F1 - Polski Serwis Naukowy

Zobacz w Wikicytatach kolekcję cytatów
o Formule 1

Mistrzowska w sezonie 1951 Alfa Romeo 159

Stirling Moss na Nürburgringu w 1961

Bernie Ecclestone – Prezydent Formula One Administration

Formuła 1 (inaczej Mistrzostwa Świata Formuły 1, błędnie nazywana formułą pierwszą, oficjalny skrót F1) – przeprowadzany regularnie (corocznie) od roku 1950 cykl najbardziej prestiżowych międzynarodowych wyścigów samochodowych na świecie, znany również jako wyścigi Grand Prix, a jednocześnie klasa biorących w nich udział jednomiejscowych samochodów wyścigowych o otwartym nadwoziu. Dyscyplina sportu zapoczątkowana w Europie, obecnie o zasięgu globalnym, organizowana w Europie, Ameryce Południowej, Ameryce Północnej, Afryce, Azji i Australii. Podczas danego sezonu odbywa się w sumie kilkanaście wyścigów (tzw. eliminacji), czyli poszczególnych grand prix, na wydzielonych torach ulicznych lub na specjalnie stworzonych do tego celu torach zamkniętych.

Marussia Virgin Racing (Manor Grand Prix w 2009, Virgin Racing w trakcie 2009 do końca 2010) – rosyjski (w latach 2009-2010 – brytyjski) konstruktor utworzony w 2009 roku, który zadebiutował w sezonie 2010 mistrzostw świata Formuły 1 podczas Grand Prix Bahrajnu.
System kontroli trakcji – system zaliczany do grupy systemów Advanced Vehicle Control Systems (albo Automated Highway Systems), którego głównym zadaniem jest niedopuszczenie do nadmiernego poślizgu kół pojazdu podczas przyspieszania (objawiającego się ich buksowaniem). Pośrednio systemy takie mogą wpływać również na polepszenie właściwości trakcyjnych pojazdu podczas ruchu w zakręcie. Większość systemów działa jedynie w zakresie niskich prędkości pojazdu (do 40 km/h) aczkolwiek budowane są też wersje działające dla całego zakresu prędkości. Jest kolejnym po ABSie systemem podwyższającym bezpieczeństwo czynne. Działanie systemu wpływa także na zmniejszenie zużycia opon i paliwa. System ten wykorzystuje elementy systemu ABS. Może również wykorzystywać inne elementy, jak jednostkę sterującą pracą silnika.

Zasady Formuły 1 regulowane są przez Fédération Internationale de l'Automobile (FIA), której prezesem jest Jean Todt. Za stronę finansową i medialną Formuły 1 odpowiedzialna jest Formula One Management, której prezesem jest Bernie Ecclestone.

Historia

Osobny artykuł: Historia Formuły 1.

Powrót wyścigów (1950–1958)

Pierwszym Mistrzem Świata w Formula 1 był Włoch Giuseppe Farina w Alfie Romeo w 1950. Farina miał wówczas 3 pkt przewagi nad argentyńskim partnerem z zespołu Juanem Manuelem Fangio, który zdobył tytuł w sezonach 1951, 1954, 1955, 1956 oraz 1957. Jego pasmo sukcesów było przerwane przez dwukrotnego mistrza świata Alberto Ascariego z Ferrari. Chociaż Brytyjczyk Stirling Moss był w stanie regularnie uczestniczyć w wyścigach, nigdy nie zdobył mistrzostwa i jest aktualnie uważany za najlepszego kierowcę, który nie został mistrzem świata.

Bernard Charles "Bernie" Ecclestone (ur. 28 października 1930 w Ipswich, hrabstwo Suffolk) – prezydent i szef Formula One Administration, ma udziały w Alpha Prema, która jest matczyną spółką w stosunku do spółek Formuły 1; uważany jest za głównego władcę Formuły 1.
Sauber (oficjalnie BMW Sauber F1 Team) to zespół wyścigowy stworzony przez Petera Saubera, który rywalizował w Formule 1 w latach 1993-2005 i ponownie od 2010. Jego siedziba mieści się w Hinwil, Szwajcarii.

