Obraz Horacego Verneta przedstawiający walki pod Panteonem w czasie dni czerwcowych

Dni czerwcowe (rewolucja czerwcowa) – powstanie robotnicze w Paryżu w dniach 22-26 czerwca 1848 r.

Przyczyny

Po rewolucji lutowej polityka Rządu Tymczasowego wywołała powszechne społeczne rozczarowanie. Zwłaszcza robotnicy byli zdania, że rząd nie stara się rozwiązywać ich problemów, chociaż to oni odegrali wiodącą wolę w rewolucji w lutym 1848 roku. Rządowy brak zdecydowania zbiegł się z poważnym kryzysem ekonomicznym; rosła liczba bezrobotnych, praca w Warsztatach Narodowych była ciężka i słabo płatna. Rząd nie zamierzał podjąć żadnych działań w kierunku niwelowania społecznych różnic, nie miał też pomysłu na kierunek, w jakim powinna iść francuska gospodarka. Parlamentarzyści zamiast tego skupiali się na słownych starciach o kształt ustrojowy państwa - w Zgromadzeniu Narodowym na równi z republikanami zasiadali monarchiści, którzy najchętniej przywróciliby monarchię lipcową lub nawet wcześniejszy model absolutny.

Równocześnie w Paryżu aktywnie działały środowiska lewicy radykalnej, również nieusatysfakcjonowane zmianami zaszłymi od lutego 1848. Prowadziły one skuteczną działalność propagandową wśród robotników. Radykałowie i pracownicy współtworzyli 20 maja Stowarzyszenie Związkowe, które miało walczyć o prawa pracownicze oraz wpływać na zajmującą się nimi Komisję Luksemburską, a od 28 maja wydawali niezależny Dziennik pracy o profilu zdecydowanie lewicowym. Na ulicach miasta miały miejsce masowe manifestacje, na które jednak rząd odpowiadał wyłącznie represjami . Większość robotników popierała stowarzyszenia bliskie socjalizmowi lub proudhonistów, niektórzy podnosili jednak hasła bonapartystowskie. Republikańskie Zgromadzenie Narodowe traciło coraz bardziej na popularności.