|
|
|
Polski Serwis Naukowy - OnLine od 1999 roku
RSS
Warto przeczytać: Kolumb wierzył, że płynąc na zachód przez Ocean Atlantycki, dotrze do Chin. W rzeczywistości odkrył nie znaną Europejczykom Amerykę. W czasie dwu pierwszych wypraw opłynął Wyspy Karaibskie. Podczas trzeciej i czwart... Uznawany za jedną z najstarszych roślin leczniczych bez czarny (Sambucus nigra) został wybrany "Rośliną Roku 2010". Ten zaszczytny tytuł zostanie oficjalnie ogłoszony 15 sierpnia, podczas uroczystości Święta Matki... Wszystko jest chemią - twierdzi Krzysztof Orliński, nauczyciel w szkole ponadgimnazjalnej i dziennikarz naukowy. Swoim uczniom i czytelnikom chce pokazać, że chemia to nie tylko "wybuchy" i zagrożenie dla środowiska. Pisze przekrojowe szkice i artykuły, w ... Słyszymy o kryzysie legitymizacji władzy we współczesnej demokracji. Reakcje na to zjawisko są dwojakie. Z jednej strony dochodzą do głosu siły populistyczne, z drugiej można zaobserwować tendencje technokratyczne. Ile rządów ludu, a ile rządów prawa w demokracji? - odpowied... Prof. Krzysztof Bogdan z Politechniki Wrocławskiej został laureatem nagrody Instytutu Matematycznego Polskiej Akademii Nauk za wybitne osiągnięcia naukowe w zakresie matematyki. Wręczenie nagrody odbędzie się 9 czerwca w Warszawie; laureat otrzyma 12 tys. zł.Jak inform...
Ostatnio na Forum:
Dyskusje
8
odp.
4
odp. Reklama:
Elżbieta SzydłowieckaCzy wiesz że...? Jan Tarnowski herbu Leliwa (ur. 1488 w Tarnowie, zm. 16 maja 1561 w Wiewiórce) – hetman Polski, hetman wielki koronny w latach 1527 – 1561, kasztelan krakowski od 1536, wojewoda krakowski od 1535, wojewoda ruski od 1527, kasztelan wojnicki od 1522, starosta sandomierski, lubaczowski, stryjski, chmielnicki. Krzysztof Szydłowiecki herbu Odrowąż (ur. 1467 w Szydłowcu – zm. 29 grudnia 1532 w Krakowie) – syn Stanisława i Anny (z domu Łabędź) brat Mikołaja, kanclerz wielki koronny od 1515, podkanclerzy koronny od 1511, podskarbi nadworny koronny 1507-1510, wojewoda krakowski 1515-1527, kasztelan krakowski od 1527, hrabia na Szydłowcu. Kraków – i pod względem powierzchni. Jedno z najstarszych miast Polski, o ponad tysiącletniej historii. Kraków posiada wartościowe zabytki architektury, działa w nim wiele instytucji i placówek kulturalnych. Elżbieta z Szydłowieckich Radziwiłłowa (ur. 1533 w Szydłowcu; zm. 1562 w Wilnie) – polska szlachcianka i kalwinistka. Była córką kanclerza wielkiego koronnego Krzysztofa Szydłowieckiego i Zofii z Targowiska, przyszła na świat już po śmierci ojca, w styczniu 1533 roku. Była siostrą Zofii, Krystyny, Marii, Anny, Mikołaja, Ludwika i Zygmunta. Na mocy układu rodzinnego zawartego w 1536 roku, ustalono m.in., że dwie trzecie Szydłowca przypadnie Elżbiecie, a pozostała część Krystynie. Z biegiem lat o Elżbietę zaczął starać się potężny magnat litewski Mikołaj Radziwiłł Czarny. Uroczystości ślubne odbyły się 12 lutego 1548 roku w Sandomierzu. Jeszcze przed zawarciem małżeństwa Elżbieta uzyskała pewność, że dobra szydłowieckie wraz z miastem w całości staną się jej wianem. Sandomierz to miasto i gmina miejska w województwie świętokrzyskim, w powiecie sandomierskim, położona nad rzeką Wisłą (268,5 km od jej źródła i 673,7 km od jej ujścia do Morza Bałtyckiego), na siedmiu wzgórzach (stąd miasto nazywane jest czasem "małym Rzymem"), na granicy Wyżyny Sandomierskiej. Przemysłowa część miasta, zwana Nadbrzeziem leży na prawym brzegu Wisły, w Kotlinie Sandomierskiej, graniczy z Tarnobrzegiem, z którym tworzy konurbację. Nazwa miasta pochodzi od imienia Sędomir, rozpowszechnionego w całej Słowiańszczyźnie (por. czes., rus. i serbsko-chor. Sudomir).