Ten okres był zdominowany przez zespoły fabryczne – Alfę Romeo, Ferrari, Mercedesa i Maserati – cała czwórka współzawodniczyła jeszcze przed wojną. W pierwszych sezonach używano przedwojennych samochodów takich jak Alfa Romeo 158. Wyposażone były w wąskie bieżnikowane opony i montowane z przodu silniki: 1,5-litrowe turbodoładowane lub 4,5-litrowe bez doładowania. Sezony 1952 i 1953 były rozgrywane według specyfikacji Formuły 2, używano silników bez turbodoładowania o pojemności 2 litrów, lub 1,5-litrowych silników z turbodoładowaniem. W 1954 wprowadzono nowe przepisy, pojemność silników ograniczono do 2,5 litra, Mercedes-Benz wprowadził model W196, który miał wiele innowacyjnych rozwiązań. Mercedes wygrał klasyfikacje kierowców w sezonach 1954 i 1955, przed wycofaniem się ze sportu po wypadku na Le Mans w 1955.

Ten artykuł dotyczy sezonu 2011 Formuły 1. Był to 62. sezon FIA Formula One World Championship. Tytuł Mistrza Świata wśród kierowców zdobył Sebastian Vettel, natomiast wśród konstruktorów – reprezentowany przez niego zespół Red Bull Racing.
Felipe Massa (ur. 25 kwietnia 1981 w São Paulo) – brazylijski kierowca wyścigowy, reprezentant zespołu Scuderia Ferrari w Formule 1. Wicemistrz tej serii wyścigowej w sezonie 2008.

Zespoły garażowe (1959–1980)

Pierwszą ważną technologiczną zmianą było umieszczenie silnika za kierowcą, przez zespół Cooper. Rozwiązanie to było stosowane przez ten zespół w Formule 3, w latach pięćdziesiątych. Australijczyk Jack Brabham, i jego tytuły mistrza świata w sezonach 1959, 1960 i 1966, udowodniły przewagę tego rozwiązania. W sezonie 1961, wszystkie regularnie startujące zespoły zaczęły stosować takie rozwiązanie.

Ameryka Południowa – kontynent leżący na półkulach południowej oraz północnej i zachodniej. Od wschodu graniczy z Oceanem Atlantyckim, a od zachodu z Oceanem Spokojnym. Powierzchnia Ameryki Południowej wynosi 17,8 mln km². Od północy, przez Przesmyk Panamski, graniczy z Ameryką Północną. Oba te kontynenty nazywane są też przez Europejczyków Nowym Światem.
Grand Prix Brazylii – wyścig zaliczany do Mistrzostw Świata Formuły 1, który odbywa się na torze Autódromo José Carlos Pace w Interlagos, Brazylii.

Pierwszym brytyjskim mistrzem świata był Mike Hawthorn, zdobył on tytuł jeżdżąc Ferrari w sezonie 1958. Niemniej jednak po tym, jak Colin Chapman dołączył do F1 jako konstruktor płyt podłogowych i później jako założyciel Team Lotus, brytyjskie, zielone bolidy zaczęły dominować przez następną dekadę.

W sezonie 1962, Lotus wprowadził samochód ze skorupową karoserią, stworzoną z aluminiowej blachy. To rozwiązanie okazało się największym skokiem od wprowadzenia silników montowanych z tyłu samochodu. W sezonie 1968, Lotus wprowadził malowanie Imperial Tobacco, w ten sposób wprowadzono sponsoring do Formuły 1.

Emilio Giuseppe "Nino" Farina (ur. 30 października 1906 w Turynie, zm. 30 czerwca 1966 w Aiguebelle) – włoski kierowca wyścigowy, pierwszy w historii mistrz świata Formuły 1.
Zawieszenie pojazdu - zespół elementów łączących koła z resztą pojazdu. Zawieszenie przenosi siły powstające na styku koła z jezdnią na nadwozie. Zapewnia komfort jazdy oraz stateczność i kierowalność pojazdu. Zawieszenie jest częścią podwozia, a w jego skład wchodzą:

Docisk aerodynamiczny powoli zyskiwał znaczenie w konstrukcjach samochodów od pojawienia się profilu lotniczego w późnych latach sześćdziesiątych. W późnych latach 70. Lotus zastosował efekt przypowierzchniowy, który zapewnił ogromny docisk i bardzo zwiększył prędkości na zakrętach.

Późniejsze lata

W latach 80. zapoczątkowana została era silników z turbodoładowaniem, które osiągały moc ponad 1000 koni mechanicznych (750 kW). Były to pojazdy o największej mocy jakie kiedykolwiek uczestniczyły w tych wyścigach.

