Zobacz w Wikiźródłach tekst
Odezwa Napoleona do armii z okazji pierwszej rocznicy bitwy pod Austerlitz

Bitwa pod Austerlitz, zwana także bitwą trzech cesarzy – jedna z najważniejszych bitew wojen napoleońskich i decydująca bitwa wojny z III koalicją antyfrancuską, stoczona 2 grudnia 1805 między francuską Wielką Armią a połączonymi armiami, austriacką i rosyjską.

Tło konfliktu

Po fiasku planów inwazji na Anglię, Napoleon skierował swą Wielką Armię przeciwko wojskom trzeciej koalicji (Rosja, Wielka Brytania, Austria, Szwecja i Królestwo Neapolu). Najpierw pokonał 15 października w bitwie pod Ulm wojska austriackiego generała Macka, które broniły północnego podejścia do Wiednia. Stolica Austrii została zajęta, a wojska napoleońskie skierowały się na północny wschód, aby zmierzyć się z połączonymi w Ołomuńcu wojskami austro-rosyjskimi. Do spotkania doszło pod Austerlitz (Slavkov u Brna) na Morawach.

Pole bitwy

Północna część pola bitwy była zdominowana przez 210-metrowe wzgórze o nazwie Santon i 260-metrowe wzgórze Żurań, oba flankujące ważną drogę Ołomuniec-Brno biegnącą ze wschodu na zachód. Na zachód od tych wzgórz leżała wioska Bielowice, a pomiędzy nimi płynął na południe potok Bosenicki łączący się nieco dalej z potokiem Goldbach, który przepływał przez wioski Kobelnice, Sokolnice i Telnice. W samym środku tego terenu rozciągało się niskie (11-13 m), rozległe wzgórze Prackie o łagodnych stokach. Jeden z adiutantów odnotował, że cesarz, stojąc na szczycie Żurania, parokrotnie powtarzał swym marszałkom: "Panowie, przyjrzyjcie się uważnie temu miejscu, to jutrzejsze pole bitwy; będziecie się na nim potykać".