Dystrykty w Indiach - Polski Serwis Naukowy

Dystrykty (ang. district, hindi ज़िला , trb. zila) - jednostki administracyjne II rzędu w Indiach. Obecnie w kraju jest 626 dystryktów - w poszczególnych stanach znajduje się ich od 2 (stan Goa) do 70 (stan Uttar Pradesh), a w terytoriach od jednego do 9.

Dystrykty dzielą się na jednostki administracyjne posiadające w poszczególnych stanach i terytoriach różne nazwy (np. tehsil, tahsil, tahasil, taluka, taluk, taluq, mandal). W 2001 roku w Indiach było 5564 tych jednostek administracyjnych III rzędu. W polskiej literaturze przedmiotu dla indyjskich jednostek administracyjnych III rzędu przyjęta została nazwa taluk.

Język hindi – język z grupy indoaryjskiej języków indoeuropejskich, którym posługuje się jako pierwszym językiem 180 milionów osób, natomiast przy zaklasyfikowaniu jako dialekty hindi języków radźasthani, bihari oraz pahari (bez nepalskiego) aż 422 mln osób, czyli 41% mieszkańców Indii. Używany jest także w Nepalu (500 tys.), na Fidżi (300 tys.), na Mauritiusie i w Surinamie (po 100 tys.). Posługują się nim również hinduscy imigranci w Europie Zachodniej. Język hindi jest językiem urzędowym, od 1950 roku ogólnopaństwowym (angielski jest językiem pomocniczym) Republiki Indii, oraz jednym z 23 języków konstytucyjnych. W kilku indyjskich stanach i terytoriach: Uttar Pradesh, Uttarakhand, Himachal Pradesh, Harijanie, Madhya Pradesh, Biharze, Radżastanie oraz na terytorium stołecznym Delhi hindi (w wersji standardowej) jest oficjalnym językiem administracji stanowej oraz podstawowym językiem wykładowym w szkołach.

Indie są parlamentarną republiką związkową dzielącą się na 28 stanów i 7 terytoriów (6 terytoriów związkowych i jedno narodowe terytorium stołeczne). Stany i terytoria dzielą się następnie na dystrykty, których jest obecnie 585.

Dystrykty w większości przypadków noszą nazwy takie same jak ich stolice, jednak 115 dystryktów ma nazwy różne od nazw ich stolic.

Wielkość dystryktów

Dystrykty są bardzo zróżnicowane zarówno pod względem powierzchni jaką zajmują, jak i pod względem zamieszkującej je ludności.

Liczba ludności

Najludniejszym dystryktem jest Delhi zamieszkane przez ok. 14 mln osób. Równie ludne są dystrykty sąsiadujące z największymi miastami Indii jak 24 Parganas North (z Kalkutą czy Mumbai Suburban (z Bombajem). Najmniej ludnym dystryktem jest natomiast Janam, w którym żyje niewiele ponad 30 000 osób.

Goa (hindi गोवा, trb.: Gowa, trl.: Govā; konkani गोंय, trb.: Gomja, trl.: Goṃya; ang. Goa) – stan na zachodnim wybrzeżu Półwyspu Indyjskiego, nad Morzem Arabskim, najsłynniejszy region turystyczny Indii, 500 km na południe od Bombaju.

Uttar Pradesh (hindi उत्तर प्रदेश, urdu: اتر پردیش, trb.: Uttar Pradeś, trl.: Uttar Pradeś; ang. Uttar Pradesh, co znaczy: "północna prowincja", często w skrócie: UP) - jeden ze stanów Indii, położony w ich północnej części, na żyznych terenach Niziny Gangesu. Stan został utworzony 2 lutego 1950 roku. Jego stolicą jest Lucknow, a największym miastem, centrum przemysłowym i finansowym - Kanpur. Najwyższy sąd stanowy znajduje się w Allahabadzie. To największy stan Indii pod względem ilości ludności (190 mln, z 2008 r), piąty ze względu na obszar (243 286 km²).

