Bitwa pod Beaugency - Polski Serwis Naukowy

Bitwa pod Beaugency miała miejsce w dniach 16-17 czerwca 1429 roku. Była to jedna z bitew Joanny d'Arc w ramach kampanii w Dolinie Loary podczas wojny stuletniej. Krótko po zdjęciu oblężenia Orleanu siły francuskie zdołały odbić terytoria położone nad Loarą w środkowej Francji. Kampania ta była pierwszą zwycięską batalią wojsk francuskich od początku trwania wojny.

Książę – tytuł monarchów państw nie będących królestwami, tytuł feudalny władców wielkich jednostek terytorialnych w ramach monarchii, podległych królowi lub cesarzowi, tytuł członków rodziny monarchy i tytuł arystokratyczny. Jego źródłosłów związany jest ze staropolskim słowem kniądz (ksiądz), staroruskim kniaź, czeskim knieze czy południowosłowiańskim knez. Książę różnił się od króla tym, że nie był koronowany. Książę może władać lub być właścicielem księstwa. Na terenie pogańskiej Słowiańszczyzny wyraz książę oznaczał po prostu władcę terytorialnego lub plemiennego, bez jakiegokolwiek odniesienia do godności chrześcijańskich książąt (princepsów, duksów), królów (reksów) i cesarzy (cezarów, imperatorów).
Reims, miasto i gmina w północno-wschodniej części Francji w regionie administracyjnym Szampania-Ardeny, w departamencie Marna. Położone w odległości ok. 160 km od Paryża nad rzeką Vesle.

Tło konfliktu

Beaugency to niewielkie miasto na północnym brzegu Loary. Z lewym brzegiem rzeki łączy je most, który w końcowym okresie Wojny Stuletniej posiadał strategiczne znaczenie. Zajęte przez Anglików kilka lat wcześniej i służące im jako jeden z punktów wypadowych do planowanej inwazji południowej Francji, zostało odbite przez Francuzów, którzy przygotowywali się do letniej ofensywy w kierunku Reims, gdzie planowano koronację Karola VII.

Artur III (ur. 24 sierpnia 1393 w Vannes, zm. 26 grudnia 1458 w Nantes), książę Bretanii, młodszy syn księcia Jana V Zdobywcy i Joanny, córki Karola II Złego, króla Nawarry. Przed objęciem tronu Bretanii znany jako Artur de Richemont. Nosił również wówczas tytuła pana de Parthenay.
Jargeau – miejscowość i gmina we Francji, w Regionie Centralnym, w departamencie Loiret, 19 likometrów na wschód od Orleanu i 119 kilometrów na południe od Paryża.

Kampania roku 1429 w Dolinie Loary składała się z następujących akcji zbrojnych: 1. Oblężenie Orleanu 2. Bitwa pod Jargeau 3. Bitwa pod Meung-sur-Loire 4. Bitwa pod Beaugency 5. Bitwa pod Patay

Praktycznie cała Francja na północ od Loary (a wraz z nią mosty na tej rzece) znalazła się pod okupacją angielską przed końcem 1428 roku. W październiku hrabia Salisbury uderzył wprost na Orlean, jedyne miasto, które osłaniało południe Francji. Most w Orleanie został zniszczony pod koniec oblężenia i tym samym Francuzi stracili kontrolę nad wszystkimi przeprawami przez rzekę.

Łucznik - żołnierz, którego główną bronią był łuk. W dziejach, formacji łuczników używano w wielu armiach i w różnych regionach świata, gdyż wynalazku łuku w historii dokonywano wielokrotnie.
Konetabl [łac.] (Connetable), naczelny wódz francuskich wojsk królewskich od XI wieku do 1627. Tytuł wywodzi się z łacińskiego comes stabuli - i oznaczał początkowo, w starożytnym Rzymie i wczesnym średniowieczu, nadzorcę stajni. Tytuł ten był używany we Francji także jako honorowy za panowania cesarza Napoleona I. Napoleon nadał go jedynie swemu bratu Ludwikowi. Po roku 1815 tytuł wyszedł z użycia.

Cztery niewielkie starcia po zdjęciu oblężenia Orleanu - pod Jargeau, Meung-sur-Loire, Beaugency i Patay - doprowadziły do odzyskania kontroli nad ww. przeprawami i pokazały, że francuskie wojska odzyskały wolę walki. Nowe zaciągi oraz dostawy zaopatrzenia przyczyniły się do gotowości tych wojsk do późniejszych uderzeń na Reims i Paryż. Podczas tej krótkiej kampanii Francuzi zabili lub wzięli do niewoli większość czołowych angielskich dowódców i (co ważniejsze) zdziesiątkowali szeregi świetnie wyszkolonych angielskich łuczników.

Stołp (wieża ostatecznej obrony lub bergfried, bergfrit) – średniowieczna budowla warowna w postaci cylindrycznej, owalnej, prostokątnej lub wielobocznej baszty obronnej o znacznej wysokości (30 - 50 m) i dużej grubości murów (3 - 5 m). Wolno stojąca wieża stawiana w średniowiecznych twierdzach. Stanowiła najsilniejszy a zarazem ostateczny punkt obrony (w nowożytnej sztuce fortyfikacyjnej rolę tę przejął tzw. śródszaniec).
Loara (franc. Loire) – najdłuższa rzeka Francji. Jej długość wynosi 1020 km, a powierzchnia dorzecza 120,5 tys. km² (1/5 powierzchni Francji). Źródła Loara bierze w na stokach Gerbier-de-Jonc we wschodniej części Masywu Centralnego, a uchodzi do Zatoki Biskajskiej (Ocean Atlantycki) w postaci estuarium. Od Roanne Loara jest żeglowna, a na długości 53 km w górę rzeki (do Nantes) jest dostępna dla statków morskich. Loara posiada połączenia z Sekwaną i Saoną za pomocą kanałów.

Po zwycięskim zdjęciu oblężenia Orleanu do armii francuskiej napłynęło wielu ochotników. W trakcie uderzenia na Beaugency zjawił się ochotnik, który całe dowództwo wprawił w zakłopotanie. Konetabl Artur de Richemont, który przed dwoma laty popadł w niełaskę u dworu, pojawił się na czele 1000 zbrojnych i zaoferował swą pomoc. Ryzykując utratę królewskiego poparcia Joanna pomoc przyjęła.

Karol VII, zwany Zwycięskim (le Victorieux, ur. 22 lutego 1403 w Paryżu, zm. 22 lipca 1461 w Mehun-sur-Yèvre), król Francji w latach 1422-1461 (koronowany w 1429), z dynastii Walezjuszy. Syn Karola VI Szalonego i Izabeli Wittelsbach, córki Stefana III, księcia Bawarii. Brat dwóch królowych Anglii: Izabeli i Katarzyny.
Hrabia Shrewsbury (en. Earl of Shrewsbury) – tytuł parowski kreowany dwukrotnie w parostwie Anglii w 1074 i 1442 r. Dodatkowe tytuły hrabiego 2. kreacji to: hrabia Waterford, wicehrabia Ingestre i baron Talbot (kreacji 1331 i 1733 r.).

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)