Corneille Jean François Heymans (ur. 28 marca 1892, zm. 18 lipca 1968), belgijski fizjolog i farmakolog, laureat Nagrody Nobla z roku 1938.

Corneille Heymans urodził się w 1892 roku w Gandawie w Belgii. Był najstarszym z sześciu synów J. F. Heymansa, profesora farmakologii i rektora Uniwersytetu w Gandawie oraz fundatora Instytutu Farmakologii i Terapii J. F. Heymansa. Corneille nauki pobierał w St. Lievenscollege (Gandawa), St. Jozefscollege (Turnhout), i St. Barbaracollege (Gandawa). W czasie I wojny światowej Heymans służył w artylerii Armii Belgijskiej, za swoją postawę w czasie wojny otrzymał m.in. Belgijski Krzyż Wojenny. Dopiero po wojnie Heymans mógł kontynuować naukę. Heymans studiował medycynę na Uniwersytecie w Gandawie, gdzie uzyskał stopień doktora w roku 1920. W 1921 roku poślubił okulistkę Berthe May. Po ślubie oboje przez kilka lat pracowali za granicą, dzięki czemu Heymans nawiązał cenne znajomości z największymi naukowcami w swojej dziedzinie, byli to m.in. Eugène Gley w Collège de France, Maurice Arthus na Universytecie w Lozannie, Ernest Starling w University College w Londynie, oraz Carl Wiggers w akademii medycznej Western Reserve University w Cleveland (Ohio). W 1922 roku rozpoczął pracę jako wykładowca farmakodynamiki na Uniwersytecie w Gandawie. W roku 1930 przejął po swoim ojcu profesurę Wydziału Farmakologii oraz został mianowany przewodniczącym Departamentu Farmakologii, Farmakodynamiki i Toksykologii. W tym samym czasie został również dyrektorem Instytutu J. F. Heymansa. Stanowiska te piastował do roku 1963. Corneille Heymans prowadził badania głównie z zakresu fizjologii oddychania i krążenia. W roku 1938 otrzymał Nagrodę Nobla za odkrycie znaczenia receptorów zatoki tętnicy szyjnej i aorty w regulacji oddychania. Miął czworo dzieci: Marie-Henriette, Pierre, Joan i Berthe. Zmarł w Knokke 18 lipca 1968 roku.

Badania

Po odkryciu przez Heinricha E. Heringa odruchu w tętnicach szyjnych, który najwyraźniej miał wpływ na rytm pracy serca, Heymans rozpoczął własne eksperymenty, które wykazały, że owe odruchy w tętnicach miały także wpływ na mechanizm oddychania. Jego doświadczenie wykorzystywało tzw. technikę odizolowanej głowy. Głowa znieczulonego psa pozostawała połączona z resztą ciała tylko przez nerwy błędne, pies utrzymywany był przy życiu dzięki podłączeniu go do krwiobiegu drugiego uśpionego psa. Heymansowie (ojciec i syn) zauważyli, że zwiększenie ciśnienia w odizolowanym ciele pierwszego psa, stymuluje jego ośrodek oddechowy w rdzeniu przedłużonym. Natomiast, gdy nerwy aorty zostały odcięte, wszelkie reakcje oddechowe na zmiany ciśnienia krwi ustały. Dzięki temu doświadczeniu zespół Heymansa udowodnił, iż mechanizm odruchowy był przewodzony jedynie przez nerwy aorty. Tym samym obalona została dotychczasowa teoria o bezpośrednim oddziaływaniu ciśnienia krwi na mózg. Odkrycie znaczenia receptorów zatoki tętnicy szyjnej i aorty w regulacji oddychania przyniosły C. Heymansowi Nagrodę Nobla w 1938 roku. Później Heymansowie odkryli m.in. niewielkie struktury na wewnętrznych ścianach tętnicy szyjnej i aorty, były to chemoreceptory, które reagowały na zmiany w chemicznym składzie krwi. W ten sposób odkryli dlaczego pewne lekarstwa wpływają na oddychanie i krążenie. To odkrycie otworzyło drogę do ulepszeń w leczeniu wielu chorób. Inne doświadczenia Heymansa dotyczyły fizjologii krążenia mózgowego, fizjopatologii nadciśnienia tętniczego pochodzenia nerwowego i nerkowego, krążenia krwi w czasie pracy mięśni, fizjologii i farmakologii zwierząt poddanych całkowitej sympatektomii, badań nad utrzymaniem i przywracaniem działania różnych ośrodków nerwowych po zatrzymaniu krążenia, farmakologii substancji stymulujących metabolizm komórkowy oraz farmakologii w chorobach płuc.