Manuel Deodoro da Fonseca (5 sierpnia 1827, Alagoas; 23 sierpnia 1892, Rio de Janeiro) – przywódca zamachu stanu, w wyniku którego obalono cesarza Brazylii Piotra II. Pierwszy prezydent nowo powstałej Republiki Brazylijskiej.

Fonseca był synem oficera armii brazylijskiej, sam też wstąpił do wojska. Wyróżnił się w czasie wojny paragwajskiej, doszedł do stopnia majora. Mimo że sam był konserwatystą oraz osobą lojalną wobec cesarza to sprzeciwiał się działaniom rządu autoryzowanego przez władcę, które uważał za despotyczne. Piotr II stwierdził jego niesubordynację, w odpowiedzi na to Fonseca uruchomił pucz wojskowy 15 listopada 1889, w wyniku którego doszło do obalenia cesarstwa. Do lutego 1891 r. pełnił funkcję tymczasowego prezydenta republiki, wtedy też został wybrany przez parlament (kontrolowany w znacznym stopniu przez armię) na oficjalną głowę państwa. Jako prezydent rządził nieudolnie i w sposób despotyczny. Kiedy zaczął próbować wydawać dekrety został zmuszony do ustąpienia w listopadzie 1891 r.