McLaren Group - grupa spółek stworzona przez Rona Dennisa w 1985; siedziba przedsiębiorstwa znajduje się w Woking w Wielkiej Brytanii; Grupa skupiona jest wokół zespołu wyścigowego Formuły 1 - zespołu McLaren
Witalij Aleksandrowicz Pietrow (ros. Виталий Александрович Петров, ur. 8 września 1984 w Wyborgu) – rosyjski kierowca wyścigowy. Wicemistrz serii GP2 w sezonie 2009. Od sezonu 2010 kierowca Formuły 1 w zespole Renault. Pierwszy i jedyny w historii Rosjanin startujący w Formule 1. Pietrow nazywany jest "rakietą z Wyborga".

W latach 80. zaczęto stosować wiele usprawnień, które konstruowane były z myślą aby zapewnić kierowcom łatwiejsze prowadzenie pojazdów. Te usprawnienia to m.in.: aktywne zawieszenie, automatyczne skrzynie biegów, sterowanie wszystkimi czterema kołami i system kontroli trakcji. Niektóre z tych usprawnień były zaczerpnięte ze zwykłych samochodów ulicznych, ale inne, np. aktywne zawieszenie czy hamulce tarczowe, były specjalnie zaprojektowane dla Formuły 1 a potem znalazły zastosowanie w samochodach ulicznych.

Sebastian Vettel (ur. 3 lipca 1987 w Heppenheim) – niemiecki kierowca wyścigowy, wicemistrz świata Formuły 1 z sezonu 2009, gdzie reprezentuje barwy Red Bull Racing.
Alain Marie Pascal Prost OBE (ur. 24 lutego 1955 w Lorette we Francji) – jeden z najbardziej utytułowanych kierowców Formuły 1 wszech czasów. W czasie swojej kariery w F1, która trwała od 1980 do 1993, zwyciężył w 51 Grand Prix (rekord został pobity przez Michaela Schumachera w sezonie 2001) i zdobył 4 tytuły Mistrza Świata.

W latach 90. żadna ze stajni wyraźnie nie dominowała, najwięcej tytułów zdobył WilliamsF1, siedmiu kierowców zdobyło tytuły mistrza świata. Byli to kolejno: Ayrton Senna w Mclaren-Honda w sezonach 1990 i 1991 ; Nigel Mansell w Williams-Renault w sezonie 1992 ; Alain Prost w Williams-Renault w sezonie 1993 ; Michael Schumacher Benetton-Ford i Benetton-Renault w sezonach 1994 i 1995 ; Damon Hill w Williams-Renault w sezonie 1996 ; Jacques Villeneuve w Williams-Renault w sezonie 1997 oraz Mika Häkkinen Mclaren-Mercedes w sezonach 1998 i 1999.

Artykuł dotyczy sezonu 1999 Mistrzostw Świata Formuły 1. Był to jubileuszowy, 50. sezon FIA Formula One World Championship. Rozpoczął się on 7 marca w Melbourne, a zakończył 31 października 1999 roku na torze Suzuka, po rozegraniu 16 wyścigów. Mistrzem świata kierowców został wówczas Fin Mika Häkkinen, zaś tytuł w klasyfikacji konstruktorów zdobyła włoska stajnia Ferrari. Był to pierwszy tytuł mistrzowski Ferrari od 1983.
Kask (fr. casque) - rodzaj ochronnego nakrycia głowy, używanego przez osoby uprawiające sport oraz wiele grup zawodowych i w zależności od tego różniących się budową.

Od roku 1984, wyścigi Formuły 1 są zdominowane przez trzy stajnie: McLaren, Ferrari i Williams. Tylko w sześciu sezonach od tego czasu mistrzostwa nie zdobywał kierowca z któregoś z tych zespołów (Michael Schumacher w sezonach 1994 i 1995 zdobył tytuły dla stajni Benetton, w sezonach 2005 i 2006 Fernando Alonso dla stajni Renault, w sezonie 2009 Jenson Button oraz w sezonie 2010 Sebastian Vettel ze stajni Red Bull Racing Renault. W ostatnich latach znaczącą przewagę uzyskało jednak Ferrari wraz z Michaelem Schumacherem, którzy od 1999 nieprzerwanie zdobywali tytuły mistrza konstruktorów, a od sezonu 2000 tytuły mistrza kierowców. Koniec ich dominacji przyniósł sezon 2005, gdy najmłodszym Mistrzem Świata w historii Formuły 1 został Alonso, który ponownie powtórzył swój sukces w następnym sezonie w 2006 roku.

