Bitwa w Zatoce Manilskiej - Polski Serwis Naukowy

Bitwa w Zatoce Manilskiej - bitwa morska stoczona 1 maja 1898, niedaleko Manilii na Filipinach, w czasie wojny amerykańsko-hiszpańskiej.

Geneza

W 1898 roku wybuchła wojna amerykańsko-hiszpańska. Stany Zjednoczone dążyły do hegemonii gospodarczej na Pacyfiku oraz rozszerzeniu swoich wpływów w Ameryce Środkowej i Południowej. Aby osiągnąć te dwa cele, musiały z tych rejonów wyprzeć Hiszpanię. Najbardziej Amerykanom zależało na przejęciu Kuby i Filipin, kolonii hiszpańskich bogatych w cenne surowce naturalne.

Okręt – zwykle uzbrojona jednostka pływająca w służbie państwa, tj. jego sił zbrojnych – marynarki wojennej pod banderą wojenną, przeznaczona do wykonywania zadań bojowych. Także duży statek.

Krążownik – klasa dużych, silnie uzbrojonych okrętów nawodnych, wyróżniana od II połowy XIX wieku do chwili obecnej. W miarę rozwoju techniki klasa krążowników ewoluowała i dzieliła się na liczne podklasy, różniące się od siebie charakterystykami, w tym wielkością. Najbardziej ogólnym podziałem, wiążącym się ze zmianą rodzaju uzbrojenia i zadań krążowników, jest podział na krążowniki klasyczne (artyleryjskie), dziś już nie występujące i współczesne krążowniki rakietowe.

Zestawienie sił

Strona amerykańska

4 nowoczesne krążowniki

2 kanonierki

Strona hiszpańska

2 lekkie krążowniki

7 kanonierek.

Przebieg bitwy

Flota hiszpańska bazowała w Zatoce Manilskiej. Admirał Montoja ustawił swoje okręty w dwóch liniach w szyku "torowym" tuż przy brzegu, gdzie woda była najpłytsza. Okazało się to poważnym błędem, który podczas bitwy nie dał szans okrętom hiszpańskim na podjęcie walki.

Ocean Spokojny (Pacyfik), Ocean Wielki – największy, najgłębszy i najstarszy na świecie zbiornik wodny. Z powierzchnią równą 178,7 mln km² zajmuje jedną trzecią całej Ziemi. Największą rozciągłość południkową osiąga między Arktycznym Morzem Beringa a Morzem Rossa przy brzegach Antarktydy i wynosi ona aż 15500 km. Z kolei największą rozciągłość równoleżnikową osiąga między wybrzeżem Indonezji a Kolumbii i Peru i wynosi 19800 km czyli prawie połowę obwodu kuli ziemskiej i pięć razy więcej niż średnica Księżyca. Granicami oceanu są: Ameryki Północna i Południowa na wschodzie, Azja i Australia na zachodzie oraz lodu Arktyki i Antarktydy odpowiednio na północy i południu. Pojemność oceanu szacowana jest na 169,2 mln km³ co stanowi 46% ziemskich zasobów wód. Tradycyjnie dzieli się go wzdłuż równika na część północną i południową, ale wyjątkami są tutaj wyspy Gilberta i Galapagos w całości uznawane za Południowy Pacyfik. Na tym Oceanie znajduje się największa głębia Rów Mariański (głębokość: 10 911 m) oraz druga co do wielkości wyspa świata Nowa Gwinea. Średnia głębokość wynosi 4 280 m p.p.m.

Republika Kuby (nazwa oficjalna República de Cuba) – państwo w Ameryce Środkowej położone na Morzu Karaibskim w archipelagu Wielkich Antyli. Państwo to składa się z wyspy o nazwie Kuba oraz szeregu otaczających ją mniejszych wysepek, z których największą jest Isla de la Juventud. Stolicą Kuby jest Hawana, a największe miasta to: Santiago de Cuba, Camagüey, Holguin, Guantánamo, Santa Clara.

Adm. Dewey, wiedząc, że wróg nie jest w stanie manewrować, podpłynął do okrętów przeciwnika na bardzo małą odległość i rozpoczął silny ostrzał artyleryjski. Hiszpanie odpowiadali ogniem wręcz symbolicznie. Amerykanie wykonali trzy nawroty i po krótkiej walce wroga flota została unicestwiona. Ostatnie salwy amerykańskie były oddawane z odległości 200 metrów.

Wojna amerykańsko-hiszpańska, ang. Spanish-American War (od 25 kwietnia do 12 sierpnia 1898), to konflikt zbrojny pomiędzy Stanami Zjednoczonymi a Hiszpanią, w wyniku którego Hiszpania utracia większość swych posiadłości na Karaibach i na obszarze Pacyfiku, a Stany Zjednoczone porzuciły dotychczasową politykę izolacjonizmu.

Kanonierka - historyczna klasa okrętów artyleryjskich średniej lub małej wielkości. Kanonierki przeznaczone były przede wszystkim do ostrzeliwania celów lądowych, przybrzeżnej służby patrolowej i dozorowej, obrony wybrzeża, stawiania min i innych zadań pomocniczych.

Wynik bitwy

Hiszpanie ponieśli klęskę. Stracili całą flotę tzn. 2 lekkie krążowniki i 7 kanonierek. Amerykanie wyszli z bitwy z minimalnymi stratami własnymi 1 zabitego i 9 rannych.

Bibliografia

E. Kosiarz, Bitwy morskie, Wyd. Morskie 1964