Brian Boru - Polski Serwis Naukowy

Brian Boru

Brian Boru, irl. Brian Bóruma mac Cennétig (ur. prawdopodobnie 941; zm. 23 kwietnia 1014) – król Munsteru od 978 i Irlandii od 1002 roku.

Syn Cennétiga mac Lorcáin, irlandzkiego króla Tuadmuman, i Bé Binn. W 978 roku pokonał i zabił Máela Muada, króla Munster, i został jego następcą. W 999 w bitwie pod Glen Mama pokonał władcę Normanów Leinstera. Później zdobył Dublin, gdzie spalił największą świętość wikingów – Drzewo Thora. 1002 roku został królem Irlandii jako następca Máela Sechnailla. 23 kwietnia 1014 roku odniósł wielkie zwycięstwo nad wikingami pod Clontarf, jednak poległ w bitwie.

Język irlandzki, język iryjski (Gaeilge) – język z grupy goidelskiej (q-celtyckiej) języków celtyckich. Język narodowy Irlandczyków uznany został za język urzędowy niepodległej Irlandii (obok angielskiego). Około 1,6 miliona anglojęzycznych mieszkańców Irlandii posiada jakąkolwiek znajomość swojego języka narodowego, wyniesioną głównie ze szkolnych lekcji. Na co dzień jako języka narodowego i ojczystego używa go ok. 480 tysięcy osób, głównie w północno-zachodnich regionach kraju (zwłaszcza w Connemarze i Donegalu).

Małżeństwa i potomstwo

Jego żonami były:

Mór ingen Eiden, córka Eidena mac Clériga,
Echrad ingen Carrlusa, córka Carrlusa mac Ailella, króla Uí Áeda Odba,
Gormlaith ingen Murchada, córka Murchad mac Finna, króla Laigen (Leinster) (porzucona przez Briana),
Dub Choblaig, zm. 1009, córka króla Connacht, prawdopodobnie Cathala mac Conchobaira.

Z pierwszego małżeństwa pochodzili synowie:

Murchard (poległ wraz z ojcem w bitwie pod Clontarf)

Conchobar (jego losy nie są znane)

Flann (jego losy nie są znane)

Z drugiego małżeństwa pochodził:

Tadc mac Briain.

Z trzeciego małżeństwa pochodził:

Donnchad mac Briain (zm. 1065; król Murnu).

Brian miał jeszcze czworo dzieci (syna i trzy córki), jednak źródła nie przekazały informacji, z którego związku króla pochodziły. Te dzieci to:

Domnall (zm. 1011)

Slani (żona Sigtruga, króla Dublina)

Sadb (zm. 1048; żona Ciana, królewicza z Munster)

Dub Essa (zm. 1052, prawdopodobnie nie wyszła za mąż)

Bé Binn (zm. 1073, prawdopodobnie nie wyszła za mąż).

Przypisy

Praca zbiorowa pod redakcją naukową Macieja Salamona, 2005, Wielka Historia Świata Tom 4 Kształtowanie średniowiecza, Oficyna Wydawnicza FOGRA, ss. 75, ISBN 83-85719-85-7.
Praca zbiorowa: Oxford – Wielka Historia Świata. Średniowiecze. Na Wyspach Brytyjskich. Karolingowie. T. 16. Poznań: Polskie Media Amer.Com, 2006, s. 16. ISBN 83-7425-568-4.

Bibliografia

Roger Chatterton Newman, Brian Boru, King of Ireland, Dublin 1983.

Linki zewnętrzne

Omówienie genealogii Briana