Bitwa o Yad Mordechai - Polski Serwis Naukowy

Bitwa o Yad Mordechai została stoczona pomiędzy żydowską organizacją paramilitarną Hagana a egipską armią o kibuc Yad Mordechai w pierwszych dniach I wojny izraelsko-arabskiej (19-24 maja 1948). Wobec niemożności dalszej obrony, Hagana wycofała się oddając zniszczony kibuc Egipcjanom.

Tło wydarzeń

Narada obrońców kibucu Yad Mordechai

Kibuc Yad Mordechai był niewielką osadą rolniczą założoną w grudniu 1943 na strategicznym wzgórzu położonym w połowie drogi między Gazą a dzisiejszym Aszkelonem.

Pierwsza wojna izraelsko-arabska 1948-1949 jest znana w Izraelu jako Wojna o Niepodległość (hebr. מלחמת העצמאות), natomiast Arabowie nazywają ją an Nakba (arab. النكبة, "Katastrofa"). Była to pierwsza z serii wojen izraelsko-arabskich.
Egipt (arab. مصر Miṣr; dialekt egipski: Máṣr (/masˤɾ/); łac. Aegyptus, gr. Αίγυπτος Aígyptos), nazwa oficjalna Arabska Republika Egiptu (arab. جمهوريّة مصر العربيّة Dżumhurijjat Misr Al-Arabijja) – państwo położone w północno-wschodniej Afryce z półwyspem Synaj w zachodniej Azji. Egipt otoczony jest przez Morze Śródziemne na północy i Morze Czerwone na wschodzie; graniczy z Izraelem i Strefą Gazy na północnym wschodzie, Sudanem na południu i Libią na zachodzie.

Gdy na wiosnę 1948 egipscy dowódcy wojskowy przygotowywali plany interwencji zbrojnej w ogarniętym wojną domową Mandacie Palestyny dostrzeżono strategiczne położenie przygranicznych żydowskich osiedli. Egipska armia planowała w pierwszej fazie wojny przeprowadzić natarcie w kierunku wioski al-Majdal. Jednak tempo natarcia było stosunkowo wolne, i do dnia 17 maja Egipcjanie zdołali dotrzeć jedynie do miasta Gaza. Głównodowodzący egipskim korpusem ekspedycyjnym, generał Ahmed Ali al-Mwawi założył w tym mieście swoją główną kwaterę i zarządził przegrupowanie sił, organizując linie zaopatrzenia. Na drodze realizacji dalszych planów natarcia stał kibuc Yad Mordechai, do którego zdobycia wyznaczono zgrupowanie wojsk liczące 2,5 tys. żołnierzy. Były to dwa bataliony piechoty, wspierane przez batalion czołgów, batalion artylerii i lotnictwo.

Supermarine Spitfire — brytyjski jednomiejscowy myśliwiec zbudowany w wytwórni Supermarine w Southampton w Anglii. Jeden z najsłynniejszych używanych podczas II wojny światowej samolotów bojowych, na którym walczyli również Polacy.
Kilometr (symbol: km) – powszechnie stosowana wielokrotność metra, podstawowej jednostki długości w układzie SI. Dokładniej, kilometr to 1000 metrów. Stowarzyszona i dość często używana jednostka powierzchni to kilometr kwadratowy (symbol: km²), a objętości – kilometr sześcienny (symbol: km³).

Tymczasem żydowscy obrońcy kibucu wiedzieli o wcześniejszych walkach o położone bardziej na południu kibuce Nirim i Kfar Darom. Widząc w następnych dniach przegrupowujące się wojska egipskie, zgromadzenie mieszkańców kibucu podjęło decyzję o ewakuacji wszystkich kobiet i dzieci. Operacja ewakuacji została przeprowadzona w nocy z 18 na 19 maja przez żołnierzy z Brygady Negew. Konwój stanowiły trzy samochody pancerne oraz opancerzony autobus. Okrężną drogą, omijając z daleka arabskie wioski, ewakuowano 100 dzieci i 35 kobiet do kibucu Ruhama. W osadzie pozostało jedynie 110 mieszkańców (w tym 20 kobiet) i 20 żołnierzy z Brygady Negew (Palmach). Ich uzbrojenie stanowiło 75 karabinów, 300 granatów ręcznych, 2 moździerze (kaliber 52 mm), karabin maszynowy Browning M1919 (7,62 mm) oraz granatnik przeciwpancerny PIAT z 8 pociskami.

