Bonifacy IX - Polski Serwis Naukowy

Bonifacy IX (łac. Bonifacuis IX), faktycznie Pietro Tomacelli (ur. ok. 1350 w Neapolu, we Włoszech - zm. 1 października 1404 r. w Rzymie). Papież od 2 listopada 1389 do 1 października 1404.

W 1380 papież Urban VI, z którym łączyło go odległe pokrewieństwo, mianował go kardynałem-diakonem S.Giorgio, a następnie ok. 1387 kardynałem-prezbiterem S. Anastasia. Bezpośrednio po wyborze na papieża Bonifacego, Klemens VII urzędujący w Awinionie ekskomunikował go, za co nowo wybrany papież odwdzięczył się tym samym. Bonifacy IX zmuszony był siłą przywrócić swoją władzę w Watykanie. Zamieszki, które wybuchły w Rzymie w 1392 r. zmusiły papieża do opuszczenia swojej siedziby i przeniesienia się do Perugii a następnie do Asyżu. Wykorzystując spisek zawarty przeciw sobie w 1398 r. Bonifacy IX obalił niezależną republikę i sam powołał nowych senatorów. Jego wojska zajęły strategiczne miejsca w Rzymie dzięki czemu odzyskał pełne panowanie w tym mieście. Dużą zasługą Bonifacego IX było odrestaurowanie Zamku św. Anioła jak i przejścia między zamkiem a siedzibą papieży. Miał swój wkład w reorganizację floty oraz w budowę punktów obronnych u wybrzeży Morza Tyrreńskiego, a także w rozwój uniwersytetów w Heidelbergu, Kolonii i Erfurcie. Bonifacy IX w 1389 r. nakazał obchodzić w całym Kościele Katolickim święto Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny. Obchodzi się je obecnie w Kościele 31 maja. W 1391 i 1398 wydał bullę protekcyjną dla arcybiskupstwa gnieźnieńskiego i biskupstwa wileńskiego. Poparł Polskę podczas walk z Zakonem Krzyżackim i zakazał mu ataków na Litwę. W 1397 r. utworzył na Akademii Krakowskiej wydział teologiczny.

Zakon krzyżacki – pełna nazwa brzmi: Zakon Szpitala Najświętszej Marii Panny Domu Niemieckiego w Jerozolimie (Zakon Krzyżacki, Zakon Niemiecki, łac. Ordo fratrum domus hospitalis Sanctae Mariae Theutonicorum in Jerusalem, Ordo Teutonicus, OT, niem. Orden der Brüder vom Deutschen Haus Sankt Mariens in Jerusalem, Deutscher Orden, DO) – zakon rycerski, jeden z trzech największych, obok joannitów i templariuszy, które powstały na fali krucjat w XII wieku. Zakon na wiele setek lat opanował obszary późniejszych Prus Wschodnich oraz dzisiejszej Łotwy i Estonii tworząc z tych ziem Prusy Zakonne. Zakon podbił także niektóre ziemie Polski i Litwy.

Włochy (Republika Włoska, wł. Italia, Repubblica Italiana) – państwo położone w Europie Południowej, na Półwyspie Apenińskim, będące członkiem wielu organizacji, m.in.: UE, NATO, należące do ośmiu najbardziej uprzemysłowionych i bogatych państw świata – G8.

Został pochowany w Bazylice św. Piotra.

Ciekawostki

Od ustanowionych przez Bonifacego IX wysokich podatków pochodzi przysłowie "annaty Bonifacjańskie".

Przypisy

Współczesne relacje przypisują mu w chwili wyboru na papieża wiek od ok. 30 do blisko 45 lat, większość podaje, że miał ok. 35 lat, co dawałoby rok urodzenia 1354.
Pierwszy dokument tytułujący go kardynałem datowany jest 13 czerwca 1380, zob. Souchon, s. 308.
Współczesny Żywot papieża Bonifacego IX podaje, że Tomacelli został promowany na kardynała-prezbitera podczas pobytu papieża Urbana VI w Lukce. Urban VI rezydował w tym mieście między końcem grudnia 1386 a październikiem 1387.

Bibliografia

Edmund Długopolski (red.), Acta Bonifacii Papae IX Fasc. 1, (1389-1391), Kraków 1946. Kopia cyfrowa w KPBC

Maria i Adam Gutowscy Papieże w dziejach Kościoła Warszawa ISBN 83-85113-33-9

Martin Souchon: Die Papstwahlen in der Zeit des grossen Schismas, Vol. 1-2, Verlag von Benno Goeritz, 1898-1899

Linki zewnętrzne

Bulla Bonifacego IX dla rajców krakowskich z dnia 11 I 1397 roku

Zgoda Bonifacego IX na utworzenie Wydziału Teologicznego w Krakowie z dnia 11 I 1397 roku