Cecilia Payne-Gaposchkin - Polski Serwis Naukowy

Cecilia Payne-Gaposchkin (ur. 10 maja 1900, zm. 7 grudnia 1979) – anglo-amerykańska astronom.

Cecilia Helena Payne urodziła się w Stanach Zjednoczonych lecz wychowywała w Anglii. Została żoną astronoma Sergieja Gaposchkina. Studiowała na Uniwersytecie w Cambridge w Anglii, a następnie została jednym z pierwszych absolwentów astronomii na Harvard College Observatory w USA. Zajmowała się badaniami widm gwiazd.

The University of Cambridge (nieformalnie: Cambridge University, po polsku Uniwersytet Cambridge lub po prostu Cambridge) - drugi po Oxfordzie najstarszy angielski uniwersytet, założony w roku 1209. Znajduje się w Cambridge w środkowej Anglii. Jest on uważany za jeden z najlepszych uniwersytetów w Europie i na świecie. Uniwersytety Oksfordzki i Cambridge określane są wspólną nazwą Oxbridge.

Obserwatorium Harvarda (Harvard College Observatory) – obserwatorium astronomiczne Uniwersytetu Harvarda (Harvard University w Cambridge) w USA. Wraz z Obserwatorium Smithsonian Astrophysical od 1973 roku tworzy Centrum Astronomiczne Harvard-Smithsonian.

W swojej pracy doktorskiej już w 1925 roku sugerowała, że różne natężenia linii absorpcyjnych nie wynikają z różnic ich składu chemicznego lecz z różnic temperatury. Zasugerowała też że najczęściej występującym pierwiastkiem w gwiazdach jest wodór. Sugestie te były odrzucane aż do 1929 roku.

Wodór (H, łac. hydrogenium) – pierwiastek chemiczny, niemetal z bloku s układu okresowego. Jest to najprostszy możliwy pierwiastek o liczbie atomowej 1, składający się z jednego protonu i jednego elektronu.

2039 Payne-Gaposchkin – planetoida z pasa głównego asteroid okrążająca Słońce w ciągu 5 lat i 237 dni w średniej odległości 3,17 j.a. Została odkryta 14 lutego 1974 roku w Agassiz Station przez zespół Harvard College Observatory. Nazwa planetoidy pochodzi od Cecilii Payne-Gaposchkin (1900-1979), angielsko-amerykańskiej astronom. Przed nadaniem nazwy planetoida nosiła oznaczenie tymczasowe (2039) 1974 CA.

Jako pierwsza kobieta została profesorem Uniwersytetu Harwarda. W 1976 roku American Astronomical Society przyznało jej nagrodę Henry Norris Russell Lectureship. Nazwiskiem Cecilii Payne-Gaposchkin nazwano planetoidę 2039 Payne-Gaposchkin.

Bibliografia

Encyklopedia Wszechświat. Praca zbiorowa. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2006, s. 231. ISBN 978-83-01-14848-5.