Dyja - rzeka - Polski Serwis Naukowy

Dyja (czes. Dyje, niem. Thaya) – rzeka w Masywie Czeskim, w Austrii i Czechach, w zlewisku Morza Czarnego, najdłuższy prawy dopływ Morawy, o długości 235 km, począwszy od miejscowości Raabs an der Thaya, gdzie następuje połączenie składających się na nią dopływów:

Dyja Morawska (czes.: Moravská Dyje, niem.: Mährische Thaya), długość 68,2 km, powierzchnia dorzecza 630 km², źródło na wysokości około 682 m n.p.m., 4 km na południowy wschód od Třešť, w kraju Wysoczyzna (Wyżyna Czesko-Morawska), między wsiami Panenská-Rozsička i Stajiště.

niem. Deutsche Thaya (czes.: Rakouská Dyje) długość 75,8 km, źródło na wysokości 657 m n.p.m., 2 km na południowy wschód od Schweiggers, koło wsi Schwarzenbach.

Na Dyji znajduje się kilka stopni (zapór) i zbiorników wodnych. W dolnym biegu, w rejonie Brzecławia (Obszar chronionego krajobrazu Palava) oraz w rejonie Znojma (Park Narodowy Doliny Dyi w Czechach i w Austrii) jest rzeką graniczną pomiędzy Czechami i Austrią.

Laa an der Thaya - miasto nad Dyją, leży w północnej części Austrii (Dolna Austria, powiat Mistelbach), tuż przy granicy z Czechami. Miasto położone jest w odległości ok. 60 km od stolicy Austrii - Wiednia. Liczy sobie ok. 6000 mieszkańców. Jest stosunkowo rozległą gminą o powierzchni ok. 72,89 km². Administracyjnie składa się z 10 dzielnic. Otoczone winnicami Laa leży w regionie znanym od stuleci z produkcji doskonałych trunków.

Austria, Republika Austrii (Österreich ?/i, Republik Österreich ?/i) – państwo położone w Europie Środkowej, federacja dziewięciu krajów związkowych (landów).

Zbiorniki wodne

Vranov

Znojmo

Nové Mlýny I – górny zbiornik – Mušovské jez.

Nové Mlýny II – średni zbiornik – Věstonické jez.

Nové Mlýny III – dolny zbiornik – Novomlýnske jez.

Ważniejsze miejscowości

Raabs an der Thaya, Drosendorf, Wranow nad Dyją, Hardegg, Znojmo, Laa an der Thaya, Lednice, Brzecław

Morze Czarne (w starożytności: Pontus Euxinus, co znaczy Morze Gościnne) – jest morzem śródlądowym rozciągającym się pomiędzy Azją Mniejszą na południu, Kaukazem na wschodzie, Niziną Wschodnioeuropejską na północy i Półwyspem Bałkańskim na zachodzie. Wchodzi w skład systemu oceanicznego Oceanu Atlantyckiego.

Czechy (. Na powierzchni 78 866 km² żyje ponad 10,5 mln osób, z czego 94% to Czesi. Obowiązuje czterostopniowy podział administracyjny – na 14 krajów, 204 gminy III stopnia, 384 gminy II stopnia oraz 5661 gmin I stopnia.

Zamki

Raabs an der Thaya, XII w.

Kollmitz, XII, XIV w. (ruiny)

Drosendorf, XII w.

Frejštejn

Cornštejn, XIV, XV w. (ruiny)

Bitov, XI, XIII w.

Wranow nad Dyją

Hardegg, XII, XV w. (Park Narodowy Doliny Dyi (Austria))

Nový Hrádek nad Dyją

Znojmo

Děvičky, XIII, XIV, XVI w. (Obszar chronionego krajobrazu Palava)

Lednice

Brzecław, XVI w., (ruiny)

Rabensburg, XIII, XVII w.

Ochrona przyrody i krajobrazu

Park Narodowy Doliny Dyi (Czechy) – czes.: Národní park Podyjí

Park Narodowy Doliny Dyi (Austria) – niem.: Nationalpark Thayatal

Obszar chronionego krajobrazu Palava

Zobacz też

Trójkąt dyjski

Linki zewnętrzne

March-Thaya-Auen (niem.)

Galeria

Hardegg. Most graniczny nad Dyją

Kraj Wysoczyzna (czes. Kraj Vysočina), do 30 maja 2001 r. kraj igławski – jedna z czternastu jednostek podziału terytorialnego w Republice Czeskiej, odpowiednik województwa. Leży na granicy południowo-zachodnich Moraw i południowo-wschodniej Bohemii. Jego stolicą jest Igława (Jihlava). Jego obszar wchodzi w skład trzech okręgów terytorialnych: kraj południowomorawski, kraj południowoczeski i kraj wschodnioczeski.

Park Narodowy Doliny Dyi (niem. Nationalpark Thayatal) - o powierzchni 13,30 km², utworzony 1 stycznia 2000, graniczy ze znacznie większym czeskim Národni park Podyjí (powierzchnia 63,0 km²). Położony na skalistym Masywie Czeskim wzdłuż południowego brzegu, malowniczo meandrującego 26-kilometrowego odcinka rzeki Dyja, na wschód-południowy wschód od Hardegg. Chroni naturalny kanion doliny rzeki o głębokości do 220 m. Unikalny obszar wrzosowisk i stepów ze stanowiskami muraw kserotermicznych na stromych urwiskach skalnych. Najwyższym wzniesieniem na terenie parku jest Stierwiesberg (czes.: Býčí hora) o wysokości 534 m n.p.m., na granicy czesko-austriackiej, 3 km na południowy wschód od Wranowa nad Dyją (200 m na południe od szczytu, Heimatkreuz, Krzyż ojczyźniany). Na skałach najwyższych partii można spotkać sosnę czerwoną (Pinus resinosa). Typowymi gatunkami pospolitymi występującymi na miejscu są: jodła (Abies alba), cis (Taxus baccata), jałowiec (Juniperus communis). 90% obszaru porastają lasy i to w większości dębowe, w części zachodniej lasy bukowe. Jedynie 0,40 km² to łąki.

Hardegg. Zamek nad Dyją

Przełom Dyi w Parku Narodowym Doliny Dyi

Fala powodziowa w Znojmie (2006 r.)

Zbiorniki Nové Mlýny

Dyja v Brzecławiu

Ujście Dyi do Morawy

Pośrodku ujścia Dyi do Morawy łączą się trzy granice państwowe: Czech, Słowacji i Austrii