Flupentiksol - Polski Serwis Naukowy

Flupentiksol (ATC N05 AF01) – organiczny związek chemiczny z grupy pochodnych tioksantenu. Stosowany jako lek psychotropowy z grupy neuroleptyków, , o powinowactwie do receptorów dopaminergicznych, opatentowana w roku 1963 przez firmę Smith Kline & French (obecnie część SmithKline Beecham) W Europie występuje pod nazwą handlową Fluanxol. Klasyfikowany jako "częściowo atypowy neuroleptyk".

DrugBank — ogólnodostępna i bezpłatna baza informacji o lekach, utworzona w 2006 roku przez zespół Craiga Knoxa i Davida Wisharta z Wydziału Informatyki i Nauk Biologicznych Uniwersytetu Alberty w Kanadzie. Łączy dane z dziedziny chemii, biochemii, genetyki, farmakologii i farmakokinetyki.

Dyskinezy - są to nieskoordynowane i niezależne od woli ruchy kończyn lub całego ciała, wyginanie i prężenie, mimowolne ruchy warg, wysuwanie i chowanie języka. Dzieli się na dyskinezy wczesne i późne.

Działanie

W małych dawkach poniżej 3 mg/dobę wykazuje właściwości przeciwdepresyjne, anksjolityczne, aktywizujące, podnosi nastrój; opisano również działanie przeciwautystyczne. W dawkach 3–24 mg/dobę działa silnie przeciwpsychotycznie, aktywizująco, przeciwlękowo, w bardzo dużych dawkach (powyżej 25 mg/dobę) działa silnie uspokajająco. Dobrze wchłania się z przewodu pokarmowego, maksymalne stężenie we krwi występuje po 4 h. W ciągu 35 h wydalana jest połowa leku, głównie z kałem.

Chlorowodorki - najczęściej chlorowodorki amin (chlorki amoniowe); sole zasady organicznej i kwasu solnego. Chlorowodorki amin są znacznie bardziej odporne na degradację (np. utlenianie) od neutralnych amin i często taka forma jest wykorzystywana do ich przechowywania i handlu. Ponadto chlorowodorki amin są znacznie lepiej rozpuszczalne w wodzie od wyjściowych amin, dzięki czemu leki zawierające ugrupowania aminowe w formie chlorowodorków są łatwo wchłaniane przez organizm pacjenta.

Libido, popęd (pociąg) seksualny (płciowy) (z łac. żądza) - psychiczna reprezentacja pobudzenia pochodzącego z wnętrza organizmu mająca na celu zaspokojenie potrzeb seksualnych. Stanowi ona czynniki motywacyjne, uwarunkowane biologiczną strukturą organizmu, powodujące formy zachowania, których celem jest zaspokojenie potrzeb. Według Hansa Giesego popęd seksualny to wybiórczy stan gotowości na przyjęcie partnera w zakresie jego płciowości.

Maksymalna dawka dobowa doustna wynosi 40 mg. W całym przedziale zakresu dawek flupentiksol odznacza się wyraźnym działaniem przeciwlękowym.

Wskazania

depresja z lękiem, astenią i brakiem inicjatywy

schizofrenia z nasilonymi omamami, urojeniami, apatią lub zaburzenia myślenia

nerwica z lękiem, depresją i zmniejszeniem aktywności

Przeciwwskazania

nadwrażliwość na pochodne tioksantenu lub pozostałe składniki preparatu

zapaść krążeniowa

ostre zatrucie alkoholem, barbituranami i związkami opioidowymi

stany śpiączkowe

uszkodzenie układu pozapiramidowego

przebyty złośliwy zespół neuroleptyczny

guz chromochłonny nadnerczy, leukopenia

granulocytopenia

preparat nie jest wskazany u pacjentów z nadpobudliwością lub wzmożonym napędem psychoruchowym

Działania niepożądane

W wyniku leczenia flupentiksolem może wystąpić senność, biegunka oraz objawy pozapiramidowe takie jak: parkinsonizm, drżenie mięśniowe, akatyzja, dystonia, sztywność mięśniowa i hiperkinezja, zaburzenia koncentracji, kołatanie serca, zmniejszenie libido, zwiększenie masy ciała, zatrzymanie moczu, świąd, zapalenie skóry. Mogą wystąpić późne dyskinezy oraz złośliwy zespół neuroleptyczny.

