|
|
|
Polski Serwis Naukowy - OnLine od 1999 roku
 RSS
Dodaj do:
Warto przeczytać: Geolodzy z Wydziału Nauk o Ziemi Uniwersytetu Śląskiego przedstawią najnowsze wyniki swoich badań prowadzonych w Andach, w rejonie Kanionu Colca, w południowym Peru podczas międzynarodowej konferencji mineralogicznej w Budapeszcie. The 20th General Meeting of ... Zdigitalizowane dzieła m.in. Jana Matejki, Jacka Malczewskiego, Stanisława Wyspiańskiego czy Henryka Rodakowskiego można oglądać w uroczyście uruchomionym 12 maja portalu Cyfrowe Muzeum Narodowe w Warszawie. Udostępniono tam już ponad 1 tys. obiektówNa stronie int... Uhonorowanie organizatorów, twórców oraz inicjatorów najciekawszych przedsięwzięć historycznych minionego roku jest celem plebiscytu na Wydarzenie Historyczne Roku, organizowanego przez Muzeum Historii Polski wspólnie z portalem historia.org.pl.Zgłoszenia mogą do... Muzeum Archeologiczne w Gdańsku otrzymało nagrodę Unii Europejskiej "Europa Nostra" 2011 w dziedzinie muzealnictwa. Wyróżnienie przyznano za odrestaurowanie spichlerza "Błękitny Baranek", w którym urządzono muzeum. O przyznaniu nagrody poinfor... W kazamatach jednego z Bastionów Twierdzy Kostrzyn (woj. lubuskie) powstaje nowoczesna, stała wystawa prezentująca wybrane aspekty historii miasta i umocnień. Muzealnicy apelują, by okoliczni mieszkańcy przekazywali zabytki związane z tym miejscem."Z...
Ostatnio na Forum:
Dyskusje
8
odp.
4
odp. Reklama:
 BudapesztTo hasło encyklopedii posiada podstrony: [1][2] 3 Czy wiesz że...? Allianz SE — niemiecka firma ubezpieczeniowa, notowana na giełdzie we Frankfurcie nad Menem w indeksie DAX. Istnieje również polski oddział firmy, tj. Allianz Polska. Istnieje stadion, w którego nazwie znajduje się nazwa firmy - Allianz Arena w Monachium. Od października 2006 Allianz przekształcił się w spółkę europejską. W niektórych krajach spółka prowadzi także działalność bankową. W Polsce zarejestrowana od 2008 roku jako Allianz Bank Polska SA. Klaudiusz, Tiberius Claudius Drusus Nero Germanicus (ur. 1 sierpnia 10 p.n.e. w Lugdunum w Galii, zm. 13 października 54 n.e.) – cesarz rzymski, syn Druzusa Starszego i Antonii Młodszej. Turystyka
Budapeszt odwiedziło w 2010 r. prawie 2,5 mln turystów, w tym 2,1 mln zagranicznych. Na listę obiektów światowego dziedzictwa kultury wpisano Zamek Królewski w Budzie, brzeg Dunaju, aleję Andrássy’ego wraz z otoczeniem, pierwszy odcinek budapeszteńskiego metra – linię M1 (tzw. Milenijna Kolej Podziemna) i Plac Bohaterów (Hősök tére). W mieście znajdują się liczne pomniki, kościoły, pałace, zabytki z czasów starożytnych, średniowiecznych i okupacji tureckiej, budynki użyteczności publicznej i mieszkalne w stylu barokowym, klasycystycznym, neorenesansowym, eklektycznym i secesyjnym. Są tu 223 muzea i galerie, wśród nich wiele o randze międzynarodowej. Stefan I Święty, zw. Węgierskim (ur. ok. 969, zm. 15 sierpnia 1038) - książę Węgier od 997 roku, król od 1000 roku z dynastii Arpadów. Pierwszy węgierski władca koronowany na króla. Założyciel dwóch arcybiskupstw w Ostrzyhomie i Kalocsy oraz ośmiu biskupstw. Kanonizowany w 1083 roku.