Mercedes-Benz W196 – samochód Formuły 1, zaprojektowany przez Hansa Scherrenberga, Ludwiga Krause i Hansa Gassmanna. Brał udział w zawodach Formuły 1 w latach 1954–1955, i wygrał 9 z 12 wyścigów, w których wystartował.
Mila – dawna jednostka długości o różnej wartości, zależnej od rejonu i okresu. Nazwa pochodzi z łac. mille – tysiąc. Początkowo mila oznaczała 1000 kroków podwójnych. Odpowiada ona rozciągłości 1 minuty szerokości geograficznej (południka).

W sezonie 2007 bój o mistrzostwo stoczyły zespoły McLaren i Ferrari. Pierwszy z nich został zdyskwalifikowany w klasyfikacji konstruktorów w wyniku tzw. afery szpiegowskiej. Alonso i debiutujący Hamilton wydawali się jednak głównymi kandydatami do tytułu. Decydującym wyścigiem było ostatnie w sezonie Grand Prix Brazylii. Niespodziewanie nowym Mistrzem Świata został Kimi Räikkönen z Ferrari, który 2 wyścigi przed końcem sezonu tracił do lidera 17 pkt.

Kraków – i pod względem powierzchni. Jedno z najstarszych miast Polski, o ponad tysiącletniej historii. Kraków posiada wartościowe zabytki architektury, działa w nim wiele instytucji i placówek kulturalnych.
Lewis Carl Davidson Hamilton (ur. 7 stycznia 1985 r. w Stevenage, hrabstwo Hertfordshire) – brytyjski kierowca wyścigowy, mistrz świata Formuły 1 w sezonie 2008, wicemistrz świata Formuły 1 w roku 2007. Zamieszkały w Genewie.

W sezonie 2008 największe znaczenie odgrywały trzy zespoły: Ferrari, McLaren i BMW Sauber, również w takiej kolejności prezentowała się pierwsza trójka klasyfikacji konstruktorów. W 59. Sezonie F1 triumf odniósł Lewis Hamilton, który w końcowej klasyfikacji o włos wyprzedził Felipe Massę. Czwarte miejsce wywalczył Polak, Robert Kubica, który zrównał się punktami z Räikkönenem, ale Kimi wygrał więcej wyścigów i to on otrzymał "brąz". Do rywalizacji przystąpiło 22 kierowców w jedenastu zespołach, jednak po GP Hiszpanii z rywalizacji wycofał się Team Super Aguri więc od GP Turcji w rywalizacji pozostało 20 kierowców w dziesięciu zespołach. W trakcie sezonu odbyło się 18 Grand Prix w 17 krajach.

Mercedes GP (oficjalnie Mercedes GP Petronas Formula One Team) – fabryczny zespół wyścigowy Mercedes-Benz w Formule 1, reaktywowany w 2009 po wykupieniu 75,1% udziałów w Brawn GP. Szefem zespołu jest Ross Brawn.
Rok – odstęp czasu między dwoma jednakowymi położeniami Ziemi w jej ruchu po orbicie wokół Słońca. Analogicznie można mówić o roku marsjańskim lub wenusjańskim – jest to odstęp czasu między dwoma położeniami planety w jej ruchu po orbicie wokół macierzystej gwiazdy.

Zmiany na sezon 2009, 2010 i 2011

Rewolucyjne zmiany, jakie zostały wprowadzone na sezon 2009 przez FIA doprowadziły do ukształtowania się nowego rozkładu sił w Formule 1. Zespoły, które w sezonie 2008 były pochłonięte rywalizacją o najwyższe lokaty (McLaren, Scuderia Ferrari, BMW Sauber) zaczęły borykać się z problemem niezawodności i osiągania dobrych wyników, natomiast teamy, które do tego czasu nie liczyły się w walce o tytuły (Red Bull Racing Renault, Brawn GP Mercedes – poprzednio Honda) stały się pretendentami do zdobycia mistrzostwa. Głównym kierunkiem zmian było ograniczenie docisku generowanego przez kształt aerodynamiczny bolidu i próba wyrównania strat przez przywrócenie opon typu slick (które powróciły po 11 latach), które poprawiały docisk mechaniczny. Zabroniono używania jakichkolwiek lotek i innych elementów poprawiających aerodynamikę, natomiast poszerzono przednie skrzydło oraz zwężono i podwyższono tylne. Zmiany te miały doprowadzić do ułatwienia wyprzedzania podczas wyścigu, gdyż dotychczas kierowca jadący za innym bolidem tracił przyczepność, która generowana była głównie przez aerodynamikę pojazdu.

