|
|
|
Polski Serwis Naukowy - OnLine od 1999 roku
RSS
Warto przeczytać: W dniach 13-15 sierpnia 1920 r. na przedpolach Warszawy rozegrała się decydująca bitwa wojny polsko-bolszewickiej. Określana mianem "cudu nad Wisłą" i uznawana za 18. przełomową bitwę w historii świata zadecydowała o... Bitwa Warszawska 1920 roku i sukces II Rzeczypospolitej w konfrontacji z bolszewikami na lata zaważył na losach Polski, a być może pozwolił też uniknąć zapaści cywilizacyjnej i politycznej, jeżeli chodzi o całą Europę - ocenia historyk prof. Wojciech Materski... Bitwa nad Niemnem, rozegrana pod koniec września 1920 r., ostatecznie przypieczętowała polskie zwycięstwo w wojnie z bolszewicką Rosją, potwierdzając militarne zdolności marszałka Józefa Piłsudskiego. Po klęsce pod Wa... Bitwa graniczna z Niemcami została przegrana w ciągu kilku pierwszych dni. 3 września Wielka Brytania i Francja wypowiedziały wojnę III Rzeszy. Konflikt z Polską przekształcił się tym samym w wojnę światową. Wybuch wojny w krótkim cz... Wtorkowy poranek 15 lipca 1410 roku był chłodny. Po całonocnej ulewie pozostał tylko niewielki deszcz. Wiatr był na tyle silny, że zrezygnowano z rozstawienia królewskiego namiotu kaplicznego. Na trzeci sygnał trębacza, 40-tysięczna armia polsko-litewska dosiadła...
Ostatnio na Forum:
Dyskusje
8
odp.
4
odp. Reklama:
Decjusz - cesarz rzymski Czy wiesz że...? Sirmium – starożytne miasto greckie, rzymskie i bizantyjskie nad rzeką Sawą, ważna twierdza broniąca północnej granicy Cesarstwa Rzymskiego, obecnie Sremska Mitrovica na terenie Serbii. Górny Egipt (egip. Ta Shemau) - kraina starożytnego Egiptu nazwana tak dla odróżnienia od Dolnego Egiptu. Za panowania faraonów zwana była ,,ziemią jęczmienia". Filip I Arab (ur. 204, zm. 249) Marcus Iulius Philippus, cesarz rzymski od 244 do 249. Urodzony w miejscowości Szahbaa w Syrii, prawdopodobnie wywodził się z rodu al-Azd. Panował jako Imperator Caesar Marcus Iulius Philippus Augustus. Jako dowódca gwardii Gordiana III oskarżany był przez późniejszych historyków o zamordowanie poprzednika. Brak jednak źródeł, które fakt ten by potwierdzały. Po śmierci Gordiana nie był w stanie walczyć dalej z Persami i zawarł kompromisowy pokój z królem królów Szapurem I, na mocy którego Cesarstwo utrzymało Górną Mezopotamię, ale zrzekło się Wielkiej Armenii. W 247 roku dopuścił do współrządów swego syna, Filipa II (Marcus Iulius Severus Philippus Caesar). Za czasów jego panowania, w 248 roku, odbyły się wielkie uroczystości z okazji tysiąclecia państwa rzymskiego (752 p.n.e. - 248 n.e.). Decjusz Trajan, Gaius Messius Quintus Decius (ur. 201, zm. 251) – cesarz rzymski od 249 do 251 roku. Urodził się w Budalii, niedaleko Sirmium w Pannonii. Był pierwszym z szeregu tzw. cesarzy iliryjskich, pochodzących z terenów dawnej Ilirii. Mąż Herenii Etruscylli, ojciec Herenniusza Decjusza i Hostyliana oraz nieznanej z imienia córki - żony Woluzjana. Woluzjan, Gaius Vibius Volusianus, Gaius Vibius Afinius Gallus Veldumnianus Volusianus Augustus (ur. ok. 230, zm. w sierpniu (?) 253) – syn Treboniana Gala, cesarz rzymski razem z ojcem od 251 do 253 r. n.e. Gdy Trebonian chciał rozprawić się zbrojnie z Emilianem, zostali obaj z Woluzjanem zamordowani pod Interamna przez swoich własnych żołnierzy, którzy odmówili walki z uzurpatorem.
