Dwór Artusa w Toruniu - Polski Serwis Naukowy

Dwór Artusa w Toruniu znajduje się na Rynku Staromiejskim pod numerem 6. Powstał w latach 1889-1891, według projektu miejskiego radcy budowlanego Rudolpha Schmidta. Styl budynku jest określany jako neorenesans niderlandzki, fasada jest trójkondygnacyjna, licowana cegłą ze znacznym użyciem czerwonego piaskowca (parter, detale dekoracyjne), znacznie przeskalowana w stosunku do sąsiedniej zabudowy Rynku. Oprócz motywów neorenesansowych obecne są w niej również nawiązania do pierwotnego, gotycko-renesansowego budynku Dworu Artusa - lekko ostrołukowe okna i boniowanie na parterze, nadwieszone wieżyczki flankujące fasadę, blankowanie wieńczące budynek. Całość przykryta jest wysokim, czterospadowym dachem, którego sylwetka jest wyraźnie widoczna w panoramie Torunia. Obecnie parter jest przeznaczony na cele handlowe, a pozostałe piętra służą celom kulturalnym (Centrum Kultury Dwór Artusa).

II pokój toruński – traktat zawarty w Toruniu 19 października 1466 między Polską, a Krzyżakami, kończący wojnę trzynastoletnią, trwającą w latach 1454-1466. Oryginał dokumentu przechowywany jest na zamku w Lidzbarku Warmińskim.

Dwór Artusa w Elblągu Najwcześniejsze wzmianki o Dworze Artusa pochodzą z lat 1319 - 1320. Tradycyjnie fundacja utożsamiana była z wielkim mistrzem krzyżackim Winrichem von Kniprode w roku 1351. Dwór znajdował się przy ulicy Rybackiej 9. W latach 1338 i 1352 Dwór otrzymał nadania łąk na terenach podmiejskich i prawo korzystania z placu składowego na drewno. W XIV w. był podzielony na cztery ławy: Łowczych, Rycerską, św. Jerzego i św. Marcina. Początkowo zarząd sprawowały dwie pierwsze ławy, jednak po ich zaniku na przełomie XV i XVI w. przejęły dwie ostatnie. W latach 1578 - 1581 wzniesiono nową siedzibę bractwa św. Jerzego zwaną Dworem Artusa na narożniku Starego Rynku i ul. Kowalskiej w stylu manieryzmu niderlandzkiego według projektu Hansa Schneidera z Lindau. Bractwo przeprowadziło się do niego oficjalnie w 1583 r. W dokumentach często zwany był Artushof-Junkerhof. Dwór z miejsca spotkań kupców stał się miejscem oficjalnych przyjęć i przedstawień. W Dworze na parterze znajdowała się Wielka Sala, w której był chór muzyczny, za salą znajdowała się kuchnia. Piwnice były wydzierżawiane kupcom na skład. Wyposażenie pochodziło z XVI -XVII w. W sali zebrań na ścianie znajdowała się drewniana kolosalna figura św. Jerzego i dwa jelenie z naturalnym porożem. Budynek przebudowano w 1786 r. na mieszkalny, a w 1878 wyburzono i wzniesiono na jego miejscu neorenesansową kamienicę ozdobioną rzeźbą św. Jerzego, która została zniszczona w lutym 1945 r. Od 1982 r. prowadzono badania archeologiczne na miejscu starego i nowego dworu Artusa. W ostatnim czasie na miejscu nowego Dworu Artusa rozpoczęto budowę nowoczesnego biurowca.

Historia

Obecny budynek zajmuje miejsce trzech parcel średniowiecznych. Na jednej z nich stał pierwotny Dwór Artusa, zbudowany w latach 1385–1386. Nosił wtedy nazwę Dom Towarzyski. W 1466 podpisano tutaj II pokój toruński. Budowla była później przebudowywana i remontowana, szczególnie w XVII wieku, kiedy wykonano bogatą dekorację malarską fasady. Wnętrze na parterze podzielone dwiema kolumnami przekrywało sklepienie. Budynek ten uległ rozbiórce na początku XIX wieku. W maju 1826 roku ukończono budowę drugiego Dworu Artusa według projektu budowniczego miejskiego Heckerta. Miał on skromną klasycystyczną, piętrową, pięcioosiową fasadę dekorowaną pilastrami w wielkim porządku. Drugi Dwór Artusa i sąsiednia kamienica uległy rozbiórce w 1889 roku, na ich miejscu powstał obecny budynek.

Detal architektoniczny Dworu Artusa w Toruniu

Zobacz też

Dwór Artusa w Gdańsku

Dwór Artusa w Elblągu

Dom Bractwa Czarnogłowych w Rydze dawniej nazywany Dworem Artusa

Linki zewnętrzne

Oficjalna strona

Historia i tradycja Dworu Artusa w Toruniu