Kibuc (hebr. קִבּוּץ) – spółdzielcze gospodarstwo rolne w Izraelu, w którym ziemia i środki produkcji są własnością wspólną. Pomimo że inne kraje miały spółdzielcze gospodarstwa, to jednak nigdzie nie zostały one tak rozwinięte jak w Izraelu. Kibuce odegrały znaczącą rolę przy tworzeniu państwa Izrael i nadal odgrywają znaczącą rolę w narodowej gospodarce.
Muzeum – instytucja powołana do gromadzenia, badania oraz opieki nad obiektami posiadającymi pewną wartość historyczną bądź artystyczną. W większych muzeach niewielka część z tych obiektów jest udostępniana publiczności w postaci wystaw stałych lub czasowych, natomiast reszta jest przechowywana w specjalnie do tego przystosowanych magazynach.

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

Czy wiesz że...? beta

Moździerz - rodzaj prostego działa strzelającego stromotorowo. W większości, z wyjątkiem największych rodzajów, nie stosuje się oporopowrotnika. Ponieważ rolę ciężkich moździerzy oblężniczych przejęło lotnictwo, obecnie często definiuje się moździerz jako działo nie mające oporopowrotnika. Bywa także utożsamiany z moździerzem piechoty, nazywanym moździerzem właściwym. W starszej literaturze można spotkać nazwę miotacz lub miotacz min.

Ulotka jest drukiem o charakterze politycznym lub reklamowym o małej objętości, zazwyczaj złożonym z jednej zagiętej kartki. Przekazuje ona niezbędne informacje o działalności instytucji, firmy albo organizacji politycznej. Ulotki zawierają najczęściej informacje typu programów teatralnych czy kinowych, urywki katalogowe bądź prospekty handlowe opisujące pojedynczy produkt lub ofertę firmy. Nazwa ulotki, wzięła się najprawdopodobniej od sposobu jej rozchodzenia - "ulotności", gdyż najczęstszym sposobem ich rozprzestrzeniania jest ich kładzenie w miejscach publicznych, np. poczekalniach, w sklepach na klatkach schodowych, czy też rozdawane ręcznie na ulicach. Stanowią tańszą alternatywę dla plakatu i broszury.

Palmach (hebr.: פלמ"ח, akronim od Plugot Mahatz hebr.: פלוגות מחץ) - były to żydowskie kompanie szturmowe stanowiące siły specjalne Hagany, które walczyły podczas wojny domowej w Mandacie Palestyny w latach 1947-1948.

Granat ręczny – pocisk wyrzucany ręcznie, wypełniony materiałem wybuchowym, substancją dymotwórczą lub inną substancją. Granat ręczny wyposażony jest w zapalnik czasowy lub uderzeniowy.

Brytyjski Mandat Palestyny, czasami nazywany Mandatem Palestyny, był mandatem Ligi Narodów utworzonym po I wojnie światowej na części terytoriów Imperium osmańskiego. Brytyjski Mandat Palestyny obejmował tereny współczesnych państw Jordanii, Izraela oraz Autonomię Palestyńską. Granice Mandatu Palestyny opierały się na Morzu Śródziemnym od zachodu, Francuskim Mandacie Libanu, Francuskim Mandacie Syrii i Brytyjskim Mandacie Mezopotamii od północy, Królestwie Arabii Saudyjskiej od wschodu i południa, oraz na Królestwie Egiptu od południowego zachodu.

Język polski (polszczyzna) należy wraz z językiem czeskim, słowackim, pomorskim (kaszubskim), dolnołużyckim, górnołużyckim oraz wymarłym połabskim do grupy języków zachodniosłowiańskich, stanowiących część rodziny języków indoeuropejskich.

Samolot myśliwski, myśliwiec – samolot bojowy przeznaczony przede wszystkim do zwalczania innych statków powietrznych i uzyskania przewagi powietrznej, jak i obrony własnych samolotów o innym przeznaczeniu, czym różni się od bombowców, służących do atakowania celów naziemnych, głównie przy użyciu bomb. Myśliwce z założenia są względnie małe, przeważnie jednomiejscowe, a przy tym silnie uzbrojone, szybkie i bardzo zwrotne.