Chiang Ching-kuo - Polski Serwis Naukowy

Chiang Ching-kuo (z lewej) z ojcem

Chiang Ching-kuo, chin. trad.: 蔣經國, chin. upr. 蒋经国, hanyu pinyin: Jiǎng Jīngguó (ur. 27 kwietnia 1910, zm. 13 stycznia 1988) – polityk chiński, (tajwański), prezydent Republiki Chińskiej (Tajwanu), syn Czang Kaj-szeka.

Pełnił wiele funkcji w kierownictwie państwowym Tajwanu – był szefem tajnej policji (1950–1965), ministrem obrony (1965–1969), wicepremierem (1969–1972). W latach 1972–1978 premier Tajwanu, w 1978 objął stanowisko prezydenta (zastąpił Yen Chia-kana). Jako szef państwa został zmuszony do złagodzenia polityki autokratycznej, dopuścił działalność partii opozycyjnych, zniósł stan wyjątkowy i zezwolił na ruch turystyczny do Chin kontynentalnych.

Lee Teng-hui (chin. upr. 李登辉, chin. trad. 李登輝, pinyin Lǐ Dēnghuī; ur. 15 stycznia 1923, Sanzhi k. Tajpej) – polityk tajwański, sekretarz generalny KC Guomindangu. Urodzony w rodzinie Hakka, wykształcony początkowo w języku japońskim (uczęszczał m.in. uniwersytet w Kioto). W czasie II wojny światowej służył w armii japońskiej. Przez całe życie utrzymał silne związki z Japonią, co prowokowało często krytykę ze strony zarówno przeciwników, jak i zwolenników politycznych.

Syberia (ros. Сибирь) – kraina geograficzna w północnej Azji, wchodząca w skład Rosji, położona między Uralem na zachodzie, Oceanem Arktycznym na północy, Oceanem Spokojnym na wschodzie, oraz stepami Kazachstanu i Mongolii na południu.

Pełnił funkcję prezydenta do końca życia, zmarł na atak serca. Zastąpił go Lee Teng-hui.

W latach 20. i 30. przebywał przez kilka lat w ZSRR, gdzie m.in. studiował nauki marksistowskie wspólnie z Deng Xiaopingiem. Popadł w niełaskę władz radzieckich po podjęciu przez Czang Kaj-szeka działalności antykomunistycznej w Chinach i został zesłany na Syberię. Zawarł tam małżeństwo z Rosjanką Fainą Jepaczewą Wachaliewą (ur. 15 maja 1916), znaną na Tajwanie pod nazwiskiem Chiang Fang-liang. Ze związku tego urodziło się czworo dzieci, trzech synów i córka. Chiang Fang-liang żyła w cieniu męża (także jako tajwańska "pierwsza dama"), zmarła w Tajpej 15 grudnia 2004.

Tradycyjne pismo chińskie (chin. trad. 繁體字, chin. upr. 繁体字, pinyin fántǐzì) to odmiana pisma chińskiego, w której znaki mają tradycyjną postać, umożliwiającą czytanie dawniejszych tekstów. Są one dość skomplikowane, dlatego w latach 50. w ChRL wprowadzono reformę pisma, w wyniku czego powstały znaki uproszczone. Pismo tradycyjne jest używane w Republice Chińskiej na Tajwanie, oraz w Hongkongu i Makau. Nazywane jest także ortodoksyjnym, złożonym lub właściwym pismem chińskim.

Czang Kaj-szek (ur. 31 października 1887, zm. 5 kwietnia 1975) – chiński polityk i wojskowy, przewodniczący Guomindangu po śmierci Sun Yat-sena od 1925, prezydent Republiki Chińskiej na Tajwanie od 1949.