Czesław Madajczyk - Polski Serwis Naukowy

Czesław Madajczyk (ur. 27 maja 1921 w Jarocinie, zm. 15 lutego 2008 w Warszawie) – polski historyk, polityk, nauczyciel akademicki, przed rokiem 1989 członek ścisłego grona koncesjonowanych historyków mających prawo do publikacji prac historycznych w PRL.

Życiorys

W 1939 ukończył Gimnazjum Humanistyczne w Jarocinie, a w 1947 studia na Wydziale Prawa Uniwersytetu Wrocławskiego. W 1955 został docentem, w 1963 profesorem nadzwyczajnym, a w 1972 profesorem zwyczajnym.

Marek Jan Chodakiewicz (ur. 15 lipca 1962 w Warszawie) – polski historyk specjalizujący się w badaniu stosunków polsko-żydowskich oraz tematyki Holocaustu.

Instytut Historii im. Tadeusza Manteuffla Polskiej Akademii Nauk to instytut naukowy Polskiej Akademii Nauk, z siedzibą w Warszawie na Rynku Starego Miasta 29/31, w tzw. kamienicy książąt mazowieckich. Instytut powstał w roku 1953 jako placówka PAN i jego twórcą oraz pierwszym dyrektorem był wybitny historyk średniowiecza prof. dr Tadeusz Manteuffel.

W okresie 1954–1958 wykładał w Wyższej Szkoły Nauk Społecznych przy KC PZPR, a od 1954 do 1956 w Wojskowej Akademii Politycznej.

Był profesorem Instytutu Historii PAN w Warszawie. Od 1979 był członkiem korespondentem PAN, od 1991 członkiem rzeczywistym Akademii. Przewodniczył Komisji Historii I i II Wojny Światowej w latach 1980–1995. Był wiceprezesem Międzynarodowego Komitetu Historii II Wojny Światowej, a w latach 1982-1995 członkiem Rady Naukowej Instytutu Historii Europy w Moguncji. Był także redaktorem kwartalnika Dzieje Najnowsze oraz członkiem zespołów redakcyjnych następujących publikacji: "Kwartalnik Historyczny", "Polski Słownik Biograficzny", "Miesięcznik Literacki", "Słownik polskich towarzystw naukowych", "Rocznik Nauk Politycznych". W latach 1986–1989 był członkiem Ogólnopolskiego Komitetu Grunwaldzkiego.

Polska, oficjalnie Rzeczpospolita Polska – państwo położone w Europie Środkowej nad Morzem Bałtyckim. Graniczy z Niemcami (na zachodzie), Czechami i Słowacją (na południu), Ukrainą i Białorusią (na wschodzie), na północnym wschodzie z Litwą oraz na północy z Rosją (obwód kaliningradzki). Ponadto polska granica wyłącznej strefy ekonomicznej na Bałtyku graniczy ze strefami Danii i Szwecji.

Jarocin – miasto w województwie wielkopolskim, w Kaliskiem, na Wysoczyźnie Kaliskiej, siedziba powiatu jarocińskiego i gminy Jarocin; muzeum (1960), festiwal muzyczny (1980).

Niektórzy historycy zarzucają mu polityczne zaangażowanie i dyspozycyjność w stosunku do władz komunistycznych,.

Wydał ponad 600 prac z zakresu najnowszej historii Polski i Europy.

Działalność polityczna

W 1948 wstąpił do Polskiej Partii Socjalistycznej, a następnie do Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej. Do 1990 był członkiem polsko-radzieckiej partyjnej komisji historyków PZPR i KPZR.

Odznaczenia

W okresie PRL otrzymał m.in. nagrody państwowe II stopnia w 1972 i 1986, Nagrodę MON, Nagrodę Sekretarza Naukowego PAN, Krzyż Kawalerski oraz Oficerski Orderu Odrodzenia Polski oraz Order Sztandaru Pracy II klasy.

Kwartalnik Historyczny – najstarsze polskie czasopismo historyczno-humanistyczne założone we Lwowie w 1887 roku przez historyka Ksawerego Liskego. W latach 1946-1950 wydawane w Krakowie (roczniki 52/53-57) pod redakcją m.in. J. Dąbrowskiego, R. Grodeckiego, K. Lepszego. Po roku 1950 przeniesione do Warszawy, gdzie wydawane jest pod auspicjami Instytutu Historii Polskiej Akademii Nauk przez Wydawnictwo Naukowe Semper. Pismo publikuje artykuły o ściśle naukowym charakterze dotyczące historii średniowiecza, czasów nowożytnych i najnowszych (bez uwzględnienia starożytności).

Generalny Plan Wschodni (niem. Generalplan Ost, GPO) – nazistowski plan osiedleńczy i germanizacyjny terytoriów Europy Środkowo-Wschodniej i Wschodniej, położonych na wschód od granicy III Rzeszy sprzed września 1939.

Życie prywatne

Był synem Stanisława i Heleny z domu Nicke. Z małżeństwa z Zofią Wojtasińską miał dwóch synów: profesora historii Piotra i Jacka. Mieszkał w Warszawie.

Wybrane publikacje

Polityka III Rzeszy w okupowanej Polsce, Wyd. PWN, Warszawa 1970

Kultura europejska a faszyzm, Warszawa 1979

Faszyzm i okupacje 1938–1945. Wykonywanie okupacji przez państwa Osi w Europie, t. I-II. Warszawa 1983

Dramat katyński, Warszawa 1989

Generalny Plan Wschodni. Zbiór dokumentów, pod red. Cz. Madajczyka, Warszawa 1990

Linki zewnętrzne

Czesław Madajczyk, Okupacja Niemiec 1945-1948, oprac. P. Madajczyk, Warszawa 2009 (ostatnia niedokończona praca prof. Cz. Madajczyka)

Przypisy

Jerzy Wiatr w Trybuna Szczególne zwierciadło (archiwum). trybuna.com.pl.
[1] Tajne oblicze GL-PPR. Zebrane i wydane przez Marka J. Chodakiewicza i Piotra Gontarczyka
"A od kogo mieli się uczyć dzisiejsi młodzi historycy? Od dyżurnego komunisty gomułkowca Czesława Madajczyka, w którego sztandarowej pracy trudno odróżnić, co jest ściągnięte z dokumentów Delegatury Rządu, a co jest jego własną "oryginalną" analizą, bo naukowiec ten był tak oszczędny w przypisach?" Marka J. Chodakiewicza rozmowa z Małgorzatą Rutkowską. Polonica