Mikołaj Krzysztof Radziwiłł zwany Czarnym (od koloru włosów), herbu Trąby (ur. 4 lutego 1515 w Nieświeżu, zm. 28 lub 29 maja 1565 w Łukiszkach koło Wilna) – marszałek wielki litewski, kanclerz wielki litewski, wojewoda wileński. Jedna trzecia dóbr szydłowieckich nadal należała do jej siostry, wydanej za księcia Janusza ziębickiego. Potrzebujący pieniędzy książę Janusz zwrócił się do Elżbiety z żądaniem sprzedaży Szydłowca i spłacenia mu tej części, jaką na dobrach szydłowieckich miała jego małżonka. Elżbieta i jej matka prosiły księcia ziębickiego, aby nie zmuszał ich do sprzedaży rodzinnej ziemi, a tym samym aby Szydłowca "w obce ręce nie puścił". Prosiły go także o wyrozumiałość i cierpliwość, obiecując, że gdy Elżbieta wyjdzie za mąż, "wtedy ten komu się dostanie, rad to zapłaci". Prośba przyniosła skutek, książę ziembicki bowiem zrezygnował ze sprzedaży Szydłowca, zażądał za swoją część 2000 zł. Po pewnych targach Zofia Szydłowiecka zgodziła się ostatecznie na tę kwotę i w połowie 1547 roku zawiadomiła zięcia, że może odebrać określoną sumę. Pełnomocnicy księcia Janusza odebrali pieniądze w Krakowie z rąk hetmana Jana Tarnowskiego. Polska, oficjalnie Rzeczpospolita Polska – państwo położone w Europie Środkowej nad Morzem Bałtyckim. Graniczy z Niemcami (na zachodzie), Czechami i Słowacją (na południu), Ukrainą i Białorusią (na wschodzie), na północnym wschodzie z Litwą oraz na północy z Rosją (obwód kaliningradzki). Ponadto polska granica wyłącznej strefy ekonomicznej na Bałtyku graniczy ze strefami Danii i Szwecji.
Szlachta (z niem. Geschlecht - ród) – wyższa warstwa społeczna, wywodząca się ze stanu rycerskiego w społeczeństwie feudalnym. Szlachta posiadała zespół przywilejów społecznych, z których najbardziej podstawowym był przywilej posiadania ziemi. Przynależność do szlachty łączyła się z obowiązkiem służby wojskowej. Przypisy
Czy wiesz że...? beta Magnat (łac. magnus - wielki) – możnowładca, arystokrata. W klasycznym znaczeniu członek jednego z rodów magnackich (magnaterii, a także w późniejszym okresie posiadaczy tytułów: książąt, hrabiów, baronów, margrabiów czyli markizów), dziedzic tytułów i majątku. Nieliczni szlachcice, zwani magnatami, posiadali olbrzymie majątki, liczące wiele folwarków i tysiące poddanych. Posiadali własne miasta, kilkadziesiąt wsi oraz własne wojsko, ale mieli takie same prawa polityczne jak pozostała część szlachty. Ponadto w okresie I Rzeczypospolitej jedyny stosowany tytuł to tytuł księcia noszony tradycyjnie przez potomków rodów kniaziów litewskich. Posiadanie tego tytułu nie wiązało się jednak ze specjalnymi prawami, ani nawet nie oznaczało uznania za magnata, jeśli dana osoba nie posiadała odpowiednich dóbr — przykład to historia rodu Czartoryskich, który wcześnie podupadł i pomimo dziedzicznego tytułu książęcego nie był uznawany za magnacki aż do czasu, kiedy August II Mocny nadał tej rodzinie wielkie dobra, tak że stała się ona bogata i potężna. Niektórzy magnaci otrzymywali od cudzoziemskich władców tamtejsze tytuły, ale w Polsce ich nie używali. Dopiero po rozbiorach wśród polskich rodów magnackich upowszechniło się używanie tytułów nadawanych przez władców państw zaborczych.
Wiano - zabezpieczenie posagu przez męża i odwzajemnienie za niego. Celem wiana było majątkowe zabezpieczenie żony-szlachcianki na wypadek śmierci męża. Składało się z dwóch równych części: oprawy posagu (części wiana zabezpieczającej posag) i przywianku (równego co do wartości posagowi wnoszonemu przez żonę). Zwykle wiano wynosiło podwójną wysokość posagu. Zapisywano je specjalnym listem wiennym. Współcześnie przez wiano rozumie się już tylko posag wnoszony do małżeństwa przez żonę lub jej rodziców.
Kanclerz wielki koronny – w dawnej Polsce: urzędnik kierujący kancelarią monarchy oraz odpowiadający za politykę zagraniczną. Urząd ten pojawił się na początku XII wieku i był sprawowany przez osobę duchowną. W czasie rozbicia dzielnicowego każdy władca miał własnego kanclerza; po zjednoczeniu kanclerz krakowski wypierał kanclerzy ziemskich (urzędy te zanikły do XV wieku).
Kalwinizm - jedna z ważniejszych doktryn i wyznań protestanckich. Kalwinizm zaliczany jest do ewangelicyzmu historycznego tj. wyznań wywodzących się wprost z reformacji. Powyższa treść oraz zamieszczone w niej powiązane definicje/pojęcia - udostępniane są na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń.
Zobacz szczegółowe informacje o warunkach korzystania
Wszystkie hasła znajdujące się w naszym mirrorze Wikipedii mają znaczenie informacyjne i edukacyjne. Nie mogą być traktowane jako porady. |