Dolne Przedmieście - Polski Serwis Naukowy

Na mapach: 49°49′29″N 19°02′35″E / 49.82472, 19.04306

Kamienica Patria

Dolne Przedmieście – historyczna część Śródmieścia Bielska-Białej. Stanowi, obok Białej Krakowskiej, główne centrum administracyjno-handlowe miasta. Od 2002 r. funkcjonuje jako osiedle.

Położenie

Pl. Chrobrego

Dolne Przedmieście leży w samym centrum Bielska-Białej – główny plac Dolnego Przedmieścia, pl. Chrobrego, uważany jest za centralny punkt miasta.

Przemysł – dział produkcji materialnej, w którym wydobywanie zasobów przyrody i dostosowanie ich do potrzeb ludzi odbywa się na dużą skalę, na zasadzie podziału pracy i za pomocą maszyn. Jego rozwój decyduje o poziomie i tempie rozwoju gospodarczego, gdyż jest jedynym działem gospodarki wytwarzającym środki pracy[potrzebne źródło].
Szkoła – instytucja oświatowo-wychowawcza zajmująca się kształceniem i wychowaniem w państwie, a także siedziba (budynek) tej instytucji oraz jej uczniowie i personel.

Początkowo Dolne Przedmieście rozciągało się wzdłuż skanalizowanego w 1860 r. potoku Niper (ob. ul. Wzgórze, Barlickiego i 11 Listopada), jednak wraz z budową nowego dworca kolejowego i wytyczeniem ul. 3 Maja rozrosło się w kierunku północnym.

Dzisiaj graniczy z:

Starym Miastem

Białą

Górnym Przedmieściem

Żywieckim Przedmieściem

Starym Bielskiem

Granice Dolnego Przedmieścia wyznaczają:

Hotel – obiekt wchodzący w skład infrastruktury turystycznej, w którym świadczone są odpłatnie usługi noclegowe (przede wszystkim krótkookresowe).
Austro-Węgry (t. Monarchia Austro-Węgierska; niem. Österreich-Ungarn, węg. Osztrák-Magyar Monarchia) – państwo związkowe w Europie Środkowej istniejące w latach 1867–1918.

rzeka Biała – od wschodu

d. mury miejskie, pl. Żwirki i Wigury i ul. Kołłątaja – od południa

ul. Słowackiego i ul. Starobielska – od zachodu

linia kolejowa Bielsko-Biała – Czeski Cieszyn – od północy

Historia

Willa Schneidera

Dolne Przedmieście zostało założone w XV wieku u podnóża Wzgórza Miejskiego, nad potokiem Niper (skanalizowany w 1882 r.).

Tramwaj (z ang. tram way - linia tramwajowa, tram - tramwaj) – pojazd szynowy służący do transportu miejskiego, poruszający się w ruchu mieszanym po jezdni lub na wydzielonym albo niezależnym torowisku. Istnieją sieci przebiegające częściowo w tunelach.
Książnica Beskidzka – miejska biblioteka samorządowa w Bielsku-Białej, pełniącą funkcję biblioteki powiatowej. Jest największą biblioteką publiczną na terenie d. województwa bielskiego.

W XIX wieku Dolne Przedmieście stało się nowym centrum gospodarczym szybko rozwijającego się Bielska.

Według austriackiego spisu ludności z 1900 na Dolnym Przedmieściu znajdowało się 258 budynków zamieszkałych przez 4719 osób, z czego 2582 (54,7%) było katolikami, 862 (18,3%) ewangelikami, 1266 (26,8%) wyznawcami judaizmu a 9 (0,2%) innych religii lub wyznań, 3734 (79,1%) niemiecko-, 768 (16,3%) polsko-, 25 (0,5%) czeskojęzycznymi a 6 (0,1%) posługiwało się innymi językami. Do 1910 roku liczba budynków wzrosła do 291 a mieszkańców do 5691 osób, co na obszarze 217 hektarów dawało gęstość zaludnienia równą 2622,6 os./km², z czego 5476 było zameldowanych na stałe, 2759 (48,5%) katolikami, 1059 (18,6%) protestantami, 1856 (32,6%) żydami a 17 (0,3%) innej religii lub wyznania, 4701 (82,6%) niemiecko-, 734 (12,9%) polsko- a 41 (0,7%) czeskojęzycznymi.

