Chartum - Polski Serwis Naukowy

Ten artykuł dotyczy stolicy Sudanu. Zapoznaj się również z: inne znaczenia tego słowa.

Na mapach: 15°34′N 33°36′E / 15.567, 33.6

Chartum (arab. الخرطوم al-Ḫarṭūm, czyli "trąba słonia") – stolica Sudanu, położona w miejscu, w którym łączą się wody Nilu Białego i Błękitnego. Główny ośrodek polityczny, handlowy i kulturalny kraju, ważny węzeł komunikacyjny. Uniwersytet założony w 1903. Ludność: 2203,9 tys. mieszkańców (2008) - drugie największe miasto kraju. Wraz z sąsiednimi miastami Omdurmanem i Chartumem Północnym tworzy zespół miejski, który zamieszkuje około 4,8 mln mieszkańców.

Aglomeracja (z łac. agglomeratio – nagromadzenie) – w urbanistyce jest to obszar o intensywnej zabudowie, charakteryzujący się również dużym zagęszczeniem ludności przebywającej na danym terenie okresowo (np. w ciągu dnia) lub stale. Aglomeracje charakteryzują się dużym przepływem osób i towarów oraz znaczną wymianą usług. W brzmieniu bardziej potocznym aglomeracja jest skupiskiem sąsiadujących ze sobą miast i wsi, które stanowią wspólny organizm, poprzez zintegrowanie lub uzupełnianie się rozmaitych form infrastruktury tych miejscowości oraz wzajemne wykorzystywanie potencjałów, którymi te miejscowości dysponują.

Niewolnictwo – zjawisko społeczne, którego istotą jest stosunek zależności, polegający na tym, iż pewna grupa ludzi (niewolnicy) stanowi przedmiot własności innych osób, grup ludzi (rodzina, plemię itd.), lub instytucji (państwo, świątynia itp.), którzy mogą nimi swobodnie rozporządzać.

Geografia

Chartum leży w dolinie Nilu, w miejscu, gdzie Nil Biały na drodze do Morza Śródziemnego przyjmuje jeden z ostatnich dopływów, nie będący rzeką okresową, wypływający z Wyżyny Abisyńskiej Nil Błękitny. Miasto leży w strefie zwrotnikowej na wysokości 385 m n.p.m., na południowo-wschodnim krańcu Sahary. Panuje tu klimat kontynentalny suchy, który jest tylko nieznacznie łagodzony przez obecność położonej na południowym wschodzie wyżyny Abisyńskiej. Roczne opady wynoszą jedynie 183 mm, a ich maksimum przypada na okres od czerwca do września. O rozwoju miasta decyduje więc obfitość wód Nilu i wody gruntowe w dolinie rzeki. Średnie miesięczne temperatury to 22,4 °C w styczniu oraz 30,7 °C w lipcu. Najcieplejszymi miesiącami są jednak maj i czerwiec, podczas których średnie temperatury przekraczają 32 °C, a także wrzesień i październik. Dwudzielność najgorętszej pory roku wiąże się z położeniem miasta pomiędzy równikiem a zwrotnikiem Raka oraz dwukrotnym górowaniem Słońca w ciągu roku.

Język arabski – język należący do południowej grupy języków semickich, zapisywany alfabetycznym pismem arabskim od strony prawej do lewej. Kod ISO 639-3: ar/ara

Nil Błękitny (amharski Abbai, arab. Bahr al-Azrak) - rzeka w Afryce, najdłuższy i najbardziej zasobny w wodę dopływ Nilu, wypływa z Jeziora Tana w Etiopii.

Historia

Miasto zostało założone w 1821 jako posterunek egipskiej armii. Wkrótce rozwinęło się jako ośrodek handlu, także niewolników. W 1885 zostało zdobyte przez arabskich powstańców Mahdiego, W 1898 odbili je Anglicy po zwycięstwie pod nieodległym Omdurmanem.

Transport

Chartum położony jest nad Nilem, jednak transport rzeczny nie odgrywa w nim takiej roli jak w Egipcie. W komunikacji po mieście najczęściej używane są kilkunastoosobowe minivany jeżdżące po stałych trasach.

Minivan lub MPV (ang. Multi-Purpose Vehicle) – typ nadwozia wielozadaniowego samochodu osobowego. Jest to zazwyczaj nadwozie jednobryłowe, choć bywają wyjątki jak dwubryłowy Chevrolet Uplander. Te samochody są produkowane w czterech klasach (rozmiarach). Większe prawie zawsze mają siedem lub osiem siedzeń w trzech rzędach. Mniejsze mają pięć, sześć siedzeń w dwóch, lub siedem w trzech rzędach.

Kolej

Chartum jest istotnym Sudańskim węzłem kolejowym, stąd rozchodzą się wszystkie linie kolejowe tego kraju – linia północna do Wadi Halfy przy granicy z Egiptem, linia biegnąca na wschód prowadząca nad Morze Czerwone do Port Sudan, oraz linia biegnąca na zachód do Nijali.

Linki zewnętrzne

Zdjęcie satelitarne z Google Maps

Chartum

Plan aglomeracji

Zdjęcie satelitarne

Przypisy

[1]

[2]