Turbosprężarka - maszyna wirnikowa składająca się z turbiny i sprężarki osadzonych na wspólnym wale. Służy do doładowania silnika spalinowego, albo kotła parowego. Turbina jest zasilana spalinami z silnika, a sprężone powietrze przez sprężarkę zasila silnik. Do cylindra wprowadzona jest większa ilość powietrza, dzięki czemu rośnie sprawność i moc silnika.
II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci).

Kolejna ze zmian miała okazać się rewolucyjna, jednak jej przyszłość w Formule 1 jest ciągle niepewna. System KERS (Kinetic Energy Recovery System – System odzyskiwania energii kinetycznej) z założenia miał ułatwiać kierowcom wyprzedzanie, a wg kierowców służy do obrony pozycji. System KERS jest zasilany energią uzyskiwaną podczas hamowania bolidu. Na sezon 2009 przyjęto normę wykorzystania około 83 KM przez 6 sekund na każdym okrążeniu. System ten jednak okazał się pożyteczny głównie jako broń przy atakach innych kierowców, szczególnie przydatna na długich i prostych odcinkach. Ze względu jednak na koszty rozwijania tej technologii oraz problemy z prawidłowym zbalansowaniem masy auta (KERS waży około 30 kg) zespoły zrezygnowały ze stosowania KERSu na sezon 2010. System ten będzie używany ponownie w sezonie 2011 i będzie nieobowiązkowy podobnie jak w sezonie 2009.

Maserati – marka włoskich samochodów sportowych i wyścigowych. Aktualnie siedziba firmy mieści się w Modenie. Firma należy do włoskiego koncernu motoryzacyjnego FIAT.
Alfa Romeo S.p.A. - włoska firma i marka samochodów wyścigowych, sportowych, oraz luksusowych osobowych klasy średniej oraz wyższej. Produkowała również pojazdy użytkowe, w tym do lat 80. małe liczby samochodów dostawczych. Od 1986 roku jest własnością koncernu Fiat.

Zmiany w Formule 1 dążą do ograniczenia budżetów poszczególnych stajni. Konflikt na linii Międzynarodowa Federacja Samochodowa – Stowarzyszenie Zespołów Formuły 1 (FOTA) został wywołany sporem o wysokość budżetu na sezon 2010. Regulacja finansów to nie jedyna planowana wówczas zmiana. Od sezonu 2010 zmienione zostały reguły przeprowadzania kwalifikacji przed każdym wyścigiem. Zrezygnowano z tankowania bolidów w trzeciej części kwalifikacji taką ilością paliwa, z jaką wystartują do wyścigu. Zniesione zostało też całkowicie tankowanie aut podczas samego Grand Prix, a także stosowanie zaawansowanych technologicznie (w związku z tym drogich) kołpaków mających na celu poprawienie chłodzenia hamulców.

Skrzynia biegów – mechanizm umożliwiający zmianę przełożenia, a przez to służący do efektywnego przekazywania mocy wytwarzanej przez silnik do napędu maszyny roboczej lub pojazdu. Przełożeniem nazywa się stosunek prędkości obrotowej na wale wejściowym, do prędkości obrotowej na wale wyjściowym. Zmiana przełożenia jest wprost proporcjonalna do zmiany przekazywanego momentu obrotowego. Skrzynia biegów łączona jest z silnikiem za pomocą sprzęgła. Biegiem w skrzyni biegów nazywa się realizowanie konkretnego przełożenia.
Australia (Związek Australijski, Commonwealth of Australia) – kraj położony na półkuli południowej, obejmujący najmniejszy kontynent świata, wyspę Tasmanię i inne znacznie mniejsze wyspy na Oceanie Indyjskim i Spokojnym. Australia na powierzchni nie sąsiaduje z żadnym krajem, natomiast poprzez morza krajami sąsiadującymi z Australią na północy są: Indonezja, Timor Wschodni i Papua-Nowa Gwinea; na północnym wschodzie: Wyspy Salomona, Vanuatu oraz Nowa Kaledonia; na południowym wschodzie: Nowa Zelandia. Australia jest jedynym państwem, które jest również kontynentem.

