Brydż sportowy (brydż porównawczy) – gra karciana, sportowa odmiana gry w brydża, w której wynik osiągnięty w danym rozdaniu jest porównywany z wynikami osiągniętymi przez innych graczy rozgrywających to samo rozdanie z tym samym układem kart. Pozwala to ograniczyć element przypadkowości związany z rozkładem kart na rzecz oceny umiejętności graczy. W przeciwieństwie do brydża towarzyskiego, gra nie toczy się w systemie wielorozdaniowych robrów, lecz każde rozdanie stanowi odrębną całość i jest rozliczane indywidualnie.

W brydżu sportowym są dwa podstawowe typy zawodów: mecze i turnieje. W turniejach indywidualnych gracze zmieniają partnerów po każdej rundzie, w turniejach par przez całe zawody partner pozostaje stały a w turniejach teamów grają drużyny składające się z co najmniej 4 a co najwyżej 6 zawodników tworzących podczas kolejnych rund 2 pary. Wyniki poszczególnych rozdań i zawodów mogą być podliczane na wiele sposobów, z których najbardziej typowe to turnieje na zapis maksymalny ("maksy") i mecze na punkty meczowe ("IMPy").

Pierwszy międzynarodowy mecz brydżowy odbył się w 1930, a Polska po raz pierwszy wystąpiła na arenie międzynarodowej w 1957.

Ogólnoświatową organizacją brydża sportowego jest Światowa Federacja Brydża (WBF), w Europie działa Europejska Liga Brydżowa (EBL), a ciałem polskim jest Polski Związek Brydża Sportowego (PZBS).

Brydż wywodzi się od wcześniejszej gry zwanej wistem. W roku 1925 Harold Vanderbilt zmienił zasady gry (wprowadzając na przykład premie za szlema i szlemika). Współczesna wersja brydża sportowego wywodzi się z zasad przez niego opracowanych.

W 1928 roku założono Amerykańską Ligę Brydżową. Pierwszy mecz międzynarodowy odbył się 19 września 1930, brały w nim udział drużyna amerykańska prowadzona przez Ely'ego Culbertsona i angielska której kapitanem był pułkownik Walter Buller z klubu Acol. Mecz zakończył się zwycięstwem drużyny amerykańskiej. Latem 1932 odbył się międzynarodowy turniej, w którym wzięło udział sześć reprezentacji (Holandia, Austria, Anglia, Belgia, Norwegia i Niemcy), po którym powołano do życia Międzynarodową Ligę Brydżową. W 1958 roku założona została Światowa Federacja Brydża. Pierwsza Olimpiada Brydżowa odbyła się w roku 1960.

W połowie lat pięćdziesiątych Alberto Perroux stworzył słynny włoski Blue Team, który zdobył 12 tytułów mistrzów świata i olimpiad. W latach 70 powstała amerykańska drużyna Asy z Dallas, która kilkakrotnie zdobywała mistrzostwo świata. Później już nigdy jeden zespół nie dominował przez kilka sezonów. Utrzymuje się jednak przewaga drużyn włoskich i amerykańskich na najważniejszych zawodach.

Pierwszy turniej brydżowy w Polsce odbył się w dniach 19–21 lutego 1932 w warszawskim Automobilklubie. Pierwsze ogólnopolskie zawody brydżowe pod nazwą "I Wszechpolski Turniej Brydżowy" miały miejsce w tym samym roku także w Automobilklubie warszawskim w dniach 30.04.–1.05. Turniej miał wyłonić reprezentację Polski na rozgrywane w przyszłości mecze międzynarodowe. Pierwsze, nieoficjalne, wyzwanie na międzynarodowy pojedynek zostało otrzymane w Polsce z Czechosłowacji.

Po wojnie, w czasach stalinowskich, gry karciane w większych grupach były źle widziane przez władze. Sytuację zmienił artykuł Jerzego Putramenta (1954), po którym władze zaczęły dopuszczać do spotkań brydżowych w domach kultury i świetlicach. Zaczęły powstawać sekcje brydżowe, a pierwszy oficjalny mecz brydżowy odbył się w Krakowie 21 kwietnia 1956. Powstały Ligi Brydżowe: 9 października 1956 powstała Warszawska Liga Brydżowa, 16 października Krakowska Liga Brydżowa, a 19 października Śląska Liga Brydżowa. 23 października 1956 odbył się zjazd założycielski Polskiego Związku Brydża Sportowego, a 21 marca 1957 nastąpiła jego formalna rejestracja.

Od sezonu 1956/57 rozgrywane są Drużynowe mistrzostwa Polski w brydżu sportowym.

