Bródno - osiedle w Warszawie - Polski Serwis Naukowy

Podział administracyjny Targówka

Bródno – osiedle mieszkaniowe w dzielnicy Targówek Miasta Stołecznego Warszawy. Dawniej obszar MSI Bródno - określony był jako Nowe Bródno potocznie nazywane jako Bródno. Obecna nazwa została zatwierdzona podczas przeprowadzonego, nowego podziału dzielnicy na rejony wg Miejskiego Systemu Informacji.

Pomnik – dzieło rzeźbiarskie lub rzeźbiarsko-architektoniczne, posąg, obelisk, płyta itp., wzniesione dla upamiętnienia osoby lub zdarzenia historycznego.

Targówek Mieszkaniowy - rejon MSI w dzielnicy Targówek w Warszawie położony na prawym brzegu Wisły. W jego granicach znajduje sie osiedle Targówek, oraz część przemysłowych terenów Targówka, błędnie wcielonych to tego obszaru (głownie teren Zakładów Przemysłu Tłuszczowego, na wschód od ulicy Radzymińskiej).

Lokalizacja

Samo osiedle znajduje się między torami linii kolejowej nadwiślańskiej, ulicą Toruńską, ulicą Rembielińską i ulicą Matki Teresy z Kalkuty (d. Budowlaną). W dużej mierze zabudowane jest blokami mieszkalnymi z lat 70.Zachowały się jednak liczne relikty przedwojennej zabudowy. Do najciekawszych można zaliczyć: drewniany dom rodziny Borowiec (ul. Siedzibna 43), kamienicę Kurkowskich (Krakusa 7a), kamienicę firmy Klotz Sp. z o.o. (Wysockiego 32a). Na ulicy Wysockiego dzięki Oddziałowi Bródno Towarzystwa Przyjaciół Warszawy zachowano 60 – metrowy fragment bruku, szyny tramwajowe i cztery słupy trakcji tramwajowej.

Towarzystwo Przyjaciół Warszawy jest organizacją pożytku publicznego, której sensem istnienia i najwyższym celem działalności jest według statutu dobro Warszawy i jej mieszkańców.

Bitwa warszawska (nazywana też cudem nad Wisłą) – bitwa stoczona w dniach 12-25 sierpnia 1920 w czasie wojny polsko-bolszewickiej. Uznana za 18. na liście przełomowych bitew w historii świata, zdecydowała o zachowaniu niepodległości przez Polskę i nierozprzestrzenieniu się rewolucji komunistycznej na Europę Zachodnią.

Historia

Początki Bródna sięgają IX – X wieku, gdy na terenie obecnego Lasu Bródnowskiego powstał warowny gród, jeden z trzech na terenie obecnej Warszawy. Nazwa wywodzi się od płytkiego brodu wiślanego. W XV wieku istniała już królewska wieś Bródno, zaś w 1570 roku odnotowano 11 włók nieoczynszowanych i jeden łan wójtowski. W XVII wieku założono tu dwunstołanowy folwark, istniały także dwa młyny i dwie karczmy. Kres szybkiemu rozwojowi Bródna przyniósł potop szwedzki i trwająca trzy dni bitwa w okolicach Bródna (28-30 lipca 1656 r.)

Budynek mieszkalny jednorodzinny (domek jednorodzinny, willa, dom jednorodzinny wolno stojący, dom jednorodzinny w zabudowie bliźniaczej, bliźniak) - budynek wolno stojący albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30 % powierzchni całkowitej budynku.

Willa – w starożytnym Rzymie były to przeważnie wiejskie domy bogatych obywateli. Dom mieszkalny miał na ogół kształt prostokąta, pomieszczenia (sypialnie, izby dla służby) otaczały atrium i perystyl. Dookoła willi znajdował się ogród z licznymi altankami. Wille budowano w miastach, na wsiach i na terenach nadmorskich. Willa wiejska (villa rustica) swoim układem najbardziej przypominała dom rzymski z wcześniejszych okresów. Willach miejskich (villa urbana) centralnym miejscu zamiast atrium znajdowała się eksedra, wokół której sytuowano pozostałe pomieszczenia otoczone portykami. Wille nadmorskie (villa martima) oprócz domu, ogrodu z altanami miały dodatkowo pobudowane baseny.

