Falkirk - Polski Serwis Naukowy

Na mapach: 55°59′56″N 3°47′06″W / 55.99889, -3.785

Falkirk (gael. An Eaglais Bhreac) – miasto w środkowej Szkocji, ośrodek administracyjny hrabstwa o tej samej nazwie. Ok. 32 tysiące mieszkańców, wraz z przyległymi miastami 97 tys. Nazwa 'Falkirk' wywodzi się podobno od pierwszego wybudowanego w mieście kościoła o charakterystycznym wyglądzie – 'fawe' + 'kirk' czyli w szkockim 'nakrapiany kościół'. Chodzi o rodzaj użytego piaskowca, który w odpowiednim oświetleniu wydaje się cętkowany. Kościół ten nie dotrwał do czasów współczesnych. Prawa miejskie otrzymał w roku 1600.

Bitwa pod Falkirk – odbyła się 22 lipca 1298 i była jedną z wielu batalii podczas walk o niepodległość Szkocji. Bitwa zakończyła się wygraną Anglików, którzy doszczętnie rozbili powstańcze wojska szkockie, pod wodzą Williama Wallace’a.

Język gaelicki szkocki (gaelicki, Scots Gaelic, nazwa własna: Gàidhlig) - język z grupy goidelskiej (q-celtyckiej) języków celtyckich. Posługuje się nim około 58 tys. osób (2001) zamieszkujących północną część Wielkiej Brytanii, tj. północno-zachodnią Szkocję i archipelag Hebrydów. Władze brytyjskie przyznały mu status regionalnego języka urzędowego na Hebrydach Zewnętrznych (region Western Isles).

Główną atrakcją hrabstwa jest winda dla statków, która umożliwia pokonanie 24-metrowej różnicy poziomów wody między kanałami na kanale Union i Forth and Clyde. Falkirk Wheel – "diabelski młyn z Falkirk" będący oryginalną konstrukcją inżynierską, a przede wszystkim świetnym projektem architektonicznym, jest dużą atrakcją turystyczną od zakończenia budowy w 2002 roku. W pobliżu windy znajdują się pozostałości Muru Antoninusa.

Edward I, zwany Długonogim (ang. Longshanks) lub Młotem na Szkotów (ang. Hammer of the Scots) (ur. 17 czerwca 1239 w Londynie, zm. 7 lipca 1307 w Burgh koło Carlisle) – król Anglii od 1272 r., najstarszy syn króla Henryka III i Eleonory, córki Rajmunda Beregara IV, hrabiego Prowansji. Zyskał sławę wojownika, który podbił Walię i ujarzmił Szkocję.

Anglia (ang. England, język staroangielski Englaland) – w przeszłości samodzielne królestwo, obecnie największa i najludniejsza część składowa Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej. Anglię zamieszkuje 83% całkowitej populacji państwa. Region zajmuje dwie trzecie wyspy Wielkiej Brytanii i posiada granice lądowe z Walią na zachodzie i Szkocją na północy. Wyspa oblewana jest przez Morze Północne, Morze Irlandzkie, Ocean Atlantycki i Kanał La Manche. Stolicą Anglii jest miasto Londyn, natomiast jej patronem – święty Jerzy.

Pod Falkirk rozegrały się dwie duże bitwy:

pierwsza miała miejsce w 1298 roku i zakończyła się klęską wojsk Williama Wallace'a w starciu z armią króla Anglii Edwarda I Długonogiego

drugą stoczono w roku 1746; oddziały Jakobitów pobiły w niej siły angielskie