Pierwsze powojenne kontakty międzynarodowe polskich brydżystów, to udział w styczniu 1957 w Mitropa Cup w Wiedniu oraz w sierpniu 1957 w Mistrzostwach Europy. W roku 1966 Polska była organizatorem Mistrzostw Europy.

Polscy brydżyści zdobyli (do 2011-12-02) 58 złote, 44 srebrne i 38 brązowe medale w Olimpiadach, mistrzostwach świata i Europy. Poniższe zestawienie pokazuje liczbę medali zdobytych w poszczególnych kategoriach:

W brydżu sportowym (w odróżnieniu od brydża robrowego) gra się na założenia określone przez pudełko rozdaniowe.

W czasie rozgrywki każdy z zawodników wykłada kolejno zagrywane karty przed sobą, a nie na środku stołu, jak w brydżu robrowym.

W Brydżu sportowym są dwa podstawowe typy zawodów: mecze i turnieje. Mecz brydżowy jest konkurencją polegającą na spotkaniu dwóch drużyn, rozgrywających ze sobą komplet tych samych rozdań i rozmieszczonych w ten sposób, że pary tej samej drużyny grają przez cały czas przy dwóch stolikach na liniach przeciwnych w stosunku do siebie. Turniej jest konkurencją, w której wiele par rozgrywa te same rozdania (chociaż niekoniecznie w tym samym momencie).

Wynik każdego rozdania dokumentowany jest w meczu na osobnych "protokołach kontrolnych meczu brydżowego" przypisanych do każdego stołu. Wynik każdego rozdania w turnieju zapisywany jest na "protokołach rozdania" umieszczonych w pudełkach bądź drogą elektroniczną przy użyciu przenośnych urządzeń automatycznie przesyłających wprowadzone wyniki rozdania do centralnego komputera.

Po zakończeniu rozdania karty wkładane są z powrotem do pudełek rozdaniowych tak, aby to samo rozdanie mogło być rozegrane na innych stołach turnieju lub na drugim stole meczu.

Organizacje brydżowe

Struktura brydża sportowego w Polsce

 Osobny artykuł: Polski Związek Brydża Sportowego.

Polski Związek Brydża Sportowego (PZBS) jest organizacją, która odpowiada w Polsce za:

Organizację gier na różnych poziomach (ligi). Patrz: Drużynowe mistrzostwa Polski w brydżu sportowym;

Organizację turniejów brydżowych;

Wyłanianie, szkolenie i desygnowanie zawodniczek i zawodników dla reprezentowania Polski na zawodach międzynarodowych. (Wiele turniejów międzynarodowych, w Polsce i za granicą, nie wymaga jednakże, aby uczestnikami byli członkowie kadry narodowej);

Szkolenie, przyznawanie licencji i podwyższaniem kwalifikacji sędziów, trenerów i instruktorów brydża sportowego;

Sprawy logistyczne związane z brydżem sportowym (centralna kartoteka zawodników, regulaminy, wydawnictwa).

Struktura PZBS (oprócz organów centralnych) jest następująca:

Cezary Balicki (ur. 4 sierpnia 1958) – polski brydżysta oraz szachista, wielokrotny reprezentant kraju w brydżu sportowym, zdobywca wielu tytułów na zawodach międzynarodowych.
System licytacyjny to zbiór reguł dotyczących znaczenia odzywek w licytacji brydżowej, pozwalający na uzyskanie informacji o układzie kart partnera, mający na celu wylicytowanie optymalnego kontraktu. Informacje o stosowanym systemie licytacyjnym nie mogą być utajnione przed kontrpartnerami.

Wojewódzkie Związki Brydża Sportowego;

Okręgowe Związki Brydża Sportowego;

Kluby.

PZBS jest członkiem organizacji międzynarodowych, m.in. Światowej Federacji Brydża.

Organizacje międzynarodowe

W Europie organizacją zrzeszającą związki narodowe jest Europejska Liga Brydżowa (European Bridge League, EBL) z siedzibą w Szwajcarii. Także w Szwajcarii swoją siedzibę ma Światowa Federacja Brydża (World Bridge Federation, WBF).

Światowa Federacja Brydża

 Osobny artykuł: Światowa Federacja Brydża.

Światowa Federacja Brydża powstała w 1958 roku. Jej członkami są komitety krajowe, a najwyższą władzą są jej kongresy, które odbywają się w latach parzystych. Pracami WBF kieruje prezes mający do dyspozycji Radę Wykonawczą.

179 zawodników z Polski w brydżu sportowym uczestniczących w zawodach organizowanych przez WBF oraz EBL zdobyło 140 medali: 58 złote, 44 srebrne oraz 38 brązowe (Stan na 2011-12-31).
Marcin Leśniewski – polski brydżysta, Arcymistrz Światowy (PZBS), World Grand Master (WBF), odznaczony Brązową odznaką PZBS (1995) zawodnik drużyny ASKO-TECH Spójnia Warszawa.

