Chlebowiec różnolistny - Polski Serwis Naukowy

Chlebowiec różnolistny (Artocarpus heterophyllus Lam.) – gatunek rośliny z rodziny morwowatych. Nazywany też drzewem bochenkowym. Pochodzi z Indii, jest uprawiany również w wielu innych rejonach świata o klimacie tropikalnym.

Owoc (łac. fructus) - w znaczeniu botanicznym występujący u okrytozalążkowych organ powstający z zalążni słupka i ewentualnie dna kwiatowego zawierający w swym wnętrzu nasiona, osłaniający je i ułatwiający rozsiewanie.

Liść (łac. folium) – organ roślinny, element budowy części osiowej (pędowej) roślin telomowych. Wyrastające z węzłów końcowe elementy rozgałęzień pędu, wyodrębniające się ze względu na funkcję i budowę od łodygi (nie mają np. zdolności do nieprzerwanego wzrostu). Pełnią głównie funkcje odżywcze i z tego powodu mają zwykle dużą powierzchnię umożliwiającą ekspozycję na odpowiednią ilość promieniowania słonecznego. Poza tym liście biorą udział w transpiracji i gutacji oraz wymianie gazowej. Nierzadko liście pełnią także funkcje spichrzowe, czepne, ochronne, obronne i pułapkowe, w takich przypadkach ulegając daleko idącym przystosowaniom w zakresie funkcji i budowy.

Morfologia

Pokrój Drzewo dorastające do 25 m wysokości Liście Ciemnozielone i błyszczące, całobrzegie, długości do 15 cm. Owoce Wyrastają prosto z pnia, osiągają 30–90 cm długości, 20–25 cm średnicy i przeważnie 5–10 kg wagi, wyjątkowo do 35 kg. Owoc pokryty licznymi krótkimi i tępymi kolcami. Jeden owoc zawiera 100–600 nasion.

Biologia

Roślina zimozielona. W tkankach znajduje się sok mleczny. Rozmnaża się za pomocą nasion.

Morwowate (Moraceae Link) – rodzina drzew i krzewów należąca do rzędu różowców (Rosales) (w systemach preferujących podział na drobniejsze rzędy zaliczana do rzędu pokrzywowców (Utricales)).

Gatunek (łac. species) – termin stosowany w biologii w różnych znaczeniach, zależnie od kontekstu, w jakim występuje. Najczęściej pod pojęciem gatunku rozumie się:

Zastosowanie

Drewno: Cenione w meblarstwie, kolorem przypomina mahoń.

Roślina jadalna: Owoce drzewa bochenkowego (dżakfrut) spożywa się przeważnie na świeżo, po wysuszeniu lub w postaci dżemu. Do spożycia nadaje się ich żółty lub różowy, kleisty i słodki choć bardzo intensywnie pachnący miąższ, a także duże, brązowe nasiona.

Z drewna uzyskuje się żółty barwnik, wykorzystywany w Tajlandii do barwienia szat mnichów buddyjskich .

Uprawa: Uprawiany jest w Indiach i Indonezji.

Przypisy

Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-01-19].
↑ Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2010-03-26].
Geoff Burnie i inni: Botanica. Rośliny ogrodowe. Könemann, 2005. ISBN 3-8331-1916-0.
Rohwer, Jens: Atlas roślin tropikalnych, HORYZONT, Warszawa 2002, str. 118

Bibliografia

Alicja Szweykowska, Jerzy Szweykowski: Słownik botaniczny. Wyd. II, zmienione i uzupełnione. Warszawa: Wiedza Powszechna, 2003, s. 117. ISBN 83-214-1305-6.