Bitwa pod Villaviciozą - 1710 - Polski Serwis Naukowy

Bitwa pod Villaviciozą miała miejsce 10 grudnia 1710 podczas hiszpańskiej wojny sukcesyjnej

Wstęp

Po zwycięstwach pod Almenarą (27 lipca) i pod Saragossą (20 sierpnia), wojska sprzymierzonych wspierające Karola Habsburga po raz drugi zdobyły Madryt. Dnia 21 sierpnia arcyksiążę wkroczył do Madrytu.

Jednak inwazja z 1710 okazała się powtorką inwazji z 1706. Licząca 23 000 żołnierzy armia sprzymierzonych zredukowana została o 2000 w bitwach pod Almenarą i Saragossą, następne straty wynikły z ciągłych utarczek z partyzantką hiszpańską. Do tego wbrew oczekiwaniom zawiedli Portugalczycy.

Filip V (ur. 19 grudnia 1683 w Wersalu, zm. 9 lipca 1746 w Madrycie) – król Hiszpanii z dynastii Burbonów panujący w latach 1700-1724 i 1724-1746 (w 1724 abdykował na rzecz swojego syna Ludwika I, po jego śmierci wrócił na tron).

Wojna o sukcesję hiszpańską była prowadzona w latach 1701-1714 pomiędzy Wielką Brytanią, Holandią, Austrią, Prusami a Francją, Hiszpanią, Bawarią i Kolonią o władztwo nad Hiszpanią i dominację w Europie.

W międzyczasie Hiszpanie zostali zreorganizowani przez księcia de Vendome'a. Sprzymierzeni natomiast nie mogąc utrzymać się w Madrycie i okolicach, rozpoczęli odwrót do Katalonii. Arcyksiążę opuścił armię, zabierając ze sobą 2000 kawalerii i pośpieszył do Barcelony. Reszta armii ze względu na trudności aprowizacyjne maszerowała w dwóch częściach.

Barcelona [bərsəˈɫonə] (hiszp. [barθeˈlona]) – miasto w północno-wschodniej Hiszpanii, nad Morzem Śródziemnym, stolica prowincji o tej samej nazwie oraz wspólnoty autonomicznej Katalonii. Drugie co do wielkości miasto Hiszpanii. Główny ośrodek przemysłu kraju (samochody, komputery, prod. chemikaliów, przetwórstwo żywności) i finansowy regionu. Duży port morski oraz port lotniczy – Prat de Llobregat.

Katalonia (kat. Catalunya [kətəˈɫuɲə], hiszp. Cataluña, oksytański Catalonha) – wspólnota autonomiczna Hiszpanii. W szerszym znaczeniu – region geograficzny i kraina historyczna na Półwyspie Iberyjskim z ośrodkiem kulturalnym i administracyjnym w Barcelonie.

Generał Guido Starhemberg z główną siłą liczącą 12 000 żołnierzy, był dzień drogi marszu przed brytyjskimi wojskami liczącymi 5000 ludzi pod Jamesem Stanhopem. Na wieść o tym Vendome postanowił wykorzystać okazję i 9 grudnia dopadł i zniszczył Anglików pod Brihuegą. Nie świadom klęski Stanhope'a Starhemberg, zaalarmowany odgłosami bitwy, ruszył mu na ratunek.

Austria, Republika Austrii (Österreich ?/i, Republik Österreich ?/i) – państwo położone w Europie Środkowej, federacja dziewięciu krajów związkowych (landów).

Artyleria - to jeden z podstawowych rodzajów wojsk, na uzbrojenie którego wchodzą działa (armaty, haubice, moździerze) oraz wyrzutnie rakietowe, a w przeszłości także machiny miotające. Zadaniem artylerii jest zwalczanie celów naziemnych, powietrznych i nawodnych ogniem dział i pociskami rakietowymi. Wykonując swoje zadania, artyleria służy zwykle do wsparcia innych rodzajów wojsk lub działa samodzielnie. W skład artylerii wchodzi także sprzęt i służby umożliwiające skuteczne wykonywanie zadań ogniowych: systemy kierowania ogniem, systemy rozpoznania i wykrywania celów (w tym radary artyleryjskie), służby pomiarowe i inne.

Bitwa

Starhemberg (12 000 żołnierzy), który późno otrzymał wieść o trudnym położeniu sojuszników, maszerowal pośpiesznie na pomoc. Pod Villaviciozą wpadł na zwycięskie wojska Vendome'a (20 000 żołnierzy). Doszło do zaciekłego i krwawego boju. Austriacy wycofali się z pola bitwy porzucając artylerię. Zapadająca noc uniemożliwiła Francuzom i Hiszpanom podjęcie pościgu.

Karol VI Habsburg (ur. 1 października 1685 w Wiedniu, zm. 20 października 1740 tamże) – cesarz Świętego Cesarstwa Rzymskiego, król Węgier i Czech oraz arcyksiążę Austrii od 1711 r., ostatni męski przedstawiciel dynastii Habsburgów. Był drugim synem Leopolda I Habsburga i Eleonory Magdaleny z Wittelsbachów. Jego żoną była Elżbieta Krystyna Welf, z którą miał czworo dzieci.

Portugalia, Republika Portugalska (port. República Portuguesa) – państwo europejskie położone w zachodniej części Europy Południowej na południowym zachodzie Półwyspu Iberyjskiego. Jest najdalej wysuniętym na zachód państwem Europy, od północy i wschodu graniczy z Hiszpanią a od zachodu i południa Portugalię oblewają wody Oceanu Atlantyckiego. Dodatkowo w skład Portugalii wchodzi szereg wysp położonych na Oceanie Atlantyckim, jak Archipelag Azorski (Açores) i Madera (Madeira). Jest członkiem Unii Europejskiej oraz NATO.

Następstwa

Austriacy stracili 3500 zabitych i rannych, Hiszpanie i Francuzi - także 3500 zabitych i rannych. Pobite wojska cesarskie rozpoczęły ciężki odwrót do Katalonii. W drodze permanentnie byli atakowani przez miejscowych partyzantów oraz hiszpańską kawalerię. Gdy 6 stycznia 1711 Starhemberg dotarł do Barcelony, miał przy sobie tylko 6-7 tys. ludzi. Było to już jedyne miejsce w Hiszpanii, gdzie uznawano władzę arcyksięcia Karola. Wypadki te przesądziły los tronu hiszpańskiego, który ostatecznie przypadł Filipowi V. W kwietniu 1711 arcyksiążę Karol został cesarzem Austrii.

Linki zewnętrzne

Opis bitwy pod Villaviciozą (po hiszpańsku)

Literatura

Mała Encyklopedia Wojskowa, 1967, Wydanie I

Zobacz też

słynne bitwy