Pretorianie (łac. praetoriani, Praetoriae Cohortes) – kohorty pretoriańskie. Nazwa oddziałów pochodzi od słowa „praetorium”, oznaczającego namiot dowódcy w obozie . Karierę rozwijał sprawując namiestnictwo Mezji Dolnej i Hiszpanii Tarrakońskiej, zasiadał w senacie. W roku 248 wyznaczony przez cesarza Filipa Araba na naczelnego dowódcę armii Dunaju bardzo skutecznie prowadził wojnę przeciw plemionom Gotów. Wiosną 249 roku legiony naddunajskie ogłosiły Decjusza imperatorem. Ten początkowo nie chciał przyjąć wyboru i listownie powiadomił Filipa, że gotów jest złożyć godność cesarską na jego ręce, ale w Rzymie. Na to jednak Filip nie mógł się zgodzić. Decjusz wkrótce wyruszył przeciw Filipowi i pokonał go we wrześniu w krwawej bitwie pod Weroną, gdzie Filip zginął. Jego małoletniego syna – formalnego współwładcę, zamordowali w Rzymie pretorianie. Senat uznał wówczas Decjusza za cesarza. Decjusz oprócz zwyczajowych tytułów Cezara i Augusta przybrał sobie przydomek Trajana – na cześć cesarza z okresu świetności Imperium, także zwycięzcy znad Dunaju. Formalnie współrządził razem ze swoimi synami, którzy otrzymali tytuły cezarów.
Herenniusz Decjusz, Quintus Herennius Etruscus Messius Decius, (? - 251) starszy syn cesarza Decjusza, brat Hostyliana. W 250 r. otrzymał wraz z bratem tytuł cezara, a niedługo potem, przed 9 czerwca tego roku, tytuł augusta. Zginął wraz z ojcem w bitwie z Gotami pod Abrittus w Mezji (obecnie Razgrad w Bułgarii).
Bułgaria, Republika Bułgarii (България, Република България) – państwo położone w południowo-wschodniej Europie, na Bałkanach. Graniczy z Serbią oraz Macedonią od zachodu, Grecją i Turcją od południa, Morzem Czarnym od wschodu i Rumunią od północy. Polityka wewnętrznaBył władcą energicznym i przez wielu uważanym za wcielenie starorzymskich cnót. Prowadził politykę niechętną wobec chrześcijan, a pod koniec roku 249 wydał edykt, nakazujący wszystkim obywatelom Imperium złożenie ofiar rzymskim bogom. Edykt ten nie był wymierzony specjalnie przeciw chrześcijanom, nawet nie zostali w jego tekście wspomniani. Ale jego postanowienia uderzały głównie w nich, gdyż tylko chrześcijanie i żydzi uznawali w cesarstwie bezwzględny monoteizm. W miastach powstały specjalne komisje, przed którymi obywatele musieli składać ofiary i oficjalnie deklarować swoje przywiązanie do religii rzymskiej. prześladowania te były jednymi z najkrwawszych w historii starożytnego Rzymu i po raz pierwszy objęły obszar całego cesarstwa. Herenia Etruscilla - pochodziła ze starej etruskiej rodziny, była żoną cesarza rzymskiego Decjusza i matką Hereniusza Etruska i Hostyliana. Po śmierci męża dalej przysługiwał jej tytuł Augusty dzięki adoptowanemu synowi Trebonianowi Galowi. Zmarła w wyniku zarazy w 252 roku (zmarł wtedy również jej syn Hostylian). Jej wizerunek pojawiał się na monetach rzymskich w latach 249 - 253.
Panonia (łac. Pannonia) – w starożytności prowincja rzymska położona między Sawą a Dunajem; dzisiejsze tereny zachodnich Węgier, wschodniej Austrii, Chorwacji, Słowenii oraz Serbii i Czarnogóry. Kampanie przeciw barbarzyńcomW roku 250 plemiona Karpów zaatakowały Dację, natomiast Goci przekroczyli Dunaj i rozpoczęli plądrowanie terenów dzisiejszej Bułgarii osłabionych po wymarszu legionów Decjusza do Italii. Cesarz najpierw wysłał na te tereny starszego syna Herenniusza. Później udał się sam by walczyć z najazdem. Po pierwszym sukcesie pod Nikopolis armia rzymska została pokonana w bitwie pod Boreą. Po tej porażce Decjusz nie miał wystarczających sił by walczyć z najazdem. Postanowił zbierać wojska i zaatakować Gotów, gdy będą wracać obciążeni łupami za Dunaj. Barbarzyńcom zastąpiono drogę pod Abrittus w czerwcu 251 roku. Po początkowych sukcesach Rzymian, przewagę zyskali Goci. Najpierw zginął syn Decjusza - Herenniusz, przeszyty strzałą. Później część armii rzymskiej wraz z cesarzem została wciągnięta na bagna, gdzie zginął sam Decjusz. Był pierwszym cesarzem w historii Imperium, który z całą pewnością zginął w walce z najeźdźcami. Monoteizm (z gr. μόνος monos – "jedyny" + θεός theos – "bóg"; jedynobóstwo) – wiara w istnienie jedynego Boga i w przeciwieństwie do henoteizmu wykluczająca istnienie jakichkolwiek innych istot boskich. Przeciwieństwem monoteizmu jest politeizm. Monoteiści zazwyczaj przypisują Bogu cechy doskonałości takie jak omnipotencja, omniscjencja, omniprezencja i najwyższą dobroć w rozumieniu etycznym.
