Bitwa o Humań - Polski Serwis Naukowy

Bitwa o Humań rozegrała się pomiędzy 15 lipca a 8 sierpnia 1941 roku. Bitwa o Humań jest angielską nazwą nadaną niemieckiemu okrążeniu 6. i 12. Armii radzieckich na południe od miasta Humań. Operacja ta była częścią wstępnych operacji ofensywnych Grupy Armii "Południe" feldmarsz. Gerda von Rundstedta, które to z kolei były częścią operacji "Barbarossa" na froncie wschodnim podczas II wojny światowej.

17 Armia Niemiecka, niem. 17. Armee – jedna z niemieckich armii lądowych Wehrmachtu z czasów II wojny światowej. Utworzona w grudniu 1940 roku w II Okręgu Wojskowym w Szczecinie. W sierpniu i wrześniu 1942 roku oznaczana też jako Grupa Armijna Ruoff. Armia została zniszczona w lipcu 1944 na Krymie, po czym utworzono ją ponownie. Przez cały okres swego istnienia walczyła na froncie wschodnim przeciwko Armii Czerwonej. Skapitulowała w maju 1945 roku. Przez znaczny okres swego istnienia podlegała Grupie Armii A.
Front wschodni – całokształt działań bojowych w czasie II wojny światowej pomiędzy III Rzeszą i jej sojusznikami a ZSRR w Europie Wschodniej i Środkowej. Walki na froncie wschodnim trwały od 22 czerwca 1941 do 8 maja 1945. Swym zasięgiem obejmowały znaczny obszar europejskiej części Rosji, całą Polskę, Ukrainę, Białoruś, Litwę, Łotwę, Estonię, Finlandię, Rumunię, Węgry, Słowację, Jugosławię aż do wschodniej części Niemiec i Austrii. Był to najkrwawszy i największy z frontów wojennych w historii.

Do bitwy doszło w czasie Kijowskiej Operacji Obronnej między jednostkami Frontu Południowo-Zachodniego Armii Czerwonej broniącymi mostów na Bohu i strategicznej linii kolejowej pomiędzy Odessą i Smoleńskiem, a jednostkami 1. Grupy Pancernej na zachodniej Ukrainie podczas jej marszu z południowej Polski w kierunku Krymu.

Polska, oficjalnie Rzeczpospolita Polska – państwo położone w Europie Środkowej nad Morzem Bałtyckim. Graniczy z Niemcami (na zachodzie), Czechami i Słowacją (na południu), Ukrainą i Białorusią (na wschodzie), na północnym wschodzie z Litwą oraz na północy z Rosją (obwód kaliningradzki). Ponadto polska granica wyłącznej strefy ekonomicznej na Bałtyku graniczy ze strefami Danii i Szwecji.
Armia Czerwona, (Рабоче-Крестьянская Красная Армия, RKKA), od (ros. Советская армия, stosowane również tłumaczenie Armia Sowiecka) – siły zbrojne Rosji radzieckiej i Związku Radzieckiego, istniejące do grudnia 1991 (przemianowana m.in. na Siły Zbrojne Republiki Białorusi, Siły Zbrojne Federacji Rosyjskiej oraz Siły Zbrojne każdej z pozostałych republik ZSRR).

Wojskami radzieckimi dowodził marsz. Siemion Budionny. W skład tych sił wchodził Front Południowo-Zachodni dowodzony przez gen. płk. Michaiła Kirponosa. Sztab główny i wiele podjednostek 12. Armii były w stanie uniknąć okrążenia, a to z tego powodu, że jednostki niemieckiej piechoty nie zamknęły całkowicie okrążenia. Jednak obie armie w późniejszym czasie zostały rozwiązane, a cofający się żołnierze zostali wcieleni do innych jednostek. Bitwa ta należała do jednych z największych operacji okrążających państw Osi przeprowadzonych w początkowej fazie operacji "Barbarossa".

6 Armia – radziecka armia polowa Armii Czerwonej sformowana cztery razy podczas II wojny światowej, służąca także w Siłach Lądowych Federacji Rosyjskiej do 1998 roku. Miała zostać ponownie sformowana w 2010 roku.
Michaił Piotrowicz Kirponos, ros. Михаи́л Петро́вич Кирпоно́с (ur. 12 stycznia 1892 w Wiertiewce na Ukrainie, zm. 20 września 1941 − radziecki dowódca wojskowy, generał-pułkownik (22 lutego 1941), Bohater Związku Radzieckiego (1937).

Wstęp

Podczas pierwszych tygodni operacji "Barbarossa" Grupa Armii "Południe" w szybkim marszu na wschód zajęła Lwów, Tarnopol i Winnicę, niszcząc cztery zmechanizowane korpusy, które Kirponos użył podczas kontrataku w bitwie o Brody. 29 czerwca 1941 roku szybki marsz wojsk niemieckich został tymczasowo wstrzymany, jednak siły radzieckie były wyczerpane i rozpoczęły odwrót. W związku z niepowodzeniem kontrataku radzieckich wojsk pancernych przeciwko niemieckiej 1. Grupie Pancernej Grupa Armii "Południe" kontynuowała marsz na wschód i w połowie lipca znajdowała się już tylko kilka kilometrów od Kijowa. Budionny dokonał w związku z tym próby kontrataku z pozycji na północ od Humania w kierunku na Berdyczów w celu udaremnienia 1. Grupie Pancernej odcięcia linii szlaków komunikacyjnych. Jednakże ten kontratak nie związał ważnych niemieckich sił pancernych, które przemieszczały się zaledwie 50 km na wschód od radzieckich głównych wojsk przeprowadzających ofensywę. Dodatkowo kontratak ten wyczerpał możliwości radzieckich formacji na kontynuowanie odwrotu w sposób szybki i skoordynowany i tym samym w połowie lipca niemieckie wojska odcięły linię kolejową w Talnoje oraz inne wiadukty nad Górnym Tikiczem i wkrótce potem mosty na Sinuchą.

Bitwa o Brody (znana również jako bitwa o Dubno, bitwa o Równe lub bitwa o Równe-Brody) – bitwa pancerna stoczona między niemieckim III Korpusem Armijnym oraz XLVIII Korpusem Armijnym (Zmotoryzowanym) 1. Grupy Pancernej, a pięcioma radzieckimi zmotoryzowanymi korpusami w trójkącie uformowanym przy miastach Dubno, Łuck i Brody na Ukrainie pomiędzy 23 a 30 czerwca 1941 roku. Bitwa ta znana jest w radzieckiej historiografii jako część tzw. bitwy obronnej o granice ZSRR. Chociaż formacje Armii Czerwonej zadały bardzo duże straty siłom niemieckim to ostatecznie zostały wymanewrowane i poniosły bardzo duże straty w czołgach. Bitwa ta była najcięższą operacją jednostek pancernych w początkowej fazie operacji "Barbarossa" i pozostała nią aż do bitwy pod Kurskiem dwa lata później.
Karl Rudolf Gerd von Rundstedt (ur. 12 grudnia 1875 w Aschersleben w Saksonii-Anhalt (Prusy), zm. 24 lutego 1953 w Hanowerze) – niemiecki wojskowy, feldmarszałek.

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)