Widok na Nowe Bródno z Ustronia

Widok na Bródno, skrzyżowanie ulic Łabiszyńskiej i Ludwika Kondratowicza

Ponowny rozwój Bródna miał miejsce w II połowie XIX wieku, gdy uruchomiono nadwiślańską linię kolei żelaznej i otwarto stację "Praga" (1875 r.). W roku 1880 na Bródnie odnotowano 360 domów i 960 mieszkańców. Około roku 1900 zaczęła kształtować się sieć uliczna, którą diametralnie zmieniła przebudowa osiedla w latach 70. Do roku 1916 (przyłączenie Bródna do Warszawy) istniał zakaz budowania murowanych budynków, bowiem ówczesna gmina znajdowała się na przedpolu Cytadeli Aleksandryjskiej. Od lat 20. do 1939 roku powstało tu kilkadziesiąt kamienic i domów jednorodzinnych (najokazalsze wzdłuż ulicy Białołęckiej). 28 września 1924 roku trasą ulic: Odrowąża, Białołęcka, Poborzańska, Wysockiego do pętli Pelcowizna pobiegły szyny tramwajowe, którymi kursowała początkowo linia 21. W następnych latach linię przedłużono ulicą Marywilską do pętli Żerań Wschodni, gdzie jeździła linia 12. Po wojnie do Pelcowizny jeździł tramwaj 3. Elektrowozy wycofano z tej trasy w latach 70., podczas generalnej przebudowy ulicy Białołęckiej i Wysockiego. Obecnie tramwaje jeżdżą ulicą Budowlaną do Rembielińskiej do krańców "Annopol" i "Żerań Wschodni".

Park Bródnowski znajduje się na jednym z najstarszych osiedli Warszawy - na Bródnie. Jest otoczony ulicami Kondratowicza, Chodecką, Wyszogrodzką oraz przedłużeniem ulicy Łabiszyńskiej. Zajmuje powierzchnię 25,4 ha.

Dom – przystosowany pod względem konstrukcyjnym i użytkowym budynek, przeznaczony do celów mieszkalnych. Są różne rodzaje domów, np. blok, dom jednorodzinny, wielorodzinny i kawalerka czyli wynajęte przez daną osobę małe mieszkanie.

Główną ulicą jest wspomniana Wysockiego, na dużym odcinku nosząca przed wojną nazwę Białołęcka. Najważniejszymi punktami były tam: skład apteczny wraz z warsztatem fotograficznym Jana Matkowskiego, restauracja Olszewskiego, sklep ogrodniczy Sowińskiego, ufundowany przez ks. Czartoryską drewniany kościół Matki Bożej Różańcowej oraz sklep spożywczy Bursztyna. Dziś z dawnej zabudowy Białołęckiej zachowały się dwa obiekty: willa nr 5 i kamienica nr 9.

Wieś (łac. pagus, rus) – jednostka osadnicza o zwartej, skupionej lub rozproszonej zabudowie i istniejących funkcjach rolniczych lub związanych z nimi usługowych lub turystycznych, nieposiadająca praw miejskich lub statusu miasta (art. 2 ustawy z 29 sierpnia 2003 o urzędowych nazwach miejscowości i obiektów fizjograficznych).

Karczma (austeria, gospoda, oberża, zajazd) – budynek pełniący funkcje wyszynku, miejsca spotkań i zabaw miejscowej ludności oraz domu zajezdnego przeznaczonego dla podróżnych.

Przy brukowanym kamieniem polnym odcinku ul. Wysockiego znajduje się pomnik Cudu nad Wisłą, ufundowany przez mieszkańców dzielnicy w 1925 roku. Po wojnie zdewastowało go UB. Monument odtworzył Oddział Bródno TPW w 1995 roku.

Osiedle nabrało obecnego kształtu w latach 70., którego projekt przygotowano i zaakceptowano 29 maja 1961 roku. Bloki wzniesiono wg planów J.Szuleckiej i J. Stanisławskiego. Obecnie na Bródnie znajduje się ostatnie w Warszawie Państwowe Gospodarstwo Rolne Bródno (ob. PGR Bródno Sp. z o.o.) znajdujące się w wyniku podziału Miejskiego Systemu Informacji dzielnicy Targówek na obszarze Zacisze (część terenów również w obszarze Targówek Mieszkaniowy).

Potop – występująca w wielu dawno powstałych wierzeniach wielka powódź zesłana przez Boga lub bogów i obejmująca całą Ziemię. Najbardziej znana w Europie opowieść o potopie pochodzi z Biblii. Istnieje wiele podań o potopie znajdujących się w tradycji ludów ze wszystkich kontynentów. Opowieści te niejednokrotnie różnią się od siebie istotnie w opisie kataklizmu, ale z drugiej strony miewają zaskakujące podobieństwa.

Warszawa (miasto stołeczne Warszawa) (wymowa ?/i) – stolica i największe miasto Polski, położone w środkowo-wschodniej części kraju, na Mazowszu nad Wisłą.

Panorama: Widok na Nowe Bródno od strony Grochowa

Zobacz też

W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem:
Bródno

Cmentarz Bródnowski

Park Bródnowski w Warszawie