Pałac Sztuk w Budapeszcie (Művészetek Palotája, w skrócie MŰPA) znajduje się przy ulicy Komor Marcell útca 1, jest nowoczesnym budynkiem wzniesionym nad brzegiem Dunaju obok mostu Lágymányos w pobliżu nowego budynku Teatru Narodowego. Budynek został oddany do użytku 14 marca 2005 roku. Dla turysty dużą atrakcją są budapeszteńskie mosty: Most Łańcuchowy (inaczej Most Łańcuchowy Széchenyi’ego, Széchenyi lánchíd), Most Małgorzaty (Margit híd), Most Wolności (Szabadság híd), czy też najbardziej rozpoznawalny dla obcokrajowców Most Elżbiety (Erzsébet híd). Ulubionym celem turystów są też parki: Városliget i Népliget w Peszcie, parki na Wyspie Małgorzaty i na wyspie Óbudai. Budapest Honvéd FC – węgierski wielosekcyjny klub sportowy z siedzibą w Budapeszcie. W sezonie 2011/2012 sekcja piłkarska klubu uczestniczy w rozgrywkach OTP Bank Liga (NB I).
Ignacy Filip Semmelweis (węg.: Semmelweis Ignác Fülöp) (ur. 1 lipca 1818 w Budapeszcie, zm. 13 sierpnia 1865 w Döbling koło Wiednia) − austro-węgierski lekarz-położnik, pionier antyseptyki. Budapeszt jest znanym miastem uzdrowiskowym - posiada 10 łaźni leczniczych i liczne źródła mineralne oraz termalne. Wiele z łaźni oraz pijalni stanowi zabytek architektury i atrakcję turystyczną. Najbardziej znanym „deptakiem” z drogimi, markowymi sklepami jest Váci utca – niedaleko peszteńskiego brzegu Dunaju, między Mostem Łańcuchowym a Mostem Elżbiety. Coraz modniejsza i droższa staje się też al. Andrássy’ego, zwłaszcza odcinek południowy - od pl. F. Deáka do Oktogonu. Spośród targowisk najpopularniejsze wśród turystów (i największe) jest Targowisko Centralne (Központi Vásárcsarnok) w Peszcie przy Moście Wolności. Ikarus to przedsiębiorstwo specjalizujące się w produkcji autobusów. Jego główna siedziba mieściła się w Budapeszcie na Węgrzech. Ikarus należał do 2006 roku do koncernu Irisbus.
Wielka Nizina Węgierska (554-555; węg. Alföld lub Nagyalföld, słow. Veľká dunajská kotlina, niem. Große Ungarische Tiefebene) - jedna z trzech jednostek podziału geograficznego Kotliny Panońskiej, zajmująca jej część na wschód od doliny Dunaju. Łaźnie lecznicze
 Budapeszt jest szeroko znany jako miejscowość uzdrowiskowa. W wielu punktach miasta znajdują się ciepłe źródła lecznicze, które są od wieków wykorzystywane przez mieszkańców i przyjezdnych – zawarte w wodach jony pomagają na wiele schorzeń (zwłaszcza na reumatyzm i astmę). Najsłynniejsze łaźnie to: Europa Środkowa – region położony pomiędzy różnie definiowanymi Europą Zachodnią i Europą Wschodnią. Europa Północna, Południowa i Południowo-Wschodnia również wpływają na zakres tego pojęcia, w zależności od ujęcia ich granic. Termin zaczął być znów używany po upadku żelaznej kurtyny, dzielącej "Europę Środkową" na dwie części. Pojęcie rozumiane jest różnie w zależności od okresu historycznego.