Do zmian w sezonie 2010 dołączył również nakaz korzystania z ręcznych podnośników bolidu używanych podczas zmiany opon (redukcja kosztów rozwijania zaawansowanego sprzętu obsługi) oraz zmiana szerokości przednich opon, co miało przywrócić odpowiedni balans samochodu po rewolucyjnych zmianach dotyczących aerodynamiki.

Grand Prix Stanów Zjednoczonych to wyścig organizowany nieregularnie, w różnych miejscach, od roku 1908. Od sezonu 1959 pojawiał się w kalendarzu Formuły 1 jako eliminacja Mistrzostw Świata.
Lotus Cars – brytyjskie przedsiębiorstwo branży motoryzacyjnej, zajmujące się produkcją samochodów sportowych i wyścigowych. Przedsiębiorstwo ma swoją siedzibę w Norfolk w Anglii. Obecnie właścicielem Lotusa jest malezyjska firma Proton. Samochody Lotus cechuje prostota wykonania, świetne prowadzenie i niewielka masa pojazdów.

Początkowo w sezonie 2011, dzięki włączeniu do kalendarza zawodów (30 października) wyścigu o GP Indii, miała zostać zorganizowana rekordowa ilość dwudziestu wyścigów. Jednakże, ze względu na napięcia polityczne w Bahrajnie zrezygnowano z rozegrania GP tego kraju.

Polacy w Formule 1

Osobny artykuł: Polacy w Formule 1.

Robert Kubica na torze Spa w Belgii

Robert Kubica jest pierwszym Polakiem, a zarazem jedynym dotychczas startującym w Formule 1. Zadebiutował w 2006 roku w barwach zespołu BMW Sauber. W roku 2008 ukończył sezon na czwartej pozycji. Wygrywając wyścig o Grand Prix Kanady w roku 2008 został pierwszym zwycięzcą wyścigu F1 z Polski. Również w roku 2008 zdobył swoje pierwsze pole position podczas Grand Prix Bahrajnu.

Sir John Arthur "Jack" Brabham OBE (ur. 2 kwietnia 1926 w Hurstville (przedmieścia Sydney)) – australijski kierowca wyścigowy; trzykrotny mistrz Formuły 1 (w 1959, 1960 i 1966)
Profil lotniczy – obrys przekroju skrzydła samolotu, łopaty śmigła itp. w płaszczyźnie prostopadłej do osi biegnącej wzdłuż rozpiętości skrzydła (lub promienia śmigła czy wirnika). Cechą charakterystyczną profilu lotniczego jest zdolność do efektywnego wytwarzania siły nośnej pod wpływem powietrza opływającego profil (płat).

Od roku 2010, po odejściu Fernando Alonso z Renault F1 Team do Scuderii Ferrari jedyny Polak w Formule 1 zmienił swoją dotychczasową stajnię BMW Sauber (aktualnie BMW Sauber-Ferrari) na Renault F1 Team. Jego partnerem zespołowym został pierwszy w historii Formuły 1 Rosjanin – Witalij Pietrow. W roku 2011 zespół Renualt F1 Team zmienił nazwę na Lotus Renault GP, a od 2012 stajnia zmieni nazwę na Lotus.

Sezon 1961 był dwunastym sezonem w tej dyscyplinie. Mistrzem Świata został Phil Hill, który zwyciężył głównie dzięki śmierci kolegi z zespołu, a zarazem najgroźniejszego przeciwnika - Niemca Wolfganga von Tripsa, który zginął w wypadku podczas GP Włoch na torze w Monzie. W cieniu tragedii tytuł mistrza konstruktorów po raz pierwszy zdobyła stajnie Ferrari (prócz wspomnianych Hilla i Tripsa punkty dla Ferrari zdobywali: Amerykanin Ginther, Włoch Baghetti oraz Belg Gendebien).
Pirelli – włoska firma specjalizująca się w produkcji opon pneumatycznych. Założył ją Giovanni Battista Pirelli w 1872 roku. Opony Pirelli niemal od zawsze kojarzone są ze sportem. Pierwszym sukcesem był rajd Pekin-Paryż w 1907. Zwycięzcy wyścigu używali właśnie opon tej firmy, co przyniosło jej międzynarodową sławę.

Samochody i technologia

Jenson Button podczas Grand Prix Kanady 2006 – Honda RA106.

Osobny artykuł: Samochody Formuły 1.

