Duch - film - Polski Serwis Naukowy

Duch (ang. Poltergeist, 1982) – amerykański film fabularny (horror) w reżyserii Tobe'a Hoopera, dziś uważany za film kultowy. W Stanach Zjednoczonych ukazał się 4 czerwca 1982 roku. Obok Teksańskiej masakry piłą mechaniczną (1974), uznawany jest za najlepszy film wyreżyserowany przez Hoopera.

Opis fabuły

Amerykańskie małżeństwo, Steve i Diana Freelingowie, wraz z dziećmi wprowadza się do nowego domu. Wkrótce potem zaczynają dziać się dziwne, niewyjaśnione rzeczy, dzieci zostają zaatakowane przez – jak sądzą rodzice – ducha. Małżeństwo niedługo później dowiaduje się, iż dom został wybudowany na terenie starego cmentarza (Steve jest pracownikiem firmy, która zbudowała ten dom). Tajemniczy mieszkańcy posiadłości porywają w zaświaty najmłodszą córkę Freelingów, Carol Anne.

Film kultowy – film, który dla pewnej grupy odbiorców jest na tyle ważny, że utożsamiają się z nim i przenoszą z niego pewne wartości, wzory zachowań, zwroty językowe do swojego życia. Grupa ta może być na tyle duża, by przekazywać potem te zachowania społeczeństwu.
Tobe Hooper, właśc. William Tobe Hooper (ur. 25 stycznia 1943 r. w Austin w stanie Teksas), amerykański reżyser filmowy, twórca kultowej Teksańskiej masakry piłą mechaniczną (1974).

Pozostałe informacje

Film ten wywołał ogromne zainteresowanie wśród widzów. Zostały nakręcone jeszcze dwie jego kontynuacje, które – wspólnie z oryginałem – złożyły się na filmową serię; w trzech segmentach cyklu grała ta sama aktorka – Heather O'Rourke. Duża liczba aktorów oraz członków ekipy realizacyjnej zginęła w dziwnych okolicznościach po nakręceniu filmu, toteż zaczęto mówić o "Klątwie Poltergeista" (ang. Poltergeist Curse).

W roku 1983 film nominowano do Oscara w trzech kategoriach: najlepszy montaż efektów dźwiękowych, najlepsze efekty wizualne oraz najlepsza muzyka oryginalna. Steven Spielberg i Frank Marshall odebrali Saturna za najlepszy horror, Dorothy J. Pearl odebrała Saturna za najlepszą charakteryzację, a Zelda Rubinstein została nagrodzona Saturnem za najlepszą aktorkę drugoplanową. Poza tym film był nominowana do Saturna w trzech innych kategoriach: najlepsza aktorka, reżyser i muzyka. Richard Edlund dostał BAFTĘ za efekty specjalne.

Początkowo rolę Carol Anne Freeling miała zagrać Drew Barrymore, siostrzenica Stevena Spielberga.

Ciekawostki

Aktorki Heather O'Rourke (Carol Anne) oraz Dominique Dunne (Dana) są pochowane na tym samym cmentarzu. Dominique została zamordowana w 1982 roku przez swojego chłopaka, a Heather zmarła sześć lat później z powodu złej diagnozy – kolki jelitowej.

Głos tytułowego "Ducha" to w istocie przerobiony ryk lwa z logo wytwórni Metro-Goldwyn-Mayer.

Ręce, które zrywają skórę z twarzy jednego z bohaterów filmu – parapsychologa, należą do Stevena Spielberga. Spielberg (scenarzysta), jako niespodziankę dla swojego przyjaciela George'a Lucasa, umieścił też w pokoju dziecięcego bohatera dużo figurek z filmu Gwiezdne wojny.

W scenie duszenia Robbie'go (Oliver Robins) przez klauna jego ręce były bardzo silnie złączone i chłopiec naprawdę zaczął się dusić. Reżyser Tobe Hooper oraz Spielberg uważali, że młody aktor świetnie improwizuje, ale kiedy jego twarz stała się purpurowa, szybko zdjęli mu ręce klauna z szyi. Sekwencję tę sparodiowano dotkliwie w komedii Keenena Ivory'ego Wayansa Straszny film 2.

Szkielety, które zaatakowały Diane (JoBeth Williams), były prawdziwe. Aktorka dowiedziała się o tym dopiero po nakręceniu sceny. Z uwagi na sporą liczbę urządzeń elektrycznych w jednej ze scen kręconych w basenie, JoBeth Williams bała się wskoczyć do wody. Aby przekonać ją, że nie ma się czego obawiać, do basenu wskoczył Spielberg i rzekł: "Jeżeli coś się sknoci, oboje się usmażymy". Taktyka poskutkowała.

Beatrice Whitney Straight (ur. 2 sierpnia 1914 w Old Westbury, zm. 7 kwietnia 2001 w Los Angeles) − amerykańska aktorka, laureatka Oscara za rolę drugoplanową w filmie Sieć.
James Karen, właśc. Jacob Karnofsky (ur. 28 listopada 1923 w Wilkes-Barre) – amerykański aktor charakterystyczny. Od blisko połowy wieku grywa w filmach i telewizji, udziela się także na Broadwayu.

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)