II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci).
Gazownia w Bielsku-Białej – gazownia miejska znajdująca się w Bielsku-Białej, pomiędzy ul. Grażyńskiego i Gazowniczą (według numeracji budynków gazownia znajduje się przy ul. Grażyńskiego 3 i Gazowniczej 14).

Największy wpływ na tę część miasta miało jednak zbudowanie w 1855 r. linii kolejowej do Wiednia, a także nowego dworca kolejowego w 1890 r.

Wraz z jego budową wytyczono w 1889 r. od pl. Chrobrego do dworca drogę (dzisiejsza ul. 3 Maja), którą w ciągu kilkunastu lat zabudowano reprezentacyjnymi, trzypiętrowymi kamienicami burżuazji, budynkami użyteczności publicznej i willami najbogatszych przemysłowców. Wszystkie te budowle swą architekturą naśladowały zabudowę stolicy Austro-Węgier (stąd wzięło się określenie mały Wiedeń). W 1895 r. na ulicę wyjechał pierwszy tramwaj elektryczny.

Cieszyn (czes. Těšín, łac. Tessin, niem. Teschen) – miasto powiatowe w województwie śląskim, nad rzeką Olzą, na Pogórzu Śląskim. Historyczna stolica Śląska Cieszyńskiego. Miasto leży na granicy z Republiką Czeską i do czasu wprowadzenia postanowień układu z Schengen (21 grudnia 2007) było tam zlokalizowane największe drogowe przejście graniczne południowej Polski.
Północ (symbol N, ang. north; polski skrót płn.) – jedna z czterech stron świata, odnosi się do kierunku, w którym znajduje się północny biegun geograficzny Ziemi.

Podobna sytuacja miała miejsce na całym Dolnym Przedmieściu (ul. Sixta, Mickiewicza, Krasińskiego, Słowackiego). Wtedy powstały istniejące do dziś obiekty, m.in. hotel President, Bielska Szkoła Przemysłowa czy rozległy Park Słowackiego.

Trend ten utrzymywał się aż do II wojny światowej. W międzywojniu powstało m.in. Osiedle im. M. Grażyńskiego oraz modernistyczne osiedle mieszkaniowe w miejscu ogrodów zamkowych.

Po wojnie dalsza rozbudowa Dolnego Przedmieścia miała miejsce na północ od ul. Piastowskiej. Powstały tam głównie obiekty przemysłowe (np. Philips Lighting Polska), a w późniejszym czasie także m.in. dworzec autobusowy i nowoczesny kościół Najświętszego Serca Pana Jezusa, ul. Piastowska zaś stała się osią urbanistyczną dla nowo powstających osiedli mieszkaniowych (tzw. ZOR-y).

Architektura (gr. αρχιτεκτονική architektonike) – czynność projektowania i konstruowania budynków oraz innych struktur przez osobę lub komputer, głównie dla zapewnienia schronienia. Szersza definicja często włącza projekt całości otoczenia od skali makro, czyli jak budynek zintegruje się z otoczeniem, do skali mikro, czyli detale architektoniczne i konstrukcyjne, czasami meble miejskie. Jako zajęcie, architektura to rola osób i komputerów zapewniających usługi architektoniczne. Jako dokumentacja, zazwyczaj bazuje na rysunkach, architektura definiuje charakter budynku. Architekci za główne zadanie mają zapewnienie potrzeb przestrzennych i mieszkaniowych w pewnych grupach przez kreatywne organizowanie materiałów oraz komponentów, biorąc pod uwagę masę, przestrzeń, formę, głośność, teksturę, strukturę, światło, cień, materiały, program oraz pragmatyczne elementy takie jak: koszt, limity technologiczne i konstrukcyjne, aby osiągnąć równowagę z funkcjonalnym, ekonomicznym oraz często z artystycznymi i estetycznymi aspektami. To odróżnia architekturę od inżynierii.
Kultura (z łac. colere = "uprawa, dbać, pielęgnować, kształcenie") – termin ten jest wieloznaczny, pochodzi od łac. cultus agri ("uprawa ziemi"), interpretuje się go w różny sposób przez przedstawicieli różnych nauk. Kulturę można określić jako ogół wytworów ludzi, zarówno materialnych, jak i niematerialnych: duchowych, symbolicznych (takich jak wzory myślenia i zachowania).

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)