Bitwa pod Muret - Polski Serwis Naukowy

Bitwa pod Muret miała miejsce 12 września 1213 podczas wojen albigeńskich 1209-1229, gdzie wojska krzyżowców pod wodzą Szymona IV de Montfort pokonały wojska dowodzone przez króla Aragonii Piotra II Katolickiego i wojska jego wasali z Langwedocji.

Tło bitwy

Szymon IV de Montfort stał na czele krucjaty zwalczającej albigensów. Głównym jego celem było zniszczenie herezji katarów. Najechał więc na Tuluzę i wygnał stąd jej hrabiego Rajmunda VI. Wówczas hrabia Rajmund VI poszukał pomocy u swego szwagra króla Aragonii i hrabiego Barcelony Piotra II, który poczuł się zagrożony podbojami de Montforta w Langwedocji. Król Aragonii postanowił zatem przekroczyć Pireneje i uderzyć na Szymona pod Muret.

Albigensi (tzw. konfederacja heretyków) - miano używane na określenie luźnego związku grup uznawanych przez katolików za heretyckie, skupionych na przełomie XII i XIII wieku w okolicach miasta Albi na południu Francji. W ich skład wchodzili oprócz katarów także petrobruzjanie, henrycjanie, waldensi, arnoldyści. Religijne i filozoficzne poglądy katarów, którzy stanowi większą część albigensów, zostały zaczerpnięte (prawdopodobnie poprzez Bogomiłów na Bałkanach) z dawnych gnostyckich nauk manichejczyków, a także z nauk niektórych wędrownych kaznodziejów, jak Henryk z Luzanne, który nawoływał do odnowienia Kościoła w ubóstwie apostolskim. Popularyzacji tych poglądów sprzyjało coraz wyraźniejsze rozwarstwienie majątkowe ludności bogacących się miast i okolicznych wsi. Jedną z przyczyn zyskiwania na popularności tych doktryn był zapewne Wielki Głód w latach 1144 - 1146, 1151, 1162. Dalszej radykalizacji, która doprowadziła do buntu, sprzyjał kontrast pomiędzy bogatą warstwą duchowną i stanem rycerskim a ewangelicznym wzorem apostolskim, wzmaganym przez własną biedotę chłopstwa i mieszkańców miast.

Wyprawy krzyżowe – łączna nazwa wszystkich krucjat prowadzonych od XI do XIII w. w celu odbicia, a następnie obrony miejsc związanych z religią chrześcijańską w Palestynie. Uczestników wypraw krzyżowych nazywa się zbiorczo krzyżowcami.

Dnia 10 września armia króla Aragonii Piotra II i jego wasali przybyła pod Muret, gdzie dołączyła do niej milicja z Tuluzy. Piotr II uszykował swą armię tak, że jego prawe skrzydło chronione było przez rzekę Saudrune, a lewe przez bagna. Tuluską milicję skierował do ataku na mury miasta.

Katarzy (katarowie) – (od gr. καθαροί katharoi – "czyści") przedstawiciele dualistycznego ruchu religijnego działającego w XI-XIII wieku w południowej Francji i północnych Włoszech, uznawani przez Kościół katolicki za heretyków.

Piotr II Katolicki, hiszp. Pedro II de Aragón, el Católico - król Aragonii w latach 1196 - 1213, hrabia Barcelony, Girony, Osony, Besalu, Cerdagne i Roussillon.

Bitwa

Szymon de Montfort prowadził armię złożoną z 870 francuskich krzyżowców, włączając w to mały kontyngent rycerzy przyprowadzony przez sprzymierzonego z nim wicehrabiego Corbeil. Wśród 870 konnych Szymona de Montfort znajdowało się 270 rycerzy, tworząc niewielkie wojsko, ale o wyjątkowej jakości. Król Piotr z Aragonii przyprowadził 800-1000 aragońskiej kawalerii, którą wspomagała tuluska milicja i wojska przyprowadzone przez hrabiów Comminges i Foix. Wojska króla Piotra z Aragonii liczyły łącznie zapewne 4000 kawalerzystów oraz 30.000 do 40.000 piechoty. Szymon podzielił swą armię na trzy szwadrony, a potem poprowadził ją przez Garonnę na spotkanie wojsk aragońskich. Hrabia Rajmund, sojusznik i szwagier Piotra doradzał postawę defensywną w celu osłabienia nacierającego wroga przy użyciu strzał i oszczepów. Piotr odrzucił tę sugestię, jako nierycerską i niehonorową. Król Piotr II wyjechał na pierwszą linię, zmieniwszy swą królewską zbroję na pełną zbroję zwykłego żołnierza. W jego wojsku panował bałagan i zamieszanie. Gdy pierwszy szwadron de Montforta ruszył do szarży, kawaleria aragońska została rozbita, a król Piotr II stracił konia. Pomimo, że krzyczał "Jestem królem" został zabity. Wojska aragońskie zorientowawszy się, że król nie żyje w panice uciekły z pola bitwy, ścigane przez krzyżowców Montforta.

Szymon z Montfort starszy, Simon IV de Montfort, 5. earl Leicester (ur. 1160, zm. 25 czerwca 1218), francuski możnowładca, uczestnik IV krucjaty (1202-04), przywódca krucjaty przeciwko albigensom. Ojciec Szymona z Montfort - prekursora parlamentaryzmu w Anglii.

Langwedocja (oksyt. Lengadòc, franc. Languedoc) – kraina historyczna w południowo-wschodniej Francji, między Pirenejami, Masywem Centralnym, Rodanem i Morzem Śródziemnym. Obecnie wraz z Roussillon tworzy region administracyjny Langwedocja-Roussillon, a część obszarów zaliczanych tradycyjnie do Langwedocji należy do regionu Midi-Pyrénées. Słynie z produkcji wina.

Zobacz też

Słynne bitwy

Literatura

Sumption, Jonathan. The Albigensian Crusade, 2000