Dinant - Polski Serwis Naukowy

Ten artykuł dotyczy miasta. Zapoznaj się również z: dinant – karbon dolny.

Dinant – miasto w południowej Belgii, w prowincji Namur, nad rzeką Mozą, w pobliżu jej przełomu przez Ardeny, przy granicy z Francją.

Historia

Od początków do XI wieku

Teren obecnego Dinant był zamieszkany już w neolicie i czasach rzymskich. Pierwsza wzmianka o Dinant pochodzi z VII wieku. W tym czasie święty Perpete, biskup Tongeren i Maastricht wybrał Dinant na swoją rezydencję i ufundował kościół świętego Wincenta. W roku 870, Karol II Łysy zdecydował iż część Dinant będzie administrowana przez hrabiego Namur, a pozostała część – przez biskupa Tongeren, a potem Liège. W XI wieku, cesarz Henryk IV dał niektóre prawa do Dinant księciu-biskupowi Liège. Od tego czasu miasto jest jedną z 23 głównych miast diecezji Liege. Pierwszy kamienny most na rzece Mozie i większe naprawy wybudowanego wcześniej zamku to dzieło XI-wieczne. Aż do końca XVIII wieku Dinant podlegało suwerenowi Liege, od czasu do czasu powstając przeciw niemu.

Karol IV Piękny, Sprawiedliwy, fr. Charles IV le Bel, (ur. 1294, zm. 1 lutego 1328), hrabia La Marche 1314–1322, król Francji i Nawarry 1322–1328 (król Nawarry jako Karol I Łysy). Pochodził z dynastii Kapetyngów.

Henryk IV (niem. Heinrich IV., ur. 11 listopada 1050 w Goslar, zm. 7 sierpnia 1106 w Liège) – król niemiecki od 1056 (faktycznie od 1065), cesarz rzymsko-niemiecki od 1084 do swojej abdykacji w 1105 , najstarszy syn cesarza Henryka III i jego drugiej żony Agnieszki z Poitou (Akwitańskiej). Był trzecim cesarzem z dynastii salickiej (zwanej inaczej dynastią frankońską).

Późne średniowiecze

Z powodu strategicznego położenia na rzece Mozie, Dinant było narażone na ciągłe bitwy i grabieże. W 1466 roku, Filip III Dobry, księże Burgundii, wuj Ludwika Burbona, który został księciem-biskupem Liege i syn Filipa, Karol I Łysy ukarali miasto topiąc 800 spośród jego mieszkańców w Mozie i podpalając miasto.

Język flamandzki (Vlaams) - zbiorcze określenie mocno zróżnicowanej grupy dialektów języka niderlandzkiego, należącego do języków germańskich, używanego jako macierzysty przez ok. 6 mln mieszkańców Belgii, głównie w jej północnej części - Flandrii. Od 1973 r., oficjalnym określeniem języka urzędowego jest "język niderlandzki" (Nederlands), niekiedy nazywany również językiem holenderskim, gdyż w wersji standardowej (szczególnie w języku oficjalnym - pisanym) jest niemal identyczny z językiem używanym w Holandii. Główne różnice w stosunku do języka niderlandzkiego, używanego w Holandii, polegają na odmiennych zasadach wymowy (w szczególności głosek "ch" oraz "r") oraz używaniu innych wyrażeń na określenie podobnych zjawisk. W 1980 r. Holandia i Belgia podpisały traktat o unii języka niderlandzkiego (Nederlandse Taalunie), efektem którego było m.in. wprowadzenie w 1995 r. zmian w oficjalnym słowniku języka niderlandzkiego. Określenie język flamandzki w odniesieniu do jednego z trzech języków oficjalnych Belgii prawdopodobnie wzięło się od nazwy Flamandów, grupy etnicznej, posługującej się tym zespołem dialektów.

Belgia, Królestwo Belgii (Koninkrijk België, Royaume de Belgique, Königreich Belgien) – państwo federacyjne w zachodniej Europie w południowych Niderlandach. Belgia jest członkiem Unii Europejskiej (UE), Unii Zachodnioeuropejskiej (UZE), ONZ oraz NATO.

W owym okresie Dinant i rywalizujące z nim Bouvignes specjalizowały się w obróbce metalu, produkcji świeczniki, pateny i inne religijne przedmioty. Henri Pirenne napisał w 1883 roku pracę doktorancką na temat średniowiecznego Dinant.

Okres do Pierwszej Wojny Światowej

W XVI i XVII wieku z powodu wojen pomiędzy Francją i Hiszpanią, Dinant ucierpiało z powodu zniszczeń, głodu i epidemii, choć pozostawało neutralne. W 1675 roku francuska armia pod wodzą marszałka François de Créquy okupowała miasto. Pod koniec XVIII wieku Dinant na krótko dostało się pod panowanie austriackie. Cała diecezja została z 1795 roku scedowana na Francję.

Język Québec oraz Ontario, Nouveau-Brunswick, – ok. 8 mln osób. Ok. 201 milionów używa francuskiego na całym świecie jako języka głównego (oszacowanie z r. 2009 wg Organisation mondiale de la Francophonie) a 72 miliony jako drugiego języka codziennego (w tym krajach Maghrebu). Wiele z tych osób mieszka w krajach, gdzie francuski jest jednym z języków urzędowych bądź powszechnie używanych (54 kraje). Paradoksalnie, w Algierii, Maroku, i Tunezji, gdzie nie ma statusu języka urzędowego jest bardziej rozpowszechniony niż w wielu krajach Czarnej Afryki, gdzie jest jedynym językiem urzędowym i używa go 96 milionów ludzi.

Antoine Joseph Sax, zwany Adolphe (ur. 6 listopada 1814 w Dinant, zm. 4 lutego 1894 w Paryżu) – belgijski budowniczy instrumentów muzycznych, konstruktor saksofonu.

Miasto zostało zniszczone ponownie w 1914 roku. W tym roku 674 mieszkańców zostało zamordowany przez niemiecką armię.
Zwiedzanie

Rozpoznawalny punktem miasta jest Kolegiata Najświętszej Marii Panny', przebudowana w stylu gotyckim na starych fundamentach po tym jak w 1227 roku spadające z pobliskich klifów kamienie częściowo zniszczyły poprzedni romański kościół.

Powyżej kościoła wznosi się pionowa skała z ufortyfikowaną Cytadelą, która została wybudowana w XI wieku, by kontrolować dolinę Mozy. Biskup Liege przebudował i powiększył cytadelę w 1530 roku; została ona zniszczona w 1703 przez Francuzów. Istniejąca do dziś budowla powstała po przebudowie w 1821 roku, gdy Dinant należało do Królestwa Zjednoczonych Niderlandów.

Sławni mieszkańcy

David z Dinant, filozof (nie jest pewne czy urodził się w Dinant, XII wiek)

Joachim Patenier, 1485 – 1524, malarz

Antoine Joseph Wiertz, malarz (XIX wiek)

Adolphe Sax, wynalazca saksofonu (XIX wiek)

Georges Pire, Dominikanin, laureat Pokojowej Nagrody Nobla (XX wiek)

André Buzin, artysta i projektant znaczków (XX wiek)

Linki zewnętrzne

W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem:
Dinant

Oficjalna strona miasta po francusku, flamandzku i angielsku