Zaburzenia depresyjne – zaburzenia psychiczne z grupy zaburzeń afektywnych, charakteryzujące się obniżeniem nastroju, obniżeniem napędu psychoruchowego, zaburzeniem rytmów okołodobowych i lękiem.

Guz chromochłonny (barwiak, łac. pheochromocytoma) – zazwyczaj łagodny nowotwór wywodzący się najczęściej z komórek chromochłonnych zlokalizowanych w rdzeniu nadnerczy, wydzielających katecholaminy; najczęściej adrenalinę i noradrenalinę. Rzadziej guz chromochłonny powstaje z pozanadnerczowej tkanki chromafinowej, która nie uległa inwolucji po urodzeniu. Jest częstą przyczyną nadciśnienia wtórnego. Guzami o podobnej budowie histologicznej są przyzwojaki.

Zaburzenia psychiczne: przejściowa bezsenność i niepokój psychoruchowy, rzadko pobudzenie psychoruchowe, nadmierna senność, sporadycznie po zastosowaniu dużych dawek może wystąpić silna sedacja.

Ponadto obserwowano: rzadko uczucie znużenia, ślinotok, nudności, suchość błony śluzowej jamy ustnej, biegunkę lub zaparcia, zwiększenie masy ciała, zaburzenia akomodacji; bardzo rzadko nadmierną potliwość, wysypkę skórną, świąd, bóle stawów, zaburzenia koncentracji, zaburzenia pamięci, zaburzenia łaknienia, obniżenie ciśnienia tętniczego krwi, kołatanie serca, zaburzenia oddawania moczu, impotencję, żółtaczkę. Podczas stosowania dużych dawek leku u kobiet mogą wystąpić zaburzenia miesiączkowania i mlekotok.

Ciśnienie tętnicze (ang. blood pressure – BP) – ciśnienie wywierane przez krew na ścianki tętnic, przy czym rozumie się pod tą nazwą ciśnienie w największych tętnicach, np. w tętnicy w ramieniu. Jest ono wyższe niż ciśnienie krwi wywierane na ścianki żył.

Dopamina (C8H11N O2; nazwa systematyczna: 4-(2-aminoetylo)benzeno-1,2-diol); ATC: C 01 CA 04) - ważny katecholaminowy neuroprzekaźnik syntezowany i uwalniany przez dopaminergiczne neurony ośrodkowego układu nerwowego.

Preparaty

Preparaty dostępne w Polsce:

Fluanxol draż. 0,0005 g i 0,003 g (w postaci dichlorowodorku fluopentiksolu)

Fluanxol Depot inj. 0,02 g/ml (w postaci dekanianu flupentiksolu)

Wytwórcą preparatów Fluanxol jest duńska firma H. Lundbeck.

Przypisy

Flupentiksol – podsumowanie (ang.). PubChem Public Chemical Database.
↑ Flupentiksol – karta leku (DB00875) (ang.). DrugBank.
druki informacyjne z witryny internetowej Lundbeck Polska - częściowo atypowy neuroleptyk pl.lundbeck.com/pl/PDF/Fluanxol/FLX_ulotka_web.pdf
Pharmindex 2011
Pharmindex 2009

Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć medycznych i pokrewnych w Wikipedii.

Leki przeciwlękowe (anksjolityki, leki anksjolityczne; ATC N 05B) – grupa leków psychotropowych o zróżnicowanej budowie chemicznej, które przez działanie na przekaźnictwo impulsów nerwowych w ośrodkowym układzie nerwowym powodują działanie zmniejszające lęk, niepokój, napięcie emocjonalne i objawy somatyczne, towarzyszące tym stanom. Większość leków z tej grupy dodatkowo ma też działanie uspokajające i nasenne.

Impotencja, niemoc płciowa, ED – dysfunkcja seksualna występująca u mężczyzn, objawiająca się brakiem erekcji lub ejakulacji mimo podniecenia i satysfakcjonującej gry wstępnej. Występuje najczęściej u mężczyzn powyżej 50 roku życia, ale zdarza się też wcześniej. Impotencję można podzielić na pierwotną i wtórną (występującą po okresie prawidłowego funkcjonowania seksualnego).