Cezaropapizm - Polski Serwis Naukowy

Ikona przedstawiająca uczestników I Soboru Nicejskiego, w środku Konstantyn I Wielki

Cezaropapizm to tendencja nazywana też cezaryzmem, prowadząca do przypisywania państwu zwierzchności nad Kościołem, w tym także w materii teologicznej. Przeciwstawia się systemowi teokracji. W ciągu wieków następowały po sobie różne modele cezaropapizmu, m.in.:

I Sobór Nicejski – pierwszy sobór powszechny biskupów chrześcijańskich, zwołany przez cesarza Konstantyna 20 maja 325 roku, w Nicei (około 80 km od Konstantynopola) w celu uczczenia 20 rocznicy jego panowania.

Konstantyn I Wielki łac. Gaius Flavius Valerius Constantinus (ur. 27 lutego 272 w Niszu w dzisiejszej Serbii – zm. 22 maja 337) – cesarz rzymski od 306 roku, święty Kościoła prawosławnego.

bizantyjski, w którym cesarze byli stawiani na równi z apostołami

"święte cesarstwo rzymskie"

współczesne modele Kościołów narodowych

carska Rosja

Cezaropapizm w Rzymie i Bizancjum

Religia w Cesarstwie Rzymskim była narzędziem politycznym, służącym do utrzymania jedności państwa (kult cesarza wspólny dla wszystkich ludów Imperium). Toteż gdy za sprawą dekretu cesarza Teodozjusza Wielkiego w 380 roku chrześcijaństwo stało się religią oficjalną, to ono zaczęło pełnić podobną rolę w państwie. Władza cesarska, dążąc do podporządkowania sobie kościoła, rozstrzygała spory dogmatyczne, brała udział w obsadzie stanowisk kościelnych, karała za odstępstwo od chrześcijaństwa. Cesarz był najwyższą władzą zarówno świecką, jak i duchowną. Przez to kościół został włączony w struktury państwa i stał się jednym z instrumentów sprawowania władzy. System ten przetrwał aż do upadku Cesarstwa Wschodniorzymskiego w roku 1453.

Apostoł (gr. apostolos = wysłannik) – nazwa używana w Nowym Testamencie najczęściej na określenie najbliższych uczniów Jezusa Chrystusa powołanych przez niego osobiście i "wysłanych" do głoszenia jego nauk. Samo pojęcie występuje też w Nowym Testamencie na określenie innych osób.

Kościół – religijna organizacja wyznawców i ich duchowieństwa, posiadająca własną strukturę, ściśle określone zasady organizacyjne i prawne, a także własny system religijny (doktrynę) oraz określone normy postępowania kultowego i etycznego.

Zobacz też

papocezaryzm

Przypisy

A.Mezglewski - Prawo Wyznaniowe - C.H.Beck str. 14
Michał Pietrzak, Prawo wyznaniowe, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis Warszawa 2003, str. 52-53
A. Mezglewski, H. Misztal, P. Stanisz, Prawo wyznaniowe, Wydawnictwo C. H. Beck Warszawa 2008, str. 14-15

Cesarstwo Bizantyńskie (w literaturze można też spotkać formę Cesarstwo Bizantyjskie) – termin , podczas gdy dla jego mieszkańców było to po prostu Cesarstwo Rzymskie (łac. Imperium Romanum, gr. Βασίλειον Ῥωμαίων), a jego cesarze kontynuowali nieprzerwaną sukcesję cesarzy rzymskich. Świat islamu znał Bizancjum pod nazwą Rûm (ar. روم, "ziemia Rzymian").

Papocezaryzm – zwierzchnictwo papieża nad cesarzem. W 1075 roku papież Grzegorz VII sporządził notatkę "Dictatus Papae". Dokument ten dawał zwierzchnictwo papieża nad cesarzem.