Bitwa nad Chałchin-Goł - Polski Serwis Naukowy

Sowiecki samochód pancerny BA-10M zniszczony w czasie bitwy

W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem:
Bitwa nad Chałchin-Goł

Bitwa nad Chałchin-Goł – bitwa stoczona nad rzeką Chałchin-Goł w 1939 pomiędzy wojskami japońskimi (Armia Kwantuńska), a Armią Czerwoną na pograniczu Mandżukuo i Mongolii, które było granicą stref wpływów Cesarstwa Japonii i ZSRR na kontynencie azjatyckim.

Armia Kwantuńska, Kantogun (jap. 関東軍, Kantōgun) to część Japońskiej Cesarskiej Armii, do roku 1931 stacjonująca głównie na terenie Korei; później i w trakcie II wojny światowej na terenie marionetkowego, podporządkowanego Japonii państwa Mandżukuo.

Azja (gr. Ἀσία Asia) – część świata, razem z Europą tworząca Eurazję, największy kontynent na Ziemi. Z powodów historycznych i kulturowych sama Azja bywa również nazywana kontynentem (zob. alternatywne listy kontynentów).

Do pierwszego starcia doszło 11 maja 1939. Japończycy zaatakowali niewielkimi siłami - ok. 300 żołnierzy. 28 maja zaatakowały większe siły. Do walki ruszyło 5500 ludzi, wspartych przez 40 samolotów. Oba ataki zostały odparte.

2 lipca 1939 duże siły japońskie sforsowały rzekę. Liczyły one 38 000 żołnierzy, 310 dział, 135 czołgów i 225 samolotów. W rejonie góry Baian-Cagan (Bajan Cagaan) doszło do ciężkiego boju spotkaniowego. W walkach Japończycy stracili wszystkie czołgi, większość artylerii oraz 10 000 ludzi. Ponowny atak 8 lipca również zakończył się klęską Japończyków. Przerwę w działaniach Japończycy wykorzystali do wzmocnienia swoich sił. Sformowali 6 Armię liczącą 75 000 żołnierzy, 182 czołgi i 300 samolotów. Powiększeniu uległy także siły Armii Czerwonej. Liczyły 57 000 żołnierzy, 498 czołgów, 542 działa i 515 samolotów.

BA-10 – samochód pancerny, konstrukcji radzieckiej, z okresu przed II wojną światową. Najliczniej produkowany, a jednocześnie ostatni sowiecki średni samochód pancerny.

Gieorgij Konstantinowicz Żukow, ros. Георгий Константинович Жуков (ur. 1 grudnia 1896 w Striełkowce, zm. 18 czerwca 1974 w Moskwie) – radziecki dowódca wojskowy, uczestnik rewolucji październikowej, szef Sztabu Generalnego Armii Czerwonej, zastępca naczelnego wodza podczas II wojny swiatowej, Marszałek Związku Radzieckiego (1943), minister obrony ZSRR (1955–1957), czterokrotny Bohater Związku Radzieckiego (1939, 1944, 1945, 1956) i Bohater Mongolii (1972), członek Komitetu Centralnego KPZR (1953–1957), deputowany do Rady Najwyższej ZSRR 1., 2., 3. i 4. kadencji (1937–1958).

20 sierpnia 1939, Armia Czerwona pod dowództwem Gieorgija Żukowa ruszyła do natarcia. Zostało ono poprzedzone nalotami bombowców oraz trzygodzinnym ostrzałem artyleryjskim. Po czterech dniach walk, wojska japońskie zostały okrążone, a po tygodniu zniszczone. W ciągu 3 miesięcy walk, straty radzieckie wyniosły (według obecnie dostępnych danych archiwalnych) ok. 28 000 żołnierzy zabitych, zaginionych, rannych i chorych. Straty japońskie wyniosły (według ówczesnych oficjalnych deklaracji strony japońskiej, dane archiwalne nadal nie są znane) ok. 17 000 zabitych i rannych. Radzieckie źródła podają znacznie większe straty strony japońskiej: 45 000 zabitych i 3 000 wziętych do niewoli.

Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich, Związek Radziecki, skrót ZSRR (ros. Советский Союз, Союз Советских Социалистических Республик, СССР, trb. Sowietskij Sojuz, Sojuz Sowietskich Socyalisticzeskich Riespublik, SSSR trl. Sovetskij Soûz, Soûz Sovetskih Socialističeskih Respublik, SSSR) – historyczne państwo socjalistyczne w Europie północnej i wschodniej oraz Azji północnej i środkowej.

Klęska nad Chałchin-Goł przesądziła o kierunku dalszej ekspansji japońskiej. Japońskie dowództwo doszło do wniosku, że na północnym kierunku działań napotkają zbyt duże siły radzieckie. Jednoczesny brak decydujących rozstrzygnięć w wojnie z Chinami, spowodował zwrot na południe z zamiarem opanowania rejonów zasobnych w surowce mineralne.

Przypisy

Rossija i SSSR w wojnach XX wieka. Potieri woorużonnych sił: statisticzeskoje issledowanije. Moskwa, 2001, s. 176-184 (ros.) ISBN 5-224-01515-4
Nomonhan: The Second Russo-Japanese War by Timothy Neeno, M.A.

Bibliografia

Praca zbiorowa: Encyklopedia II wojny światowej. Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1975.