Dom Towarowy Okrąglak - Polski Serwis Naukowy

Dom Towarowy "Okrąglak" – budynek znajdujący się w Poznaniu przy ul. Mielżyńskiego 17, na rogu ul. 27 Grudnia, zbudowany w latach 1949-1954 według projektu Marka Leykama.

Opis

Jest to dziewięciopiętrowy budynek w kształcie walca, z położoną centralnie klatką schodową o średnicy 5 metrów i trzema biegami schodów. Na dachu budynku mieścił się taras widokowy otoczony balustradą. Okrąglak był pierwszym w Poznaniu budynkiem wykonanym z prefabrykatów. Swoim wyglądem i konstrukcją nawiązuje do tradycji modernizmu. Wiele lat później dobudowano do niego budynek biurowy zwany "kwadraciakiem", którego łączy z Domem Towarowym podobny wygląd elewacji. W latach 1977-1979 do istniejącej klatki schodowej dobudowano windę wraz z maszynownią dźwigów oraz zewnętrzną, ewakuacyjną klatkę schodową. W podziemiach zamontowano wówczas także zbiornik na wodę o pojemności 100 tys. litrów.

Budynek PZU w Poznaniu - zabytkowy, neorenesansowy gmach PZU, zlokalizowany w centrum Poznania przy placu Cyryla Ratajskiego 8 (dawniej Plac Królewski, potem Nowomiejski).

Budynek Domar - modernistyczny obiekt handlowo-biurowy zlokalizowany w Poznaniu przy ul. 27 Grudnia 17/19, w ścisłym centrum miasta. Wraz z Okrąglakiem, delikatesami Kasia i Domem Książki tworzy nowoczesną oprawę skrzyżowania ulic Gwarnej, Mielżyńskiego, 27 Grudnia i okolic. Był jednym z pierwszych gmachów łamiących dyktat socrealizmu w mieście (prym wiódł tu budynek Marago).

Obecnie budynek ma 45 m wysokości, zaś jego powierzchnia wynosi 5,9 tys. m².

Historia

Budowa Domu Towarowego rozpoczęła się w 1948 roku w miejscu zniszczonego podczas II wojny światowej Banku Cukrownictwa. Otwarcie nastąpiło w 1955 roku. Rok później Okrąglak został włączony do Poznańskiego Zjednoczenia Przedsiębiorstw Handlowych. Od początku swojego istnienia wzbudzał kontrowersje (m.in. dlatego, że wyróżniał się na tle innych ówczesnych realizacji architektonicznych, głównie socrealistycznych).

Modernizm - ogólne określenie prądów w architekturze światowej rozwijających się w latach ok. 1918-1975, zakładających całkowite odejście nie tylko od stylów historycznych, ale również od wszelkiej stylizacji. Architektura modernistyczna opierała się w założeniu na nowej metodzie twórczej, wywodzącej formę, funkcję i konstrukcję budynku niemal wyłącznie z istniejących uwarunkowań materialnych.

Poznań (, niem. Posen, jidysz פּױזן Pojzn, ros. - Познань) – jedno z najstarszych i największych polskich miast, położone nad rzekami Wartą i Cybiną, na Pojezierzu Wielkopolskim. Stolica Wielkopolski i województwa wielkopolskiego. W obrębie miasta znajduje się duży węzeł drogowy i kolejowy oraz międzynarodowy port lotniczy Ławica. Piąte pod względem liczby ludności miasto w Polsce i szóste pod względem powierzchni.

Współcześnie Okrąglak nie pełni już roli domu towarowego, gdyż nie spełniał standardów. Do początku 2009 roku znajdowały się w nim pojedyncze sklepy i punkty usługowe.

Okrąglak został wpisany w 2003 r. na listę zabytków.

W 2005 otrzymał nagrodę Złotego Quadro w konkursie na najlepszy poznański budynek półwiecza 1955-2005.

W latach 2011- 2012budynek przeszedł gruntowy remont. Zmienił on się w budynek biurowo-usługowy. Przywrócona została również oryginalna elewacja.

Kamienica Posener Bauhütte - zabytkowa kamienica własna dawnego poznańskiego cechu budowlanego (Bauhütte, dokładnie: Poznańskie Stowarzyszenie Architektów i Budowniczych), zlokalizowana przy ul. Mielżyńskiego 21.

Po drugiej stronie ulicy Mielżyńskiego mieści się zabytkowa kamienica Posener Bauhütte, a nieco dalej gmach PZU. W pobliżu stoi zaś modernistyczny gmach Domaru.

Przypisy

↑ Piotr Marciniak: Doświadczenia modernizmu. Architektura i urbanistyka Poznania w czasach PRL. Poznań: Wydawnictwo Miejskie, 2010, s. 63. ISBN 978-83-7503-113-3.
↑ Piotr Marciniak: Doświadczenia modernizmu. Architektura i urbanistyka Poznania w czasach PRL. Poznań: Wydawnictwo Miejskie, 2010, s. 61. ISBN 978-83-7503-113-3.
Piotr Marciniak: Doświadczenia modernizmu. Architektura i urbanistyka Poznania w czasach PRL. Poznań: Wydawnictwo Miejskie, 2010, s. 60. ISBN 978-83-7503-113-3.
Dariusz Jędrzejewski: Miasta dla ciekawych. Poznań. Warszawa: Hachette, 2007, s. 43. ISBN 978-83-7448-725-2.

Linki zewnętrzne

Zdjęcia remontowanego Okrąglaka