Bund Deutscher Osten - Polski Serwis Naukowy

Plakat propagandowy Bund Deutscher Osten z 1935 z symbolem organizacji - czarnym krzyżem na białej tarczy - znakiem Zakonu krzyżackiego z dodaną białą swastyką

Bund Deutscher Osten, BDO (pol. Związek Niemieckiego Wschodu) - niemiecka, nazistowska organizacja powstała 26 maja 1933 w Poczdamie, podporządkowana NSDAP, o charakterze rewizjonistycznym i antypolskim. Zrzeszała głównie Niemców zamieszkałych w państwach wschodnioeuropejskich, organizowała dla nich pomoc i udzielała im poparcia. Organizacja ta zastąpiła działalność rozwiązanej przez nazistów Hakaty. Znakiem Bund Deutscher Osten był czarny krzyż umieszczony na białej tarczy - symbol Zakonu krzyżackiego z dodaną białą swastyką.

Niemcy (Republika Federalna Niemiec, RFN; do traktatu pomiędzy RFN a Polską Rzecząpospolitą Ludową (1970) w Polsce stosowana była oficjalnie nazwa Niemiecka Republika Federalna, NRF; niem.: Deutschland lub Bundesrepublik Deutschland, BRD) – państwo federacyjne położone w Europie, będące członkiem Unii Europejskiej (UE), Unii Zachodnioeuropejskiej (UZE), G8, ONZ oraz NATO. Stolicą Niemiec jest Berlin (przed połączeniem z NRD – Bonn, obecnie noszące tytuł miasta federalnego). Językiem oficjalnym jest język niemiecki.
Rudolf Walter Richard Heß, (pisownia alternatywna: Hess; ur. 26 kwietnia 1894 w Aleksandrii, zm. prawdopodobnie 17 sierpnia 1987 w berlińskim więzieniu Spandau) – jeden z przywódców hitlerowskiej III Rzeszy. Zastępca Adolfa Hitlera, numer drugi w NSDAP do 1941.

Cele

Osobny artykuł: Germanizacja.

Celem związku było umocnienie narodu niemieckiego na wschodzie oraz praktyczna realizacja parcia na Wschód (niem. Drang nach Osten) oraz nazistowskiej polityki zyskiwania przestrzeni życiowej na wschodzie (niem. Lebensraum), którą realizowano przez germanizację mniejszości zamieszkującej tereny przedwojennych Niemiec. Przedstawiając tezy programowe kierowanego przez siebie związku stwierdził Franz Lüdtke na konferencji kierownictwa organizacji jaka się odbyła w dniach 9-11 września 1933: "Bund Deutscher Osten powstał właśnie po to, aby przygotować i wypełnić posłannictwo narodu niemieckiego na wschodzie. Musimy, jak to powiedział Führer, skierować oblicze narodu na wschód. Praca dla wschodu jest pracą narodowosocjalistyczną"

Śląsk (śl. Ślůnsk, niem. Schlesien, dś. Schläsing, czes. Slezsko, łac. Silesia) – region i kraina historyczna położona w Europie Środkowej, na terenie Polski, Czech i Niemiec. Ta historyczna kraina dzieli się na Dolny i Górny Śląsk oraz Śląsk Cieszyński. Historyczną stolicą Śląska jest Wrocław.
Zakon krzyżacki – pełna nazwa brzmi: Zakon Szpitala Najświętszej Marii Panny Domu Niemieckiego w Jerozolimie (Zakon Krzyżacki, Zakon Niemiecki, łac. Ordo fratrum domus hospitalis Sanctae Mariae Theutonicorum in Jerusalem, Ordo Teutonicus, OT, niem. Orden der Brüder vom Deutschen Haus Sankt Mariens in Jerusalem, Deutscher Orden, DO) – zakon rycerski, jeden z trzech największych, obok joannitów i templariuszy, które powstały na fali krucjat w XII wieku. Zakon na wiele setek lat opanował obszary późniejszych Prus Wschodnich oraz dzisiejszej Łotwy i Estonii tworząc z tych ziem Prusy Zakonne. Zakon podbił także niektóre ziemie Polski i Litwy.

Bund Deutscher Osten był w rzeczywistości zakamuflowaną agendą NSDAP działającą na terenach pogranicznych w III Rzeszy, której celem było zwalczanie mniejszości etnicznych oraz opozycji politycznej. BDO miało działać w nazistowskim duchu z pominięciem rygorów prawnych. Po przejęciu kierownictwa przez Theodora Oberländera przedstawił on właśnie w tym świetle cel powołania Bund Deutscher Osten na łamach czasopisma "Ostland":

Hakata — potoczna nazwa niemieckiej organizacji nacjonalistycznej Deutscher Ostmarkenverein (Niemiecki Związek Marchii Wschodniej), założonej w Poznaniu, 3 listopada 1894. Nazwa wzięła się od pierwszych liter nazwisk założycieli: Ferdynanda von Hansemanna (1861-1900), Hermanna Kennemanna (1815-1910), Henryka von Tiedemanna (1840-1922), często w polskiej literaturze pisana jako H-K-T, H.K.T. lub po prostu Hakata. W 1896 Hakata przeniosła swą siedzibę do Berlina.
III Rzesza Niemiecka (niem. Das Dritte Reich) – nieoficjalna nazwa państwa niemieckiego pod rządami NSDAP w latach 1933–1945 – oficjalnie państwo nosiło nazwę Rzesza Niemiecka (Deutsches Reich), używano także nazwy Rzesza Wielkoniemiecka (Großdeutsches Reich).

"Kilka słów o Bund Deutscher Osten: O wiele łatwiej byłoby od razu prowadzić robotę pograniczną w ramach Partii i w ogóle wyrzec się własnego stowarzyszenia(...) ale wiemy, że kwestie formalno-prawne odgrywają jeszcze i dziś - przede wszystkim w świecie anglosaskim- wielką rolę. Nikt nam nie uwierzy, że w Trzeciej Rzeszy istnieć może coś co pozostaje w opozycji do tej rzeszy, a mimo to jest konieczne by istniały stowarzyszenia, którym się każe robić takie rzeczy, których ani Partia ani państwo nie powinny robić. Dlatego otrzymaliśmy wyraźny rozkaz aby Bund Deutscher Osten rozbudować wielki ruch wschodu (niem. "Ostbewegung") wrośnięty w Partię i ściśle z nią zestrojony. (...) Tak więc na życzenie zastępcy Führera Bund Deutscher Osten nadal będzie prowadził swoją działalność". - Theodor Oberländer, "Ostland" nr 42 z dnia 19.10.1934
Narodowy socjalizm (z pewnymi elementami wewnętrznej polityki . Ideologia państwowa w czasie sprawowania władzy w Niemczech przez NSDAP w latach 1933-1945. Ideologami narodowego socjalizmu byli: Adolf Hitler (Mein Kampf) oraz Alfred Rosenberg i Joseph Goebbels.
Poczdam (niem. Potsdam, dolnołuż. Podstupim, pol. hist. Postąpin) – miasto we wschodnich Niemczech, położone nad Hawelą. Stolica i największe miasto kraju związkowego Brandenburgia, wchodzące w skład obszaru metropolitalnego Berlin-Brandenburg.

Geneza powstania i kierownictwo związku

Organizacja powstała w maju 1933 roku z inicjatywy ideologa faszyzmu - Alfreda Rosenberga. Współzałożycielem organizacji był niemiecki pisarz i propagandysta nazistowski Alfred-Ingemar Berndt. Zarząd główny organizacji - "Kierownictwo Związkowe BDO" (BDO Bundesleitung) - znajdował się w Berlinie, oprócz tego BDO posiadała biuro krajowe we Wrocławiu, obsługujące głównie rejon Śląska (BDO Landesgruppen Schlesien). Funkcję Reichsleitera Bund Deutscher Osten początkowo sprawował znany niemiecki poeta Franz Lüdtke. W latach 1933-1937 funkcję tą Rudolf Hess powierzył Theodorowi Oberländerowi. Jego zastępcą był dr. Ernst Thiele. Do Bund Deutscher Osten wcielono wszystkie inne organizacje, które zajmowały się wschodnimi kresami Niemiec łącznie z osławioną Hakatą.

Alfred Rosenberg (ur. 12 stycznia 1893 w Rewlu (obecnie Tallinn), Estonia, stracony 16 października 1946 w Norymberdze) – zbrodniarz niemiecki, jeden z najbardziej wpływowych nazistów, twórca najważniejszych teorii rasistowskich narodowego socjalizmu oraz Minister Rzeszy do spraw Okupowanych Terytoriów Wschodnich. Był członkiem tajnego Towarzystwa Thule. Jest uważany za twórcę takich założeń ideologicznych NSDAP, jak skrajny antysemityzm, przekonanie o wyższości rasy aryjskiej, teoria Lebensraumu (przestrzeni życiowej dla narodu niemieckiego na obszarach wschodnich) czy dążenie do obalenia traktatu wersalskiego. Pierwszą żoną Rosenberga była rodowita Estonka Hilda Leesmann, a drugą Niemka Hedwig Kramer.
Narodowosocjalistyczna Niemiecka Partia Robotników (. Podczas procesów norymberskich partia została uznana za organizację zbrodniczą odpowiedzialną za szereg zbrodni przeciwko ludzkości.

W 1939 roku organizację wraz z Volksbund des Deutschtums im Ausland podporządkowano formalnie jednej z agencji partii nazistowskiej, znajdującej się pod kierownictwem SS pod nazwą Hauptamt Volksdeutsche Mittelstelle. W sierpniu 1939 krajowe kierownictwo BDO zmieniło nazwę na "Związek Okręgów BDO" (BDO Gauverband). Organizacja BDO została rozwiązana z dniem 30 września 1943.

SS (Die Schutzstaffel der NSDAP – eskadra ochronna NSDAP) – paramilitarna i początkowo elitarna niemiecka formacja nazistowska, podległa partii NSDAP.
Ostforschung (pol. Badania wschodnie) – interdyscyplinarny nurt naukowy łączący metody naukowe, wywiadowcze oraz praktyczne cele polityczne Niemiec zwiazane z niemiecką ekspansją w Europie wschodniej. Nazwa używana w Niemczech od XVIII wieku do opisania ogółu badań na terenach wschodnich Niemiec od XIX wieku także Europy środkowej. Nazwa obejmowała instytucje naukowo-badawcze oraz organizacje zajmujące się studiowaniem problemów państw położonych na wschód od Niemiec w Europie środkowej oraz wschodniej.

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)