Bitwa pod Ulsan - Polski Serwis Naukowy

Bitwa pod Ulsan (bitwa w Cieśninie Koreańskiej) - starcie morskie pomiędzy flotą rosyjską a japońską podczas wojny rosyjsko-japońskiej 1904-1905, stoczone 14 sierpnia 1904, zakończone japońskim zwycięstwem. W starciu brały udział krążowniki rosyjskiego władywostockiego zespołu krążowników kontradmirała Jessena i japońskiej 2. Floty wiceadmirała Kamimury z drugiej strony. W Rosji bitwa ta znana jest jako bitwa w Cieśninie Koreańskiej, stoczona 1 sierpnia 1904 według kalendarza juliańskiego.

Naniwa (jap. 浪速, Naniwa) — pierwszy krążownik pancernopokładowy zbudowany specjalnie dla Japońskiej Cesarskiej Marynarki Wojennej; dał nazwę klasie dwóch krążowników (drugim był "Takachiho"). Zbudowany przez stocznię Armstrong Whitworth w Wielkiej Brytanii, został nazwany od dawnej prowincji japońskiej, Naniwa, stanowiącej obecnie część Osaki.
Kazamaty – przysiółek w Polsce położony w województwie małopolskim, w powiecie limanowskim, w gminie Mszana Dolna. W latach 1975−1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa nowosądeckiego.

Działania rosyjskich krążowników

Główne działania morskie pierwszej fazy wojny rosyjsko-japońskiej toczyły się wokół Port Artur na terytorium Chin, gdzie bazowały główne siły rosyjskiej Eskadry Oceanu Spokojnego. We Władywostoku natomiast bazował wchodzący w skład tej eskadry zespół rosyjskich krążowników. Trzon zespołu tworzyły krążowniki pancerne: "Ruryk" ("Riurik"), "Rossija", "Gromoboj" i krążownik pancernopokładowy "Bogatyr", oprócz tego wchodził w jego skład krążownik pomocniczy "Lena" i 10 torpedowców.

Zatoka Tokijska (jap. 東京湾, Tōkyō-wan?) – zatoka w południowej części regionu Kantō w Japonii, otoczona przez dwa półwyspy: Boso (prefektura Chiba) i Miura (prefektura Kanagawa). Znajdują się tu porty Tokio, Chiba, Kawasaki, Jokohama oraz Yokosuka.
Rajder to określenie okrętów używanych w trakcie wojny jako korsarskie, do zwalczania i dezorganizowania żeglugi nieprzyjaciela na jego liniach komunikacyjnych (działania rajderskie lub krążownicze). Nie można w tym wypadku mówić o jakiejś klasie okrętów. Słowo "rajder" określa przeznaczenie okrętu w danej chwili i nie determinuje żadnego z parametrów bojowych okrętu.

Od samego początku wojny, tuż po otrzymaniu wiadomości o japońskim ataku na Port Artur 9 lutego 1904, władywostocki zespół krążowników rozpoczął działania rajderskie pod dowództwem komandora N. Rejzensztejna, nękając japońską żeglugę i transporty wojska na Morzu Japońskim i topiąc pierwszy statek "Nakanoura Maru" (1084 BRT) w cieśninie Tsugaru 11 lutego. Drugi rejs 24 lutego był bezskuteczny, lecz spowodował wysłanie na Morze Japońskie japońskiego 2. Dywizjonu krążowników, który nie mogąc przechwycić Rosjan, przeprowadził 6 marca mało efektywne bombardowanie z morza Władywostoku, po czym powrócił 16 marca pod Port Artur. Zagrożenie dla żeglugi zmusiło jednak japońskiego głównodowodzącego, admirała Tōgō do wydzielenia w połowie kwietnia 8 krążowników, stanowiących trzon 2. Floty wiceadmirała Hikonojō Kamimury, do poszukiwania rosyjskiego zespołu. Mimo to, 25 kwietnia 1904, władywostockie krążowniki i dwa torpedowce Nr 205 i 206 wykonały pod flagą nowego dowódcy kadm. Karla Jessena rajd na Wonsan (jap. Gensan), rozmijając się z zespołem Kamimury i topiąc tam dwa małe japońskie statki ("Goyo Maru" - 601 BRT) i "Oginoura Maru" - 219 BRT) i transportowiec wojska "Kinshu Maru" z kompanią żołnierzy. Władywostocki zespół został jednak wkrótce osłabiony, gdyż 15 maja krążownik pancernopokładowy "Bogatyr" został poważnie uszkodzony na skałach i nie naprawiony przed zakończeniem wojny.