Węgierska Akademia Nauk (WAN) węg: Magyar Tudományos Akadémia (MTA) - jej inicjatorem i założycielem był hrabia István Széchenyi, który w roku 1825 na założenie towarzystwa naukowego przeznaczył roczny dochód swoich dóbr. Za jego przykładem poszli liczni inni węgierscy arystokraci i posłowie. Celem towarzystwa było krzewienie nauki, kultury i sztuki w języku węgierskim. Obecna nazwa (Węgierska Akademia Nauk) pochodzi z 1845, a neorenesansowy gmach obecnej siedziby głównej z 1865 roku. Jednym z priorytetowych celów wydziału lingwistycznego akademii jest regulowanie języka węgierskiego. Najważniejsze obiektyBuda: Ostrogoci, Goci wschodni lub Greutungowie (dosł. "ludzie stepu") – jedno z plemion germańskich. W 378 r. n.e. Ostrogoci wspomogli Wizygotów w bitwie pod Adrianopolem, w wyniku której zginął cesarz rzymski Walens. Nowy cesarz zgodził się na zamieszkanie przez Ostrogotów Dacji i Mezji pod warunkiem, że nie będą nękać Konstantynopola.
Lasertheater - potoczna nazwa planetarium, znajdującego się w Budapeszcie. Planetarium to, oprócz pokazów planet i gwiazd, wyświetla światła do muzyki znanych wykonawców. Pest: László Papp (ur. 25 marca 1926 r. w Budapeszcie, zm. 16 października 2003 r. tamże) – węgierski bokser, trzykrotny mistrz olimpijski w kategorii średniej i lekkośredniej (Londyn (1948), Helsinki (1952) i Melbourne (1956).
Na mapach: 47°30′51″N 19°02′19″E / 47.51417, 19.03861 Pomnik Obrońców Twierdzy Przemyśl w Budapeszcie znany bardziej w Polsce pod nazwą pomnik Obrońców Przemyśla, a na Węgrzech jako Przemysl emlékmű lub po prostu Przemysl – pomnik w Budapeszcie położony II Dzielnicy niedaleko mostu Małgorzaty, na prawym brzegu Dunaju. Monument upamiętnia tysiące Węgrów poległych w trakcie pierwszego i drugiego oblężenia Przemyśla w latach 1914–1915 w okresie I wojnie światowej. Poza tym: Terror Háza (Dom Terroru) – muzeum w Budapeszcie, które stanowi jednocześnie pomnik ofiar totalitaryzmu na Węgrzech i bohaterów rewolucji 1956. Inicjatorem utworzenia muzeum był centroprawicowy premier Viktor Orbán. Otwarto je 24 lutego 2002.
Saab ("Svenska Aeroplan Aktie Bolaget") – firma, która została założona jako szwedzki koncern lotniczy w roku 1937, w Linköping, w Szwecji a obecnie stanowi samodzielne przedsiębiorstwo, wytwarzające samochody osobowe.
 Kościół Macieja pw. NMP – widok z Baszty rybackiej  Balneologia - (z łac.: balneum - łaźnia, z gr.: lógos - słowo, nauka) - jedna z najstarszych dziedzin medycyny uzdrowiskowej zajmująca się badaniem właściwości leczniczych wód podziemnych i borowin oraz zastosowaniem ich w lecznictwie, zwłaszcza terapii chorób przewlekłych.
UniCredit Group (również: UniCredito lub UniCredit SpA) – międzynarodowy bank europejski z siedzibą w Mediolanie obsługujący ponad 28 mln klientów w 19 krajach. Spółka akcyjna notowana na giełdach we Frankfurcie w tym na platformie XETRA, w Mediolanie (giełda włoska), a od 20 grudnia 2007 również na giełdzie w Warszawie.  Gresham  Pomnik króla Stefana przed Basztą rybacką  Rondo Kodálya (Kodály körönd)  Plac Vörösmarty  Kamieniczki na Wzgórzu Zamkowym Węgrzy albo Madziarzy (węg. l.poj.: magyar, l.mn.: magyarok) – naród liczący w sumie ok. 14,5 mln, w tym na Węgrzech 10,5 mln, pozostałe ok. 4 mln tworzy mniejszości w Rumunii (Siedmiogród), Serbii (Wojwodina), Słowacji, Słowenii, Ukrainie (rejon Karpat) i Austrii. Jedna z grup mniejszości węgierskojęzycznej zamieszkującej rumuński Siedmiogród zwana jest Szeklerami (węg. l.poj.: Székely, l.mn.: Székelyek). Część badaczy skłania się ku poglądowi, że Szeklerzy są nie Węgrami, lecz potomkami Hunów.
Sashegy, właśc. Sas-hegy (z węg. orle wzgórze – jedno ze wzgórz budańskich. Jego stoki pokryte są zabudową mieszkalną, okolice szczytu to obszar przyrody chronionej.  Pomnik Wolności (Szabadság-szobor) na Wzgórzu Gellerta, w tle Cytadela  Hotel New-York Palace SportNajbardziej znanymi obiektami sportowymi w Budapeszcie są: Stadion im. Ferenca Puskása oraz Budapest Sportaréna im. László Pappa. Stadion F. Puskása znajduje się blisko Dworca Keleti; do 2001 r. nosił nazwę Népstadion (Stadion Ludowy). Plany budowy były już przed II wojną światową, ale udało się je zrealizować dopiero po wojnie – budowę zakończono w 1953 r. Na stadionie rozgrywano nie tylko mecze piłkarskie (w tym najsłynniejszy Węgry-Anglia, zakończony największą w historii porażką Anglii 7:1), ale też zawody lekkoatletyczne, a także organizowano imprezy kulturalne, w tym ogromne koncerty. Patron – Ferenc Puskás – był jednym z największych piłkarzy Węgier, członkiem „złotej drużyny” z latach 50. XX wieku, potem piłkarzem Realu Madryt i trenerem wielu drużyn zagranicznych (również na krótko – w 1993 r. - reprezentacji Węgier). Zygmunt Luksemburski (Luksemburczyk), (ur. 14 lub 15 lutego 1368 w Norymberdze, zm. 9 grudnia 1437 w Znojmie) – elektor (margrabia) brandenburski od 1378, król węgierski od 1387, niemiecki od 1411, książę Luksemburga od 1419, król włoski od 1431, cesarz rzymsko-niemiecki od 1433, król czeski od 1419 (objął władzę w 1436).
Powstanie węgierskie 1956, nazywane jest dziś rewolucją 1956 (węg.: 1956-os forradalom).[4] Powstanie wybuchło 23 października 1956 i trwało do 10 listopada 1956, kiedy to zostało ostatecznie stłumione przez zbrojną interwencję Armii Radzieckiej. Było ono próbą narodu węgierskiego zdobycia wolności i uwolnienia się spod sowieckiej dominacji. Budapest Sportaréna znajduje się blisko stadionu F. Puskása. Została zbudowana w r. 2003 na miejscu Budapeszteńskiej Hali Sportowej, która spłonęła w grudniu 1999 r. Sportaréna jest miejscem meczów piłki ręcznej, zawodów tenisowych, bokserskich i hokejowych, a także koncertów. Patron hali – László Papp – był jednym z najsłynniejszych w świecie bokserów, mistrzem olimpijskim i trenerem. Serbowie (Срби) – naród południowosłowianski mieszkający głównie w Serbii, Chorwacji, Bośni, Słowenii, Macedonii, Czarnogórze i Stanach Zjednoczonych. Jest ich ogółem około 13 mln. Mówią w swoim języku narodowym serbskim. W większości są prawosławnymi (religia jest uważana przez Serbów za ważny czynnik ich tożsamości)[potrzebne źródło].
Secesja – styl w sztuce europejskiej ostatniego dziesięciolecia XIX wieku i pierwszego XX wieku, zaliczany w ramy modernizmu. Istotą secesji było dążenie do stylowej jedności sztuki dzięki łączeniu działań w różnych jej dziedzinach, a w szczególności rzemiosła artystycznego, architektury wnętrz, rzeźby i grafiki. Charakterystycznymi cechami stylu secesyjnego są: płynne, faliste linie, ornamentacja abstrakcyjna bądź roślinna, inspiracje sztuką japońską, swobodne układy kompozycyjne, asymetria, płaszczyznowość i linearyzm oraz subtelna pastelowa kolorystyka. Po upadku komunizmu zniknęły z Budapesztu wielkie boiska i hale, ale pojawiły się za to zawody uliczne, takie jak biegi masowe. Turyści piesi natomiast bardzo lubią wędrować po wzgórzach budańskich, które swoim ukształtowaniem bardzo przypominają średnie góry. Niedaleko Budapesztu, w Mogyoród, znajduje się Hungaroring – tor Formuły 1. Jest to pierwszy tor Formuły 1 zbudowany w kraju komunistycznym – pierwsze zawody odbyły się w r. 1986. Austro-Węgry (t. Monarchia Austro-Węgierska; niem. Österreich-Ungarn, węg. Osztrák-Magyar Monarchia) – państwo związkowe w Europie Środkowej istniejące w latach 1867–1918.
GM Daewoo Auto & Technology (GM Daewoo or GMDAT; hangyl: 대우, hancha: 大宇, transkrypcja poprawiona: Daeu czyt. Deu) - południowokoreańskie przedsiębiorstwo działające w wielu gałęziach przemysłu, m.in. stoczniowej, elektronicznej, elektromaszynowej, założone w 1937 roku przez Kim Woo-junga. Daewoo to też marka sprzętu elektronicznego i marka samochodów produkowanych przez koncern Daewoo. Drużyny sportowe BudapesztuPiłka nożna: Hokej na lodzie: Budapeszt powstał 17 listopada 1873 r. z połączenia leżących naprzeciwko siebie trzech naddunajskich miast: Budy i Óbudy na prawym brzegu i Pesztu na lewym. Dzisiejszy kształt granic miasto przyjęło 1 stycznia 1950 r. po przyłączeniu ponad 20 okolicznych miejscowości. Historia osadnictwa na terenie dzisiejszego miasta jest jednak dużo starsza. Na terenie obecnej III dzielnicy (Óbuda) istniało od II w.n.e. miasto rzymskie Aquincum, na miejscu którego Węgrzy (po przybyciu na te tereny w IX w.) zbudowali osadę zwaną Buda. Po najazdach tatarskich w XIII w. miasto (wraz z nazwą) przeniesiono na wzgórze, na którym obecnie znajduje się Stare Miasto i Zamek, zaś miasto na terenie dawnej Budy nazwano Óbuda, czyli Stara Buda. Z kolei na terenie dzisiejszej V dzielnicy (Belváros – historyczne centrum Pesztu) istniała twiersza rzymska Contra-Aquincum, na miejscu której ok. XI w. powstał Peszt.
Arpadowie (rzadziej Arpadzi, czasem: dynastia Arpadowiczów) - dynastia książąt (889-1001), a następnie królów węgierskich (do 1301). Pierwsza węgierska dynastia narodowa. Piłka wodna: Muzeum Sztuk Pięknych w Budapeszcie (Szépművészeti Múzeum) – muzeum zbudowane według projektu architektów Alberta Schickedanza and Fülöpa Herczoga, oddane do użytku w grudniu 1906.
