej akcji marynarza floty rosyjskiej, że jedną z nich miał być kuter rakietowy, który rzekomo odpalił pocisk rakietowy przechwycony w ostatniej chwili przez obronę przeciwrakietową rosyjskiego krążownik rakietowego "Moskwa". Wynikająca pobliska eksplozja rzekomo miała uszkodzić ten okręt flagowy Rosji, na tyle, że miał się on wycofać z akcji. Wiadomo, że już następnego dnia zawinął do pobliskiej bazy rosyjskiej w Noworosyjsku . Alternatywnie, podobne zniszczenia można było ponieść w wyniku ostrzelania działkami kaliber 37 mm z niewielkiej odległości (w zakresie 2 km).

Gruzińska marynarka wojenna posiadała dwa kutry o rakietowym uzbrojeniu pozwalającym na odpalenie naprowadzonego elektronicznie pocisku z odległości paru dziesiątek kilometrów. Oba były bazowane w Poti: "Dioskuria" i "Tbilisi". Starszy z nich, "Tbilisi", szeroko jest oceniany na byłego wtedy w wątpliwym stanie gotowości bojowej. Pozostałymi okrętami gruzińskimi mogły być tylko szybsze (35 węzłów/h) i wolniejsze (mniej niż 20 węzłów/h) okręty patrolowe marynarki lub straży przybrzeżnej ochrony pogranicza. Wyposażone były one w nieprecyzyjną broń lufową, ciężkie karabiny maszynowe, np. dwa kaliber 37 mm zainstalowane na pokładzie, jak w przypadku szybkiego P-21 "Grigori Toreli".

Wg strony rosyjskiej i dotychczas głównie rosyjskich źródeł w internecie, bitwa miała zakończyć się zatopieniem właśnie szybkiego gruzińskiego okrętu patrolowego. Początkowo strona rosyjska ogłosiła, że zatopiono kuter rakietowy "Tbilisi". Identyfikacja ta okazała się jednak mylna, a kolejne przypuszczenia identyfikują zatopioną jednostkę jako okręt patrolowy straży przybrzeżnej Projektu 205P klasy Stenka, P-21 "Giorgi Toreli" (z załogą 30 marynarzy). Z racji zbliżonej konstrukcji, oba okręty mogły mieć podobne sylwetki elektroniczne i radarowe. Pozostałe, powolniejsze gruzińskie okręty patrolowe, być może z udziałem rzeczywistego kutra rakietowego "Dioskura", miały być w tym scenariuszu zmuszone do wycofania się w kierunku Poti. Tak informuje komunikat ministerstwa obrony Rosji, na który powołuje się agencja Reutersa.

Źródło gruzińskie w postaci strony internetowej ministerstwa spraw zagranicznych nie potwierdza tego incydentu, zgłaszając natomiast dwuznacznie atak floty rosyjskiej, jak i komunikacje określonego okrętu rosyjskiego z kapitanatem portu w Poti przytoczonymi hasłami rozpoznawczymi. Dokument internetowy w postaci mapy, opisujący szczegułowo działania floty rosyjskiej w dniach 9-12 sierpnia 2008, zamieszczony w internetowym serwisie gruzińskiego rządu, nie wspomina aby ta flota miała jakąkolwiek styczność z flotą gruzińską poza portem Poti (czym zaprzecza aby jakakolwiek bitwa morska miała miejsce w tych dniach)

Blogi internetowe w tematyce militariów i marynistyki pokazują filmy wideo pochodzące od Rosjan, wymieniając przy tym wyliczenie okrętów zniszczonych przez Rosjan kilka dni po bitwie, w porcie w Poti, rzekomo bez utraty życia, dobrowolnie opuszczone przez ich załogi. Doniesienia te jednolicie wyszczególniają (stan z września 2008) jako prawdopodobnym zatopienie P-21 na morzu pod podglądem radarowym, dokonanym dużym pociskiem rakietowym, SS-N-9, odpalonym przez rosyjską korwetę rakietową MRK "Miraż". Wg wywiadu udzielonego w Sewastopolu ukraińskiemu portalu informacyjnemu KPUnews i rozprzestrzenianego w sieci blogami, przez marynarza "Miraża", uczestnika bitwy, zatopiony pociskiem rakietowym okręt elektronicznie znikł z powierzchni morza w 90 sekund po trafieniu, w wodach o głębokości 300 m, co wg informacji geograficznych (izobatach ma mapach akwenu Morza Czarnego), pokrywałoby się z akwenem wód terytorialnych. Jednak, relacja ta zawiera znane nieścisłości, w tym błędną identyfikację przez tego marynarza rzekomo zatopionego okrętu, pokrywająca się z identyfikacją oficjalną przez ministerstwo obrony Rosji: rzekomo "Tbilisi". Zawiera ona jednak informacje o jakimś okręcie gruzińskim wyrządzającym szkody i mały pożar na "Moskwie" w niesprecyzowany sposób, podobno zmuszając ten rosyjski okręt flagowy do wycofania się z akwenu bitwy i wejścia do portu w Noworosyjsku następnego dnia .

W odróżnieniu od krążownika "Moskwy", rzekomo zatapiająca korweta "Miraż" powróciła była do macierzystego Sewastopolu, z widocznie odpalonymi wyrzutniami rakietowymi. Wg mieszkańców i społeczności blogowej w Rosji, "Moskwa" wyruszyła z Sewastopolu w towarzystwie 6 innych okrętów. Wyruszenie rosyjskiej floty z tego miast 8 sierpnia 2008 było szeroko zauważone i komentowane w internecie.

Co do losu gruzińskich marynarzy z rzekomo zatopionej jednostki brak jest jakichkolwiek informacji czy komunikatów oficjalnych. Zatopienie jednostki w czasie działań wojennych i nie udzielenie pomocy rozbitkom jest naruszeniem II Konwencji Genewskiej - strona rosyjska jako jedyna informująca o zatopieniu wrogiej jednostki nie poinformowała o dokonaniu jakichkolwiek działań w celu podjęcia rozbitków. Z drugiej strony oficjalna lista poległych żołnierzy gruzińskich, opublikowana na stronie internetowej gruzińskiego ministerstwa obrony, wśród poległych wymienia tylko 5 marynarzy, co przeczy by mogła zginąć cała załoga jakiegokolwiek gruzińskiego okrętu. Ministerstwo spraw zagranicznych Gruzji utrzymuje szczegółowe chronologie przebiegu Wojna w Osetii Południowej 2008 i sprawozdania udzielone w konferencji prasowych, jednak brakuje w nich jakichkolwiek informacji o działaniach na morzu gruzińskiej marynarki wojennej. M.in. dwa z tych dokumentów zawierają odniesienia do strat własnych: