Burg - Saksonia-Anhalt - Polski Serwis Naukowy

Ten artykuł dotyczy miasta w Saksonii-Anhalt. Zapoznaj się również z: inne znaczenia tego słowa.

Na mapach: 52°16′N 11°51′E / 52.267, 11.85

Burg – miasto powiatowe położone w Niemczech, w kraju związkowym Saksonia-Anhalt, siedziba powiatu Jerichower Land, nad kanałem Łaba-Hawela, ok. 25 km na północny wschód od Magdeburga.

25 maja 2002 przyłączono do miasta gminę Ihleburg, a 1 lipca 2009 gminę Reesen.

Chrzcielnica – zbiornik wypełniony wodą święconą, najczęściej w kształcie kielicha, przeznaczony do sakramentu chrztu. Wykonany z kamienia, metalu lub drewna. Forma dekoracji i proporcji zmieniała się wraz z obowiązującymi stylami w architekturze.

Prezbiterium (w architekturze nazywane także "chórem kapłańskim") – przestrzeń kościoła przeznaczona dla duchowieństwa oraz służby liturgicznej (m.in. ministrantów). Zwykle jest wydzielone od reszty świątyni podwyższeniem, balustradą lub łukiem tęczowym i wyodrębniające się wizualnie z bryły kościoła. Nazwa pochodzi od słowa prezbiter - ksiądz.

Historia

Pierwsza wzmianka o Burg pochodzi z 948, kiedy to dawna osada słowiańska została wcielona w obszar arcybiskupstwa magdeburskigo. Założono wówczas dzisiejsze Górne Miasto. Wraz z biskupem Magdeburga Wichmannem, na te tereny przybyli osadnicy z sąsiedniej krainy historycznej Fläming. Stworzyli w założonym ok. 1150 roku Dolnym Mieście (Unterstadt) zaplecze gospodarcze i handlowe, pomiędzy nowo powstałą przez Albrechta Niedźwiedzia, Marchią Brandenburską (który także rościł sobie wpływy nad nowo powstałym ośrodkiem), a Magdeburgiem. Z tego czasu pochodzi kościół pw. Św. Mikołaja (Nicolaikirche) na Dolnym Mieście. W XIII wieku miasto otrzymało nowe obwarowania, dwa niegdyś odrębne ośrodki – Dolne i Górne Miasto (osada powstała w XIII w. wokół kościoła NMP Unser Lieben Frauen) stały się odtąd jednym organizmem miejskim.

Niemiecka Republika Demokratyczna w skrócie NRD (niem. Deutsche Demokratische Republik, DDR) - państwo powstałe 7 października 1949 na terenie byłej sowieckiej strefy okupacyjnej (niem. Sowjetische Besatzungszone in Deutschland, SBZ). 3 października 1990 NRD przyłączyła się do RFN.

Grecja (gr. Ελλάδα Elláda, IPA: [e̞ˈlaða] lub Ελλάς Ellás, IPA: [e̞ˈlas], tr. Yunanistan), Republika Grecka (Ελληνική Δημοκρατία Ellinikí Dimokratía, IPA: [e̞ˌliniˈci ðimo̞kraˈtiˌa]) – kraj w południowo-wschodniej części Europy, położony na krańcu Półwyspu Bałkańskiego. Graniczy z Albanią, Republiką Macedonii i Bułgarią na północy oraz z Turcją na wschodzie. Ma dostęp do czterech mórz: Morza Egejskiego, Morza Kreteńskiego na wschodzie, Morza Jońskiego na zachodzie oraz Morza Śródziemnego od południa.

Po pokoju westfalskim, Fryderyk Wilhelm I (Wielki Elektor) wcielił miasto w obręb Brandenburgii. Od 1846 przez Burg przebiega linia kolejowa łącząca Magdeburg z Berlinem.

W mieście przebywał Theodor Fontane pracował tu jako farmaceuta, w tym miejscu napisał też kilka swoich noweli i opowiadań. W 1780 urodził się tutaj pruski teoretyk wojny, generał i pisarz Carl von Clausewitz.

W dobie NRD nieopodal tej miejscowości znajdowała się siedziba radia Wołga, stacji radiowej wojsk sowieckich okupujących wschodnią część Niemiec.

Ambona (gr. szczyt, podwyższenie), kazalnica – w budownictwie sakralnym miejsce służące kapłanom do czytania tekstów liturgicznych, głoszenia kazań. Przybierała różne formy architektoniczne: od trybuny wspartej na kolumnach (V-VI wiek) do zawieszonej na ścianie lub filarze. W kościołach chrześcijańskich umieszczana zazwyczaj po lewej stronie nawy głównej, w pobliżu prezbiterium. W XX wieku ze względu na rozwój nagłośnienia nie było już wymagane, żeby ambona była na podwyższeniu, co spowodowało masowe budowanie ambon w prezbiterium, w pobliżu ołtarza. Ambony takie przybierają postać mównicy: małego podwyższenia ze stołem, na którym kładzie się lekcjonarz. Ambona szczególnie w poprzedniej formie była często bogato zdobiona, a w czasach baroku przybiera wyszukane formy, np. łodzi. Wtedy też umieszczano nieraz w kościołach dwie ambony, służące do dysput.

Nadrenia Północna-Westfalia (niem. Nordrhein-Westfalen, NRW) – kraj związkowy (Land) Republiki Federalnej Niemiec w zachodniej części kraju. Stolicą jest Düsseldorf.

Zabytki

Fragment miasta z widokiem na kościół NMP (Unser Lieben Frauen)

wieża Czarownic (Hexenturm) – gotycka, z pozostałościami XII-wiecznych obwarowań

wieża-brama zwana Berlińską (Berliner Torturm) – XIV w.

ratusz, wzmiankowany w 1224, kilkakrotnie przebudowany, ostatnio w XIX w.

kościół NMP (Unser Lieben Frauen) na Górnym Mieście, romański, wzmiankowany w 1186, rozbudowany w stylu gotyckim w1356 (prezbiterium) oraz w latach 1412-1455 korpus nawowy. We wnętrzu bogate barokowe wyposażenie (ołtarz główny, stalle, ambona, chrzcielnica) wykonane przez magdeburskiego snycerza Michaela Spießa.

romański kościół Św. Mikołaja (Nicolaikirche) na Dolnym Mieście. Wzmiankowany już 1136, zachował się niemalże w niezmienionej postaci. Jest to trzynawowa bazylika powstała z granitowych ciosów kamiennych. O romanizmie poświadczają także liczne apsydy główna zamykająca prezbiterium, dwie boczne oraz dwie w transepcie. Wystrój wnętrza barokowy, m.in. ambona z 1610 dzieło Michaela Spießa.

kościół Św. Jana (Sankt Johannes)

kilka budynków o konstrukcji szkieletowej (XVIII-XIX w.) m.in. przy Brüderstraße, Schulstraße, oraz na placu Platz der Weltjugend.

Burg jest jednym z miejsc północnej trasy tzw. Traktu Romańskiego, trasy turystycznej łączącej X-XIII wieczne zabytki w obrębie Saksonii-Anhalt.

Powiat Jerichower Land (niem. Landkreis Jerichower Land) - powiat w niemieckim kraju związkowym Saksonia-Anhalt. W wyniku reformy administracyjnej w lipcu 2007 do powiatu przyłączono 7 gmin ze zlikwidowanego powiatu Anhalt-Zerbst.

Albrecht Niedźwiedź, Albert I Brandenburski (ur. ok. 1100, zm. 18 listopada 1170) – od 1134 margrabia Marchii Północnej, w latach 1138-1142 także książę Saksonii z dynastii askańskiej.; ok. 1157 utworzył Marchię Brandenburską z ziem Marchii Północnej i podbitych ziem słowiańskich.

Współpraca

Miejscowości partnerskie:

Afandu, Grecja

Gummersbach, Nadrenia Północna-Westfalia

La Roche-sur-Yon, Francja

Tira, Izrael

Linki zewnętrzne

strona oficjalna miasta

atrakcje miasta Burg

Trakt Romański

zabytki Burga

Przypisy

Współpraca