Starożytność – okres w historii Bliskiego Wschodu, Europy i Afryki Północnej obejmujący dzieje tych regionów od powstania pierwszych cywilizacji do politycznego upadku cesarstwa zachodniorzymskiego w 476 roku[1]. PolonicaPrzypisy
ŹródłaKraków – i pod względem powierzchni. Jedno z najstarszych miast Polski, o ponad tysiącletniej historii. Kraków posiada wartościowe zabytki architektury, działa w nim wiele instytucji i placówek kulturalnych. Zakon Świętego Pawła Pierwszego Pustelnika, potocznie paulini (łac. Ordo Sancti Pauli Primi Eremitae. Stosowany skrót: OSPPE) – zakon założony w XIII w. na Węgrzech przez bł. Euzebiusza z Ostrzyhomia. Nazwa zakonu wywodzi się od św. Pawła z Teb, pierwszego uznanego przez Kościół katolicki pustelnika. Za rok powstania zakonu przyjmuje się 1308, kiedy to 13 grudnia kardynał Gentilis, legat papieża Klemensa V nadał zakonowi w imieniu Stolicy Apostolskiej regułę św. Augustyna, a rok później zatwierdził pierwsze zakonne konstytucje. przejdź do podstrony: [1][2] 3
Czy wiesz że...? beta II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci).
Barok (z por. barroco – "perła o nieregularnym kształcie", lub z fr. baroque – "bogactwo ozdób") – główny kierunek w kulturze środkowo i zachodnioeuropejskiej, którego trwanie datuje się na zakres czasowy od końca XVI wieku do XVIII wieku. Barok obejmował wszystkie przejawy działalności literackiej i artystycznej, a także filozofię i architekturę. U jego podstaw leżał sprzeciw wobec renesansowego klasycyzmu, głęboka religijność, mistycyzm i egzystencjalny niepokój.
Bazylika św. Stefana w Budapeszcie (węg. Szent István Bazilika) stoi przy placu św. Stefana (węg. Szent István tér) w Peszcie. Od konsekracji w 1905 roku jest największym kościołem stolicy Węgier. Może pomieścić do 8500 wiernych. Obecnie jest konkatedrą archidiecezji Ostrzyhom-Budapeszt.
Endre Ady de Diósad (ur. 22 listopada 1877 w Érmindszent, zm. 27 stycznia 1919 w Budapeszcie) – jeden z bardziej znaczących węgierskich poetów, nie tylko poezji XX w. lecz w ogóle, to jemu można zawdzięczać odrodzenie poezji w literaturze tego kraju.
Sala koncertowa Vigadó (Pesti Vigadó, dosł. „Miejsce rozrywki Pesztu”) – sala koncertowa zbudowana w latach 1859-1864 według projektu architekta Frigyesa Feszla na miejscu innej sali koncertowej, która spłonęła podczas walk Wiosny Ludów 1848. Również obecna sala koncertowa ucierpiała podczas bombardowania II wojny światowej. W latach 2004-2006 sala została gruntownie odnowiona. Mieści się przy Vigadó ter 2.
Muzeum Sztuki Stosowanej w Budapeszcie (Magyar Iparművészeti Múzeum) – zbudowane w latach 1893-1896 według projektu architektów Ödöna Lechnera i Gyuli Pártosa. Muzeum mieści się w IX dzielnicy Budapesztu przy ulicy Üllői ut. 33-37.
Klaudiusz Ptolemeusz, Ptolemeusz Klaudiusz lub po prostu Ptolemeusz (łac. Claudius Ptolemaeus, gr. Κλαύδιος Πτολεμαῖος Klaudios Ptolemaios; ur. ok. 100, zm. ok. 168) – grecki uczony pochodzący z Tebaidy, który kształcił się i działał w Aleksandrii. Napisał wiele dzieł z dziedziny matematyki, astronomii, geografii i muzyki. Powyższa treść oraz zamieszczone w niej powiązane definicje/pojęcia - udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń.
Zobacz szczegółowe informacje o warunkach korzystania
Wszystkie hasła znajdujące się w naszym mirrorze Wikipedii mają znaczenie informacyjne i edukacyjne. Nie mogą być traktowane jako porady. |