Nowoczesne samochody Formuły 1 to jednomiejscowe pojazdy o otwartym nadwoziu, kołach wystających poza ich obrys i spojlerach zamontowanych z przodu i z tyłu. Konstrukcja bolidu musi być zgodna z precyzyjnymi przepisami wydawanymi przez FIA. Nie jest to jednak główną przyczyną braku widocznych głębokich różnic w wyglądzie współczesnych bolidów. Dobre rozwiązania szybko się rozpowszechniają wśród zespołów, w efekcie czego, bolidy upodabniają się do siebie. Działa to na zasadzie podobnej do doboru naturalnego. Cały sztab ludzi odpowiedzialny jest za wypatrzenie nowych pomysłów konkurencji. Mimo że przepisy Formuły 1 uniemożliwiają sprzedaż konstrukcji danego zespołu (konstruktora) innej stajni, zdarza się, że powiązane ze sobą zespoły mają podobne bolidy.

Polska, oficjalnie Rzeczpospolita Polska – państwo położone w Europie Środkowej nad Morzem Bałtyckim. Graniczy z Niemcami (na zachodzie), Czechami i Słowacją (na południu), Ukrainą i Białorusią (na wschodzie), na północnym wschodzie z Litwą oraz na północy z Rosją (obwód kaliningradzki). Ponadto polska granica wyłącznej strefy ekonomicznej na Bałtyku graniczy ze strefami Danii i Szwecji.
Open Directory Project (zwany także DMoz od Directory Mozilla) – otwarty katolog stron WWW, utrzymywany na serwerach koncernu Time Warner, w którym zarówno drzewo kategorii jak i wszelkie wpisy są redagowane przez wspólnotę redaktorów-ochotników.

Silnik umieszczany jest tuż za fotelem kierowcy i stanowi integralną część podwozia, co oznacza, że z przodu jest do niego podłączony kokpit, a z tyłu skrzynia biegów wraz z tylnym zawieszeniem. Są to jednostki V8 o pojemności 2400 cm³. Ich moc wynosi około 750 KM (stare jednostki V10 miały moc bliską 900 KM), a ich obroty są ograniczone do 18000 na minutę, lecz FIA dąży do zmiejszeni ilości obrotów do ok. 13000 . Wysilony silnik produkuje ok. 1750 kW ciepła, które musi być odprowadzone do atmosfery. Większość wytworzonego ciepła odprowadzana jest wraz ze spalinami, reszta poprzez chłodnice, które umieszczone są po bokach samochodu.

Nigel Ernest James Mansell OBE (ur. 8 sierpnia 1953 w Upton-upon-Severn) – angielski kierowca wyścigowy, który został mistrzem Formuły 1 oraz mistrzem CART. Jest pierwszym zawodnikiem, który wygrał serię CART w swoim debiutanckim sezonie. Mansell jest najlepszym brytyjskim kierowcą Formuły 1 z 31 zwycięstwami na koncie. Jest na czwartym miejscu pod względem zwycięstw po Schumacherze, Proście i Sennie.
Spojler (od angielskiego spoil - psuć) - w motoryzacji tak są określane wszelkie dodatkowe owiewki, odchylacze opływu, skrzydła nadwozia pojazdu drogowego, mające polepszyć jego własności aerodynamiczne, zmniejszające opór, ustateczniające lub zwiększające nacisk kół na jezdnię, ale także bywające często tylko elementami stylizacji nadwozia. Z punktu widzenia semantyki poprawne jest jednak używanie tu określenia spojler tylko w odniesieniu do elementów powodujących oderwanie opływu na tylnej krawędzi dachu lub w pobliżu, co psuje opływ, stabilizuje miejsce jego oderwania, zmniejsza siłę wynikającą z podciśnienia w tym rejonie i zwiększa w ten sposób siłę docisku kół. Natomiast odsunięte od nadwozia profilowane płaty, ustawione pod odpowiednim kątem natarcia i wytwarzające siłę nośną skierowaną w dół (typowy przykład to bolidy F1) nie powinny być nazywane "spojlerami", ale "skrzydłami".

Samochody Formuły 1 używają półautomatycznych, sekwencyjnych skrzyń biegów z maksymalnie siedmioma biegami do przodu i jednym do tyłu (obowiązkowym) oraz biegu neutralnego. Kierowca daje sygnał zmiany biegów używając łopatek umieszczonych za kierownicą. W zależności, z której strony łopatka zostanie pociągnięta, bieg zostaje zwiększony lub zredukowany. Dzięki takiemu rozwiązaniu kierowca ma możliwość zmiany biegów bez odrywania rąk od kierownicy.

