Bitwa nad rzeką Yalu - Polski Serwis Naukowy

Bitwa nad rzeką Yalu (jap. 鴨緑江会戦, Ōryokkō-kaisen) - pierwsza z większych bitew lądowych w wojnie rosyjsko-japońskiej, stoczona w dniach od 30 kwietnia do 1 maja 1904 roku niedaleko wsi Wiju (obecnie Uiju, Korea Północna) i zakończona zwycięstwem wojsk japońskich otwierającym im drogę do Mandżurii.

Pułk (przestarz. i w większości języków "regiment") – jednostka wojskowa w różnych rodzajach wojsk, pełniąca funkcje administracyjne, szkoleniowe i logistyczne (kwatermistrzowskie).

Wojna rosyjsko-japońska - wojna pomiędzy Imperium Rosyjskim a Imperium Japonii toczona w okresie od 8 lutego 1904 do 5 września 1905 na Dalekim Wschodzie zakończona Traktatem z Portsmouth i zwycięstwem Japonii, która dzięki temu awansowała do grona światowych potęg. Japońska armia o stosunkowo małym doświadczeniu bojowym uzyskała druzgocące zwycięstwo nad siłami Rosji, co było dużym zaskoczeniem dla wielu obserwatorów konfliktu. Poniżający szereg klęsk armii rosyjskiej w ogromnym stopniu przyczynił się do niezadowolenia społecznego w Rosji i był główną przyczyną Rewolucji w 1905. Wojna była jednym z lokalnych konfliktów wybuchających przed I wojną światową.

Przed bitwą nowy, rosyjski głównodowodzący, generał Kuropatkin, wydał rozkaz dowódcy Oddziału Wschodniego Armii Mandżurskiej, generałowi porucznikowi Michaiłowi Zasuliczowi, powstrzymywania sforsowania przez oddziały japońskie rzeki Yalu, ich wyjścia na prawy dolny jej brzeg i natarcia na północ, w kierunku gór. Rozkaz jednocześnie mówił o unikaniu decydującego starcia i w razie potrzeby wycofaniu się w kierunku Liaoyang, do głównych sił.

Koreańska Republika Ludowo-Demokratyczna (kor. 조선민주주의인민공화국, hancha 朝鮮民主主義人民共和國, MCR. Chosŏn Minjujuŭi Inmin Konghwaguk, Korea Północna, w skrócie KRLD) – komunistyczne państwo totalitarne, powstałe w północnej części Półwyspu Koreańskiego po II wojnie światowej na terenach zajętych przez Armię Czerwoną. Totalitarną władzę sprawuje oparta na idei dżucze monopartia, Koreańska Partia Pracy. Graniczy z: Rosją na północnym wschodzie, Chinami na północy, Republiką Korei (Koreą Południową) od południa. W Chinach oraz w samej Korei Północnej kraj zwany jest Pukchosŏn ("Północny Chosŏn"; 북조선; 北朝鮮). Bukhan ("Północny Han"; 북한; 北韓) to nazwa popularna wśród mieszkańców Korei Południowej.

Piechota (lub infanteria) – wojsko walczące pieszo. Dawniej przemieszczało się pieszo, dzisiaj wykorzystuje inne środki transportu. Znane i wykorzystywane od starożytności do czasów współczesnych jako jeden z podstawowych składników armii. Piechota zawsze walczyła w najbliższej odległości wroga.

Oddział Wschodni, który powstał ze wzmocnionej grupy Wschodniej Awangardy generała majora Kasztalińskiego, miał w swoim składzie 5 wschodniosyberyjskich pułków piechoty: 9.; 10.; 11.; 12.; 22. Łącznie grupa liczyła 20 tys. żołnierzy - piechota 16,5 tys. i kawaleria 2,5 tys. Ponadto, miała ona na wyposażeniu 62 działa i 8 ciężkich karabinów maszynowych. Jej przeciwnikiem była dowodzona przez generała Tamemoto Kurokiego japońska 1. Armia składająca się z 2. i 12. dywizji piechoty oraz dywizji gwardyjskiej, łącznie liczącej około 35 tys. żołnierzy, z uzbrojeniem w 126 dział.

Yalu (chiń. 鸭绿江, Yālù Jiāng; kor. 압록강, Amnok-gang) – rzeka we wschodniej Azji na granicy Chińskiej Republiki Ludowej oraz Korei Północnej, uchodząca do Zatoki Zachodniokoreańskiej na Morzu Żółtym, pomiędzy chińskim miastem Dandong a koreańskim Sinŭiju. Długość rzeki wynosi około 790 km, powierzchnia dorzecza – 62,6 km². Znajduje się na niej kilka elektrowni wodnych.

W dniu 1 maja oddziały japońskie, po wcześniejszym zajęciu wysp pośrodku rzeki, przeprawiły się przez Yalu Jiang powyżej pozycji wojsk rosyjskich, broniących się w oddzielnych grupach liczących do 5 tys. żołnierzy i zdołały obejść lewe skrzydło Oddziału Wschodniego.

W związku z przewagą Japończyków i powodzeniem ich oskrzydlającego manewru, słabym przygotowaniem rosyjskich pozycji obronnych i niewykorzystaniem dogodnego do obrony wysokiego prawego brzegu rzeki, dużego rozśrodkowania oddziałów w obronie (odcinka około 30 km broniło 10 tys. ludzi), nieobecności na miejscu generała Zasulicza dowodzącego z Liaoyang, Oddział Wschodni był zmuszony do wycofania się i odstąpienia na pobliskie wzgórza. Rosjanie stracili około 2,2 tys. żołnierzy, 21 dział i wszystkie karabiny maszynowe, przy stratach japońskich ponad 1 tys. żołnierzy.

Sukces japońskiej 1. Armii umożliwił lądowanie 2. Armii na Półwyspie Liaotuńskim i rozwinięcie natarcia w głąb Mandżurii. Według opinii Japończyków, ich wiara we własne siły podwoiła się po tym zwycięstwie.

Bibliografia

Apuszkin, Władimir Aleksandrowicz, Rosyjsko-japońska wojna 1904-1905 r., Moskwa 1910, dostępne w Internecie, dostęp 2009-05-26, (ros.)

Bolszaja Sowietskaja Encykłopedia, t. 30, Moskwa 1978