Formozus - Polski Serwis Naukowy

Formozus (łac. Formosius) (ur. w Ostia, Italia około roku 816. - zm. 4 kwietnia 896 r. w Rzymie) – papież w okresie od 6 października 891 do 4 kwietnia 896.

W latach 60. IX wieku został wysłany przez papieża Mikołaja I do Bułgarii, przywożąc wytyczne (Responsa ad consulta Bulgalorum) mające pomóc w organizacji życia religijno-moralnego. Misja ta zakończyła się niepowodzeniem, gdyż Rzym zbytnio zwlekał z utworzeniem odrębnej archidiecezji dla Bułgarii i akceptacji królewskich kandydatów, skutkiem czego Bułgarzy na Soborze Konstantynopolitańskim IV zwrócili się o włączenie ich ziem do patriarchatu Konstantynopolitańskiego.

Apostazja (od gr. apo – od, stasis – postawa, pozycja; odstąpienie, bunt) – odstępstwo od wiary religijnej; w pierwotnym znaczeniu – całkowite porzucenie wiary chrześcijańskiej. Obok herezji i schizmy należy do podstawowych przyczyn rozłamów jedności Kościoła.

Ostia (łac. ostium ujście) – antyczne miasto portowe, być może pierwsza kolonia Rzymu, położone w ujściu rzeki Tyber do Morza Tyrreńskiego, około 30 km na zachód od Rzymu – zachowane do dnia dzisiejszego ruiny są jednymi z największych pod względem powierzchni we Włoszech. Ponieważ od czasów starożytnych linia brzegowa odstępowała w ślad za morzem, obecnie port w dalszym ciągu znajduje się nad Tybrem, ale około 3 km od plaży.

Był kardynałem biskupem Porto, lecz w 876 na synodzie w kościele Sancta Maria ad Martyres, zwołanym przeciwko przeciwnikom papieża Jana VIII, oskarżono go o samowolne opuszczenie diecezji i pozbawiono tej godności. Dopiero za pontyfikatu następcy Jana VIII, Marynusa I powrócił na swoją stolicę biskupią. Został wybrany biskupem Rzymu w 891 roku, gdy miastem wstrząsały walki o władzę między różnymi stronnictwami. Formosus starał się prowadzić politykę ugodową wobec zwaśnionych stron.

Kardynał (łac. cardinalis – główny, zasadniczy, mocno z czymś związany) – potocznie nazywany purpuratem z racji koloru noszonego mucetu, w Kościele katolickim najwyższa po papieżu godność kościelna.

Sobór Konstantynopolitański IV- sobór biskupów chrześcijańskich, zwołany na przełomie 869 i 870 roku w Konstantynopolu przez cesarza Bazylego I Macedończyka. Sobór, odbywający się za zgodą papieża Hadriana II, zajął się rozsądzeniem sporu między papieżem a patriarchą Konstantynopola Focjuszem. Focjusz został potępiony i pozbawiony godności patriarszej.

W walkach o koronę cesarską między Arnulfem a Lambertem II, początkowo był zmuszony popierać tego drugiego, koronując go w 892 roku. Rok później zwrócił się jednak do Arnulfa z prośbą o interwencję. Po zwycięskiej kampanii Formozus koronował Arnulfa w 896 roku, zaledwie na kilka tygodni przed swoją śmiercią. Gdy zmarł, wrogi mu Stefan VI, zostawszy papieżem po śmierci bezpośredniego następcy Formozusa, Bonifacego VI (jego pontyfikat trwał zaledwie 15 dni), wytoczył mu w styczniu 897 proces, który przeszedł do historii pod nazwą „trupiego synodu”. Zmarły papież został oskarżony o apostazję i skazany na śmierć. W procesie uczestniczyły zwłoki Formozusa, ubrane w papieskie szaty pontyfikalne, które po zakończeniu sądu zbezczeszczono i wrzucono do Tybru. Kilka miesięcy potem (sierpień 897) Stefan VI zmarł, a szczątki Formozusa wyłowiono i pochowano uroczyście w bazylice na Lateranie.

Tyber (wł. Tevere, łac. Tiberis) – rzeka w środkowej części Włoch. Długość – 405 km (trzecia co do długości po Padzie i Adydze rzeka Włoch), powierzchnia zlewni – tys. km², główny dopływ – Nera (lewy).

Biskup (łac. episcopus z gr. ἐπίσκοπος episkopos: nadzorca, opiekun) - w Kościołach chrześcijańskich duchowny o najwyższych święceniach, urząd kościelny.

Zobacz też

Synod trupi

Przypisy

Marian Banaszak: Historia Kościoła katolickiego. T. II: Średniowiecze. Warszawa: Akademia Teologii Katolickiej, 1987, s. 43.
Franz Xaver Seppelt, Klemens Löffler: Dzieje papieży: od początków Kościoła do czasów dzisiejszych (reprint). T. I. Warszawa: Wydawnictwo Tadeusza Radjusza "Gutenberg-Print", 1995, s. 166, 168. ISBN 83-86381-83-3.
Marian Banaszak: Historia Kościoła katolickiego. T. II: Średniowiecze. Warszawa: Akademia Teologii Katolickiej, 1987, s. 93. ;Franz Xaver Seppelt, Klemens Löffler: Dzieje papieży: od początków Kościoła do czasów dzisiejszych (reprint). T. I. Warszawa: Wydawnictwo Tadeusza Radjusza "Gutenberg-Print", 1995, s. 171. ISBN 83-86381-83-3.

Mikołaj I Wielki, (ur. między 819 a 822 w Rzymie - zm. 13 listopada 867 w Watykanie) – święty Kościoła katolickiego, papież w okresie od 24 kwietnia 858 do 13 listopada 867.