Proton, p <(gr.) πρῶτον – "pierwsze" (l.poj., rodz. nijaki)> - trwała cząstka elementarna z grupy barionów o ładunku +1 i masie spoczynkowej równej ok. 1 u. Protony są głównym składnikiem pierwotnego promieniowania kosmicznego. Protony wraz z neutronami (→ nukleony) tworzą jądra atomowe pierwiastków chemicznych. Liczba protonów w jądrze danego atomu jest równa jego liczbie atomowej, która z kolei jest podstawą uporządkowania atomów w układzie okresowym pierwiastków.

Moderator w reaktorze jądrowym substancja służąca do zmniejszenia energii kinetycznej (prędkości) neutronów, aż do osiągnięcia przez nie stanu tzw. neutronów termicznych. Powolne neutrony znacznie wydajniej powodują rozszczepienie jąder w materiale paliwa jądrowego.

Standard Mean Ocean Water (SMOW) - zestandaryzowana próbka czystej wody, precyzyjnie określająca dokładną ilość procentową poszczególnych izotopów pierwiastków wchodzących w skład wody, tj, tlenu i wodoru. Wzorcem jest woda oceaniczna, przy czym pomijane są wszelkie jej domieszki i zanieczyszczenia, takie jak cząstki organiczne, sole itp. Standard ten został określony w 1960 r. przez The U.S. National Bureau of Standards (obecnie National Institute of Standards and Technology). W 1967 r. został on przedefiniowany przez Harmona Craiga i innych badaczy z Scripps Institution of Oceanography, a następnie zatwierdzony w 1968 r. Przez Międzynarodową Agencję Energii Atomowej (International Atomic Energy Agency) pod nazwą Vienna Standard Mean Ocean Water (VSMOW). Nowy standard powstał na bazie wymieszania destylowanej wody oceanicznej pobranej w wielu punktach oceanicznych całego globu ziemskiego.

Reaktor jądrowy – urządzenie, w którym przeprowadza się z kontrolowaną szybkością reakcje jądrowe; na obecnym etapie rozwoju nauki i techniki (rok 2011) są to przede wszystkim reakcje rozszczepienia jąder atomowych. Reakcje te mają charakter łańcuchowy - produkty reakcji (w tym głównie neutrony) mogą zainicjować kilka następnych. Aby uniknąć lawinowego wzrostu szybkości reakcji, reaktor dzieli się na strefy wypełnione na przemian paliwem, chłodziwem oraz moderatorem, czyli substancją spowalniającą neutrony. Szybkość reakcji kontrolowana jest m.in. przez zmianę wzajemnego położenia lub proporcji tych składników, a także przez wprowadzanie dodatkowych substancji pochłaniających lub spowalniających neutrony, zawartych w tzw. prętach regulacyjnych (służących do normalnej regulacji parametrów reakcji) oraz prętach bezpieczeństwa (stosowanych do awaryjnego wyłączania reaktora). Substancjami używanymi do pochłaniania neutronów termicznych są m.in. bor i kadm, natomiast jako moderatorów używa się m.in. berylu, grafitu, a także wody, pełniącej równocześnie rolę chłodziwa.