Bitwa pod Oudenaarde (we wschodniej Flandrii, 55 km od Brukseli, 11 lipca 1708) odbyła się w czasie wojny o sukcesję hiszpańską (1701-1714).

Wstęp

Wodzem armii sprzymierzonych był książę Marlborough, jego zastępcą zaś bliski przyjaciel książę Eugeniusz Sabaudzki. Natomiast we Francji doszło do sporu pomiędzy wodzami, starym doświadczonym księciem de Vendome a księciem Ludwikiem Burgundzkim, który zawdzięczał swą wodzowską pozycję jedynie temu, że był wnukiem króla Słońce, Ludwika XIV.

Armia Marlborougha składała się z 90000 żołnierzy (112 batalionów piechoty i 197 szwadronów jazdy) (wojska hanowerskie, heskie, pruskie, holenderskie i brytyjskie) i zajmowała pozycje niedaleko na południe od Brukseli. Siły Eugeniusza Sabaudzkiego zebrały się pod Koblencją. Armia francuska licząca 100000 żołnierzy (130 batalionów i 216 szwadronów) skoncentrowana była w pobliżu Mons. Wodzowie francuscy zaczęli się kłócić. Vendome chciał zaatakować miasto Huy. Ostatecznie zastosowano się do rozkazów Ludwika XIV i ruszono na Flandrię. Armia maszerowała w kierunku wschodnim, aż osiągnęła miasto Braine l'Alleud, które było oddalone od Brukseli o ok. 25 km, zagrożone było również miasto Lowanium. Marlborough umieścił swoje siły kilka km na południe od Lowanium, w celu ochrony obu zagrożonych miast.

Francuska armia zachowywała się bezczynnie ponad miesiąc. To pozwoliło znacznie oddalonemu Eugeniuszowi Sabaudzkiemu przyprowadzić swe siły znad Renu. Jednak 5 lipca Francuzi niespodziewanie ruszyli na zachód, zdobywając po drodze Brugię i Gandawę (chociaż około 300 żołnierzy brytyjskich utrzymywało się w Gandawie przez kilka dni). Błyskawiczne sukcesy Francuzów zaszokowały Marlborougha i jego armię. Wódz angielski nie potrafił się pozbierać aż do przybycia Eugeniusza Sabaudzkiego. Francuska armia panowała na całej długości Skaldy od francuskiej granicy po świeżo zdobytą Gandawę. W ręku angielskim została jednak jeszcze jedna twierdza: Oudenaarde. Gdyby zdobyli to miasto, armia Marlborougha byłaby odcięta od wybrzeża, tracąc łączność z Anglią.

Marlborough zrozumiał zagrożenie, dzięki czemu zdołał przewidzieć, że armia francuska będzie maszerować wschodnim brzegiem Skaldy w dół rzeki. Dnia 8 lipca Francuzi maszerowali w kierunku miasta Lessines. Jednak Marlborough dokonał najbardziej porywającego forsownego marszu w historii i wziął to miasto 10 lipca. Teraz aby zdobyć Oudenaarde Francuzi musieli przeprawić się przez Skaldę. Marlborough ponownie zmusił swe wojska do marszu. Tym razem rozkazał swemu generałowi kwatermistrzowi (Quartermaster General) Williamowi Cadoganowi pilnować głównej przeprawy przez Skaldę. Do wykonania tego zadania wydzielił 11000 żołnierzy. Siły Cadogana miały powstrzymać Francuzów od przeprawy do czasu, gdy Marlborough przerzuci swą 100-tysięczną armię za rzekę.