Takachiho (jap. 高千穂, Takachiho) – drugi krążownik pancernopokładowy klasy Naniwa, zbudowany specjalnie dla Japońskiej Cesarskiej Marynarki Wojennej w stoczni Armstrong Whitworth w Wielkiej Brytanii. Razem ze swym okrętem siostrzanym służył w dwóch wojnach i okazał się bardzo udaną jednostką. Nazwa pochodzi od świętej góry w paśmie Kirishima (Park Narodowy Kirishima-Yaku).
Krążownik pomocniczy – klasa okrętów powstałych przez przebudowę i uzbrojenie dużych lub średnich statków cywilnych, używana głównie w okresie pierwszej i drugiej wojny światowej. Spotykanym anglojęzycznym skrótem jest AMC - Armed Merchant Cruiser.

Najbardziej znaną akcją władywostockiego zespołu był kolejny rajd pod dowództwem wiceadmirała Piotra A. Biezobrazowa na Cieśninę Koreańską. Podczas akcji 15 czerwca "Gromoboj" zatopił transportowce "Izumo Maru" (3229 BRT) i "Hitachi Maru" (6175 BRT), przewożący batalion 1095 żołnierzy i 18 ciężkich dział 280 mm przeznaczonych do oblężenia Port Artur, a "Ruryk" torpedą uszkodził "Sado Maru" (6226 BRT). Zdobyto ponadto i wysłano do Władywostoku angielski statek "Allaton" wiozący węgiel do Japonii. Podczas kolejnego rajdu 30 czerwca (wadm. Biezobrazow) okręty rosyjskie ostrzelały Wonsan, a torpedowce zatopiły dwa małe statki, lecz na skutek awarii utracono torpedowiec Nr 204. 1 lipca wieczorem rosyjskie krążowniki natknęły się na silniejszy japoński zespół krążowników wadm. Kamimury ("Izumo", "Azuma", "Iwate", "Tokiwa" i niszczyciele) w okolicy Cieśniny Koreańskiej, lecz nie podejmując walki zdołały ujść dzięki zapadnięciu ciemności. Następujący atak niszczycieli japońskich był bezskuteczny. Powracając, krążowniki zdobyły angielski statek "Cheltenham" płynący do Japonii.

Hikonojō Kamimura (jap. 上村彦之丞, Kamimura Hikonojō, ur. 1 maja 1849, zm. 8 sierpnia 1916) - oficer japońskiej marynarki wojennej (admirał), służył m.in. podczas wojny rosyjsko-japońskiej.
Ster to ruchome urządzenie będące częścią jednostki pływającej lub statku powietrznego (patrz: powierzchnie sterowe samolotu), służące zarówno do utrzymywania jak i do zmiany kierunku poruszania się jednostki. Działanie steru wpływa na kątową orientację sterowanego obiektu w przestrzeni.

W drugiej połowie lipca, krążowniki rosyjskie pod dowództwem kadm. Jessena wyszły w śmiałej akcji przez Cieśninę Tsugaru na Ocean Spokojny i zwalczały żeglugę w Zatoce Tokijskiej, u wschodnich brzegów Japonii; rezultaty jej jednak były stosunkowo niewielkie na skutek wstrzymania przez Japończyków przybrzeżnego ruchu statków (zatopiono mały statek i 4 żaglowce oraz przewożące kontrabandę statek niemiecki "Thea" (1613 BRT) i statek angielski "Knight Commander" (4306 BRT), ponadto zdobyto statek niemiecki "Arabia" (4438 BRT) i angielski "Calchas" (6748 BRT)). Mimo niewielkiego wpływu na potencjał Japonii, działania rosyjskich krążowników wywoływały silne wrażenie na Japończykach i państwach z nimi handlujących, ponadto odciągały spod Port Artur przewyższające je siły japońskie.

Cieśnina Tsugaru (jap. 津軽海峡 Tsugaru Kaikyō) to kanał pomiędzy wyspami Honshū i Hokkaidō w północnej Japonii łączący Morze Japońskie z Pacyfikiem. Nazwa pochodzi od zachodniej części prefektury Aomori. Tunel Seikan zbudowany jest częściowo pod dnem cieśniny w jej najwęższej części (19,5 km.) pomiędzy przylądkiem Tappi (półwysep Tsugaru, prefektura Aomori, Honshū) a przylądkiem Shirakami (półwysep Matsumae, Hokkaidō).
Od 1898 do 1904 roku Port Artur (Port Arthur, obecnie Lüshun) w Chinach był główną, ufortyfikowaną bazą morską rosyjskiej floty wojennej Oceanu Spokojnego. Podczas wojny rosyjsko-japońskiej 1904-1905 eskadra rosyjska bazująca w Port Artur brała udział w głównych zmaganiach morskich pierwszej fazy wojny, a od lipca 1904 do stycznia 1905 o samą fortecę toczyły się ciężkie walki lądowe.