5 największych i najmniejszych dystryktów pod względem liczby ludności

Powierzchnia

Największymi powierzchniowo dystryktami są dystrykty obejmujące obszary górskie i pustynne, najmniejsze dystrykty obejmują z reguły tylko obszar jednego miasta lub jego części.

5 największych i najmniejszych dystryktów pod względem powierzchni

Himachal Pradesh (hindi हिमाचल प्रदेश , trb.: Himaćal Pradeś, trl.: Himācal Pradeś; ang. Himachal Pradesh) – górzysty stan w północno-zachodnich Indiach . Sąsiadujący z Tybetem na wschodzie, Dżammu i Kaszmirem na północy i na północnym zachodzie, z Pendżabem na południowym zachodzie, ze stanami Haryana i Uttar Pradesh na południu i Uttarakhand na południowym wschodzie.

Transkrypcja – w językoznawstwie to system zapisu głosek danego języka przy pomocy symboli graficznych – inaczej pisownia fonetyczna - lub system fonetycznej konwersji innego pisma. W szczególności może służyć do zapisu wyrazów jednego języka w formie pozwalającej łatwo odtworzyć brzmienie osobie go nie znającej – głoski jednego języka oddaje się wtedy znakami pisma innego języka, przy czym danej głosce nie zawsze musi odpowiadać tylko jeden znak, a niektóre znaki mogą być używane na oznaczanie kilku różnych głosek w języku wyjściowym. Transkrypcja taka zorientowana jest na odbiorcę posługującego się jednym, określonym językiem.

Gęstość zaludnienia

Największa gęstość zaludnienia występuje w dystryktach stanowiących duże miasta, takie jak Bombaj, Kalkuta czy Madras. Najmniejszą gęstość zaludnienia mają natomiast rozległe i słabo zaludnione dystrykty górskie stanów Dżammu i Kaszmir, Himachal Pradesh i Arunachal Pradesh.

Janam (tam. ஏனாம், telugu యానాం, ang. Yanam, fr. Yanaon) – miasto we wschodnich Indiach, w terytorium związkowym Puducherry, położone nad rzeką Godawari, w pobliżu jej ujścia do Zatoki Bengalskiej. W 2001 roku liczba mieszkańców miasta wynosiła 31 394. W przeszłości miasto było francuską posiadłością kolonialną, wchodzącą w skład Indii Francuskich.

Dżammu i Kaszmir (hindi जम्मू और कश्मीर, trb.: Dźammu aur Kaśmir, trl.: Jammū aur Kaśmīr; kaszmirski جۄم تٕ کٔشېر trl.: Jammū te Kaśmīr;; urdu جموں و کشمی trl.: Jammū wa Kaśmīr; ang. Jammu and Kashmir) - najbardziej wysunięty na północ stan w Indiach, większość jego terytorium zajmują Himalaje. Dżammu i Kaszmir sąsiaduje z Himachal Pradesh na południu, z Pakistanem na zachodzie, z Chinami na wschodzie i północy.

5 największych i najmniejszych dystryktów pod względem gęstości zaludnienia

Podział stanów i terytoriów na dystrykty

Podano angielskie nazwy dystryktów (stan na 2010 rok)

Alfabetyczny wykaz dystryktów w 2001 roku

W tabeli przedstawiono szacunkowe dane liczby ludności na 2001 rok.

Zobacz też

podział administracyjny Indii

Linki zewnętrzne

Mapa administracyjna Indii - po kliknięciu na poszczególne stany pojawią się mapy z podziałem na dystrykty, stan na 2001 r.

Inne mapy administracyjne poszczególnych stanów i terytoriów Indii z podziałem na dystrykty

Dokładne informacje o poszczególnych dystryktach

Wykaz dystryktów i wchodzących w ich skład jednostek administracyjnych III rzędu, stan na 2001 r. (plik Excel)

Strona urzędu statystycznego Indii

Przypisy

Districs of India. [dostęp 2010-02-20].
Encyklopedia Geograficzna Świata, AZJA, Tom VI, Wyd. OPRES, Kraków, 2000, str. 296