Automatyczna skrzynia biegów jest samochodową skrzynią zmieniającą biegi wraz ze zmianą liczby obrotów silnika pojazdu, zwalniając użytkownika z konieczności manualnej zmiany.
Wikinews to wolnodostępny serwis informacyjny oparty na technologii Wiki. Oznacza to, że każdy jego użytkownik (zarówno zarejestrowany, jak i niezarejestrowany) może redagować jego zawartość, dodawać nowe artykuły i tworzyć materiały dziennikarskie. Celem tego obywatelskiego dziennikarstwa jest dbałość zarówno o przestrzeganie praw autorskich, pozwalanie na łatwiejsze udostępnianie treści, lecz także dbałość o wiarygodność.

Bolid teamu Brawn GP – sezon 2009.

Silniki w bolidach spalają paliwo na poziomie 60-70 l/100 km. Pomimo tak dużych ilości (w porównaniu do cywilnych aut), silniki te mają najwyższą wydajność paliwową.

Dzięki coraz bardziej rozwiniętej technologii, bolidy Formuły 1 osiągają oszałamiające szybkości i przyspieszenie. Większość współczesnych bolidów ma następujące osiągi:

0–96 km/h (0-60 mil/h) w 2,3 sekundy

0–160 km/h (0-100 mil/h) w 3,6 sekundy

0-160-0 km/h (0-100 mil/h -0) w 6,6 sekundy (Przyśpieszanie oraz późniejsze hamowanie)

290–0 km/h w (180 mil/h – 0) w 3,5 sekundy (hamowanie)

Mimo wprowadzenia ciągłych zmian w przepisach, konstruktorzy poprawiają osiągi swoich samochodów, zwiększając moc silników i efektywność aerodynamiki. Nowe przepisy na sezon 2005 zredukowały siłę docisku o ok. 28%, z czego prawie całą odzyskano poprzez poprawę innych elementów. Obecnie jedynym dostawcą opon do bolidów jest firma Pirelli. Podczas wyścigu opona nagrzewa się do 90-110 stopni Celsjusza.

Jaguar Racing – brytyjski zespół wyścigowy, który w sezonach 2000–2004 brał udział w mistrzostwach świata Formuły 1. Zespół został utworzony na bazie dawnego zespołu Stewart Grand Prix. W barwach Jaguara jeździli m.in. Eddie Irvine, Johnny Herbert i Mark Webber. Po zakończeniu działalności i sprzedaży firmie Red Bull został przekształcony w Red Bull Racing. Jaguar Racing w 85 wyścigach zdobył 49 punktów. Największym sukcesem brytyjskiego teamu było dwukrotne zajęcie 3. miejsca w wyścigu: podczas Grand Prix Monako 2001 oraz Grand Prix Włoch 2002. Najwięcej punktów zespół zdobył w sezonie 2003, kiedy to w 16 wyścigach uzyskał ich 18.
Europa – część świata (określana zwykle tradycyjnym, acz nieścisłym mianem kontynentu), leżąca na półkuli północnej, na pograniczu półkuli wschodniej i zachodniej, stanowiąca wraz z Azją kontynent Eurazję.

Kombinezon kierowcy jest wykonany z NOMEXu i aby mógł być dopuszczony do użytku musi wytrzymać temperaturę 850 stopni przez 35 sekund. Kask kierowcy bolidu to 1,2 kg ochrony głowy. 17 warstw sklejonych ze spiekanych włókien węglowych. Wytrzymuje temperaturę 850 stopni. Wizjer wytrzymuje test pocisku wystrzeliwanego z prędkością 500 km/h. Specjalne otwory w kasku składające się na skomplikowany system cyrkulacji powietrza zapewniają jego przepływ (w trakcie poruszania się bolidu) na poziomie 10 l/s.

Objętość skokowa – różnica pomiędzy minimalną a maksymalną objętością cylindra. Dla wielocylindrowych silników spalinowych podaje się łączną objętość wszystkich cylindrów, w których następuje spalanie. Jej wartość podawana jest w centymetrach sześciennych, czasem oznaczanych skrótem ccm.
Wyścig samochodowy – jest to określony, z góry ustalonymi przepisami wyścig, w którym biorą udział zawodnicy, ścigający się samochodami wyścigowymi określonego w przepisach typu, po torze wyścigowym.

czytaj dalej: [2], [3]

w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)