Światowa Federacja Brydża posiada następujące wydziały:

Przepisów, który opracował Międzynarodowe Prawo Brydżowe 2007 (International Code Laws of Duplicate Bridge 2007) oraz Przepisy Gry dla Brydża Elektronicznego 2001 (The WBF Code of Laws for Electronic Bridge 2001) i zajmuje się ich interpretacją i zmianami

Zasad, który zajmuje się określaniem ogólnych zasad prowadzenia gry w brydża (sportowego) (WBF General Conditions of Contest) oraz wydaje zalecenia antydopingowe

Kierowania Turniejami, który określa ogólne terminy poszczególnych zawodów na różnych poziomach (światowe, kontynentalne, krajowe) oraz określaniem zasad kwalifikacji do poszczególnych zawodów

Systemów - określa dopuszczalne systemy do gry w zawodach brydża sportowego, stosowanie odzywek psychologicznych, alertów i kart konwencyjnych

Odwoławczy - jest najwyższym organem przy rozstrzyganiu sporów

Punktów Mistrzowskich, który prowadzi statystyki zawodników i przyznaje tytuły międzynarodowe.

WBF posiada szereg komitetów (m.in. Finansowy, Medyczny, Protokolarny, Młodzieżowy), które koordynują prace poszczególnych wydziałów.

Pojęcia Chiny używa się w odniesieniu do krainy historycznej, obejmując wówczas całokształt chińskiej historii i kultury (zobacz: historia Chin), lub w węższym znaczeniu, w odniesieniu do Chińskiej Republiki Ludowej.
Międzynarodowe Prawo Brydżowe (MPB) - zbiór zasad regulujących grę w brydża sportowego. Pierwsze Przepisy Brydża Porównawczego opublikowano w 1928 roku. Następnie w latach 1933, 1935, 1943, 1949, 1963, 1975, 1987 i 1997 ukazały się kolejne poprawione wydania. Światowa Federacja Brydżowa zgodnie ze swymi przepisami opublikowała bieżące wydanie w 2007 roku.

WBF przyznaje tytuły honorowe i medale, a w ramach propagowania brydża rozpowszechnia okolicznościowe pamiątki i inne przedmioty związane z tym sportem.

W celu organizacji działań międzynarodowych, kraje członkowskie WBF tworzą strefy:

Europa (EBL - European Bridge League)

Ameryka Północna (ACBL - American Contract Bridge League)

Ameryka Południowa (CSB - Confederacion Sudamericana de Bridge)

Azja i Środkowy Wschód (BFAME - Bridge Federation of Asia & the Middle East)

Ameryka Środkowa (CAC Central American & Caribbean Bridge Federation)

Azja Pacyficzna (PABF - Pacific Asia Bridge Federation)

Południowy Pacyfik (SPBF - South Pacific Bridge Federation)

Afryka (ABF - African Bridge Federation)

Europejska Liga Brydżowa

 Osobny artykuł: Europejska Liga Brydżowa.

Europejska Liga Brydżowa (European Bridge League, EBL) - ma za zadanie koordynować pracę 49 krajów członkowskich (stan na 2010-09-27).

Buffett Cup (Puchar Buffetta) jest trofeum brydżowym, które jest przyznawane co dwa lata w zawodach pomiędzy zespołami z Europy a Stanami Zjednoczonymi.
Mariusz Puczyński – polski brydżysta, Arcymistrz Międzynarodowy (PZBS), World International Master (WBF), European Master (EBL), kapitan drużyny ASKO-TECH Spójnia Warszawa.

Najwyższym organem EBL jest Walne Zgromadzenie, które zbiera się co dwa lata. Główne Wydziały EBL (Przepisów, Systemów, Sterownia Zawodami, Punktów Mistrzowskich, Odwoławczy) mają zadania podobne do zadań odpowiednich wydziałów WBF. Pracami EBL kieruje Prezes mający do dyspozycji Radę Wykonawczą.

EBL przeprowadza zawody kontynentalne i światowe oraz koordynuje zawody krajowe.

Polski Związek Brydża Sportowego – organizacja zrzeszająca kilka tysięcy polskich brydżystów, działająca jako polska federacja narodowa. Jest członkiem EBL
Jerzy Russyan - polski brydżysta, Arcymistrz Międzynarodowy (PZBS), Seniors International Master (WBF), European Grand Master w kategorii Seniorów (EBL), zawodnik drużyny KURT-ROYCE Poznań.

EBL przyznaje tytuły honorowe i medale, a w ramach propagowania brydża rozpowszechnia okolicznościowe pamiątki i inne przedmioty związane z brydżem.

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)