"Rosija" (zdjęcie późniejsze)

"Gromoboj" przed wojną

"Ruryk" w 1904

"Iwate" (taki sam "Izumo")

"Azuma"

"Tokiwa"

"Naniwa" (taki sam "Takachiho")

Uszkodzona "Rossija" po bitwie

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

Czy wiesz że...? beta

Krążownik pancernopokładowy - historyczna klasa okrętów, podklasa krążowników, budowana w latach 1880-1914. Z klasy tej następnie wywodziły się krążowniki lekkie, z którymi czasami jest mylnie utożsamiana.

Krążownik – klasa dużych, silnie uzbrojonych okrętów nawodnych, wyróżniana od II połowy XIX wieku do chwili obecnej. W miarę rozwoju techniki klasa krążowników ewoluowała i dzieliła się na liczne podklasy, różniące się od siebie charakterystykami, w tym wielkością. Najbardziej ogólnym podziałem, wiążącym się ze zmianą rodzaju uzbrojenia i zadań krążowników, jest podział na krążowniki klasyczne (artyleryjskie), dziś już nie występujące i współczesne krążowniki rakietowe.

Ocean Spokojny (Pacyfik), Ocean Wielki – największy, najgłębszy i najstarszy na świecie zbiornik wodny. Z powierzchnią równą 178,7 mln km² zajmuje jedną trzecią całej Ziemi. Największą rozciągłość południkową osiąga między Arktycznym Morzem Beringa a Morzem Rossa przy brzegach Antarktydy i wynosi ona aż 15500 km. Z kolei największą rozciągłość równoleżnikową osiąga między wybrzeżem Indonezji a Kolumbii i Peru i wynosi 19800 km czyli prawie połowę obwodu kuli ziemskiej i pięć razy więcej niż średnica Księżyca. Granicami oceanu są: Ameryki Północna i Południowa na wschodzie, Azja i Australia na zachodzie oraz lodu Arktyki i Antarktydy odpowiednio na północy i południu. Pojemność oceanu szacowana jest na 169,2 mln km³ co stanowi 46% ziemskich zasobów wód. Tradycyjnie dzieli się go wzdłuż równika na część północną i południową, ale wyjątkami są tutaj wyspy Gilberta i Galapagos w całości uznawane za Południowy Pacyfik. Na tym Oceanie znajduje się największa głębia Rów Mariański (głębokość: 10 911 m) oraz druga co do wielkości wyspa świata Nowa Gwinea. Średnia głębokość wynosi 4 280 m p.p.m.

Wieża artyleryjska - element konstrukcji okrętów wojennych, służący do obrotowego mocowania dział oraz ochrony ich mechanizmów i obsługi przed ogniem nieprzyjaciela lub wpływami atmosferycznymi. Przez zamocowanie obrotowe w wieży działa uzyskują duży kąt ostrzału w poziomie. W celu ochrony dział i obsługi przed ogniem nieprzyjaciela, wieże stosowane w historycznych klasach okrętów artyleryjskich (głównie pancerniki i krążowniki) były opancerzone.

Marynarka Wojenna Imperium Rosyjskiego (Военно-Морской Флот Российской империи, Wojenno-Morskoj Fłot Rossijskoj impierii) – jeden z rodzajów sił zbrojnych (marynarka wojenna) Imperium Rosyjskiego, istniejący od XVII wieku do wojny domowej w Rosji.

Wojna rosyjsko-japońska - wojna pomiędzy Imperium Rosyjskim a Imperium Japonii toczona w okresie od 8 lutego 1904 do 5 września 1905 na Dalekim Wschodzie zakończona Traktatem z Portsmouth i zwycięstwem Japonii, która dzięki temu awansowała do grona światowych potęg. Japońska armia o stosunkowo małym doświadczeniu bojowym uzyskała druzgocące zwycięstwo nad siłami Rosji, co było dużym zaskoczeniem dla wielu obserwatorów konfliktu. Poniżający szereg klęsk armii rosyjskiej w ogromnym stopniu przyczynił się do niezadowolenia społecznego w Rosji i był główną przyczyną Rewolucji w 1905. Wojna była jednym z lokalnych konfliktów wybuchających przed I wojną światową.

Krążowniki typu Izumo (jap. 出雲型装甲巡洋艦, Izumo-gata Sōkōjunyōkan) to seria dwóch krążowników pancernych japońskiej marynarki wojennej z początku XX wieku - "Izumo" i "Iwate", zbudowanych w Wielkiej Brytanii.