Filip Krementz - Polski Serwis Naukowy

Filip Krementz (1 grudnia 1819 - 6 maja 1899), niemiecki duchowny katolicki, biskup warmiński, później arcybiskup Kolonii i kardynał.

Studiował teologię w Bonn, w Trewirze w 1842 przyjął święcenia kapłańskie. Był kanonikiem kapituły katedralnej w Trewirze oraz proboszczem w Koblencji (1847). Cieszył się sławą jako kaznodzieja. Dzięki wsparciu królowej Augusty uzyskał nominację na biskupa warmińskiego po śmierci Józefa Geritza i 20 grudnia 1867 został zatwierdzony przez papieża. Przyjął sakrę biskupią 3 maja 1868.

Augusta Maria Ludwika Katarzyna von Sachsen-Weimar-Eisenach (ur. 30 września 1811 w Weimarze, zm. 7 stycznia 1890 w Berlinie), księżniczka saska, cesarzowa Niemiec i królowa Prus, córka wielkiego księcia Sachsen-Weimar-Eisenach Karola Fryderyka oraz wielkiej księżnej Marii Pawłownej, córki cara Rosji, Pawła I.

Kardynał (łac. cardinalis – główny, zasadniczy, mocno z czymś związany) – potocznie nazywany purpuratem z racji koloru noszonego mucetu, w Kościele katolickim najwyższa po papieżu godność kościelna.

Brał udział w Soborze Watykańskim I; początkowo wspierał zdanie episkopatu niemieckiego, przeciwnego ogłoszeniu przez Piusa IX dogmatu o nieomylności papieskiej. Po przyjęciu dogmatu przez Sobór Krementz lojalnie bronił nowego prawa, m.in. obłożył karami kościelnymi kilku duchownych w Braniewie, którzy nie podporządkowali się dogmatowi. Ta postawa nieco ochłodziła kontakty biskupa z dworem w Berlinie.

Arcybiskup (gr. αρχή, arché - pierwszeństwo, gr. επίσκοπος, epískopos - nadzorca, biskup) – tytuł honorowy lub urząd nadawany biskupom ważniejszych diecezji (archidiecezja), a także jako wyróżnienie samej osoby biskupa ("ad personam").

Katolicyzm – doktryna Kościoła chrześcijańskiego – jednej z dwóch grup Kościołów, obok Kościoła prawosławnego, powstałych w wyniku rozłamu w Kościele chrześcijańskim w 1054 (tzw. schizmy wschodniej). Jedna z największych grup wyznań chrześcijańskich, obok prawosławia i protestantyzmu oraz ogół zasad wiary i życia religijnego do których odwołuje się Kościół rzymskokatolicki wraz z Kościołami wschodnimi pozostającymi z nim w pełnej jedności, wspólnoty tradycjonalistyczne, starokatolickie oraz część anglikańskich, liberalnych i niezależnych.

W okresie Kulturkampfu bronił praw Kościoła. Przyczynił się do rozwoju kultu liturgicznego i katechizacji na Warmii, jednocześnie umacniał wpływy niemieckie. W okresie sprawowania przez niego biskupstwa miały miejsce objawienia Maryi w Gietrzwałdzie (1877); Krementz wykazywał wobec nich postawę raczej sceptyczną, powołał jednak komisję do zbadania wydarzeń pod kierownictwem księdza Franciszka Hiplera.

Józef Ambroży Geritz (3 kwietnia 1783 Jeziorany -1867) – biskup warmiński (w latach 1842-1867). Był synem kupca Józefa i Barbary z d. Krämer. Wychował się w rodzinie głęboko religijnej. Dwaj jego bracia, starszy Roch i młodszy Franciszek, zostali również kapłanami i wikariuszami katedralnymi. W roku 1797 rozpoczął naukę w gimnazjum jezuickim w Reszlu, później w Braniewie i u księży pijarów w Warszawie. W dniu 5 kwietnia 1806 w katedrze fromborskiej otrzymał święcenia kapłańskie, był wikariuszem katedralnym. W roku 1823 został kanonikiem warmińskim i kustoszem. W roku 1835 został wybrany na dziekana kapituły warmińskiej. W dniu 27.04.1840 papież Grzegorz XVI mianował go biskupem tytularnym Abdera i biskupem pomocniczym warmińskim. Sakrę biskupią przyjął w Królewcu w obecności króla pruskiego Fryderyka Wilhelma IV. Po śmierci biskupa Andrzeja Stanisława von Hattena w dniu 21 czerwca 1841 został wybrany przez kapitułę na biskupa warmińskiego. W roku 1843 uzyskał doktorat z teologii na uniwersytecie w Münster. Biskup Geritz otoczył opieką duszpasterską katolików w diasporze mazurskiej i kłajpedzkiej, gdzie budował kościoły i erygował parafie. Założył Stowarzyszenie św. Wojciecha (Albertusverein), które wspierało budownictwo kościelne. Opiekował się ludźmi potrzebującymi pomocy, popierał rozwój stowarzyszeń charytatywnych. Ufundował dla sierot i ociemniałych zakład opiekuńczy św. Józefa w Lidzbarku Warmińskim. Nowocześnie wyposażył szpitale w Braniewie, Fromborku i Lidzbarku Warmińskim. W Jezioranach, w swoim mieście rodzinnym, zainicjował budowę szkoły dla dziewcząt i domu dla biednych. Wykazywał zrozumienie dla ludności polskiej. Listy pasterskie drukował w języku niemieckim i w języku polskim. Wydawał polskie śpiewniki, m.in. w opracowaniu dziekana sztumskiego ks. Franciszka Kręckiego. Zmarł w dniu 16 sierpnia 1867 r. Został pochowany w katedrze fromborskiej, w kaplicy Zbawiciela.

Leon XIII, (Gioacchino Vincenzo Raphaelo Aloisio Pecci), (ur. 2 marca 1810 w Carpineto - zm. 20 lipca 1903 w Watykanie) - papież w okresie od 20 lutego 1878 do 20 lipca 1903.

30 lipca 1885 został promowany na arcybiskupa Kolonii, a jego miejsce na biskupstwie warmińskim zajął Andrzej Thiel. 16 stycznia 1893 papież Leon XIII wyniósł Krementza do godności kardynalskiej, przydzielając mu kościół tytularny Sancti Chrysogoni.