Karpani, Karpowie, Karpi, Carpi - nazwy dackiego plemienia zamieszkującego w pierwszym tysiącleciu naszej ery tereny Karpat Wschodnich. Nazwa plemienia pochodzi od trackiego słowa oznaczającego kamień, skałę Między rokiem 180-192 ludy te wymogły na Rzymie roczną daninę. Od roku 237 organizowały napady aż po Dunaj. W roku 350 większa część Karpiów została przesiedlona przez Rzymian do Panonii i Dacji. W III i IV wieku lud ten razem z Germanami prowadził wojny z Rzymem. Po śmierci Decjusza nowym cesarzem obwołano Treboniana Gallusa mimo że w Rzymie wciąż przebywał młodszy syn zmarłego cesarza, Hostylian. Decjusz był ostatnim cesarzem rzymskim, który używał tytułu króla Dolnego i Górnego Egiptu. Przypisy
Marek Ulpiusz Trajan (Marcus Ulpius Traianus, Imperator Caesar Nerva Traianus Augustus; ur. 18 września 53 w Italice, zm. 9 sierpnia 117 w Selinusie) - syn Marcusa Ulpiusa Trajanusa (dowódca rzymski, stronnik Wespazjana w wojnie domowej w roku 69, później namiestnik Syrii) i jego żony - Marcii, brat Ulpii Marciany. Początkowo, podobnie jak ojciec sprawował władzę nad Syrią, potem objął dowództwo nad legionami nadreńskimi. W 97 roku został adoptowany przez Nerwę jako jego następca. Cesarz rzymski od 98 roku.
Dunaj (łac. Danubius, ang. Danube, niem. Donau, słow. Dunaj, węg. Duna, chorw. Dunav, serb. i buł. Дунав, rum. Dunărea, ukr. Дунай gr. Ίστρος Istros) – po Wołdze druga co do długości rzeka w Europie.
Czy wiesz że...? beta Dacja – kraina historyczna w Europie południowo-wschodniej (w przybliżeniu na obszarze dzisiejszej Rumunii). Od północy była ograniczona Karpatami, od wschodu rzeką Prut, od południa dolnym Dunajem, od zachodu początkowo środkowym biegiem Dunaju, a od I wieku naszej ery – rzeką Cisą.
Bitwa pod Nikopolis – w roku 250 n.e. Goci pod przywództwem Kniwy wtargnęli do Mezji. Jeden z ich oddziałów w sile 70 000 ludzi obległ miasto Novae na południowym brzegu Dunaju, a później zwrócił się przeciwko miastu Nikopolis (obecnie Nikjup), podczas gdy drugi oddział ruszył drogą rzymską w kierunku Filipopolu. Wódz rzymski Decjusz przybył rychło z wojskiem, ale skierował uderzenie nie przeciw operującym w Mezji napastnikom, lecz przeciw okupującym Dację Karpom, których usunął z terytorium Dacji. Dopiero potem cesarz uderzył na Gotów oblegających Nikopolis, osiągając wielkie zwycięstwo (poległo 30 000 Gotów). Resztki pokonanych Gotów ruszyły przez góry Tracji w kierunku Filipopolu. Po drodze zdołały zadać klęskę ścigającym ich wojskom rzymskim, po czym w wyniku zdrady zdobyły miasto. Mieszkańcy Filipopolu zostali częściowo wymordowani, a częściowo wzięci w niewolę.
Senat rzymski (łac. Senatus) – w czasach republiki było to ciało ustawodawcze i wykonawcze, a w czasach cesarstwa rzymskiego było to najwyższe ciało ustawodawcze. Powyższa treść oraz zamieszczone w niej powiązane definicje/pojęcia - udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń.
Zobacz szczegółowe informacje o warunkach korzystania
Wszystkie hasła znajdujące się w naszym mirrorze Wikipedii mają znaczenie informacyjne i edukacyjne. Nie mogą być traktowane jako porady. |