Fort-de-France - Polski Serwis Naukowy

Na mapach: 14°36′N 61°05′W / 14.6, -61.083

Fort-de-France - stolica francuskiego departamentu zamorskiego Martyniki, położona zachodnim wybrzeżu wyspy nad zatoką Fort-de-France. Ludność miasta 89,79 tys. (2007), a całego zespołu miejskiego 132,98 tys. (2007).

XVII-wieczne, francuskie osadnictwo na wyspie koncentrowało się na jej zachodnim, karaibskim wybrzeżu. Jedną z głównych osad było założone w 1672 Fort-Royal, dzisiejsze Fort-de-France. Fort, założony u wejścia do największej zatoki wyspy, stanowił doskonałe stanowisko obrony, zarówno przeciwko miejscowym ludom karaibskim, jak i kolonistom holenderskim i angielskim.

Trzęsienie ziemi – gwałtowne rozładowanie naprężeń, nagromadzonych w skorupie ziemskiej w wyniku przejściowego zablokowania ruchu warstw skalnych, poruszających się wzdłuż linii uskok Uwalniająca się przy tym energia w około 20% rozchodzi się w postaci fal sejsmicznych, z których część dociera na powierzchnię Ziemi w postaci niszczących fal powierzchniowych.

Bagno – obszar o utrzymującym się nadmiernym nawilgoceniu, porośnięty przez roślinność przystosowaną do specyficznych warunków związanych z dużym nawilgoceniem. Bagna bardzo często tworzą się w zagłębieniach terenu we wszystkich strefach klimatycznych świata. Największe przestrzenie zajmują jednak na obszarach pokrytych wieczną zmarzliną (Syberia, północna Kanada) i w strefie równikowej. Poza tym tworzą się w dolinach i deltach dużych rzek, na pojezierzach, na płaskich obszarach bezodpływowych, w nieckach krasowych, w odciętych zatokach morskich i nad brzegami mórz i oceanów. W bagnach w wyniku procesów utleniania związków organicznych tworzy się torf.

Położenie miasta nie miało jednak wyłącznie zalet. Otoczenie bagnami sprzyjało rozwojowi malarii. W XIX wieku dołączyły do tego inne klęski żywiołowe: trzęsienie ziemi 11 stycznia 1839, wielki pożar miasta 22 czerwca 1890 i huragan z 18 sierpnia 1891. Fort-de-France przez cały ten okres stanowiło jednak główny ośrodek administracyjny i militarny Martyniki. Mimo to nie rozwijało się tak szybko jak położone bardziej na północ Saint-Pierre, główny ośrodek handlowy wyspy. Dopiero całkowite zniszczenia Saint-Pierre podczas wybuchu Montagne Pelée 8 maja 1902 dało szansę do szybszego rozwoju stolicy terytorium.

Holandia (nid. Nederland) – europejska część Królestwa Niderlandów (nid. Koninkrijk der Nederlanden), tworzonego także przez Arubę i Antyle Holenderskie. Holandia jest członkiem Unii Europejskiej (UE), Unii Zachodnioeuropejskiej (UZE), ONZ oraz NATO. Holandia jest monarchią konstytucyjną położoną w zachodniej części Europy nad Morzem Północnym, które oblewa ją od północy i zachodu. Graniczy na południu z Belgią oraz na wschodzie z Niemcami. Obecne granice wytyczono w roku 1839.

Martynika, Martinique – departament zamorski Francji [1] , obejmujący karaibską wyspę Martynika, położoną w archipelagu Wysp Zawietrznych w Małych Antylach, między dwoma niezależnymi państwami Dominiką na północy i Saint Lucią na południu.

W 1894 miasto zamieszkiwało 16 tys. osób, w 1936 - 52 tys., 1946 - 66 tys., a w 2007 - 89,8 tys., co stanowiło 22,6 % ludności całej wyspy.

Fort-de-France jest głównym ośrodkiem gospodarczym i portem morskim wyspy. Rozwinął się tutaj zwłaszcza przemysł spożywczy, w postaci cukrowni i destylarni rumu. W mieście znajduje się też jedna z głównych wojskowych baz morskich Francji na Karaibach.

Miasto rozwija się również jako ośrodek turystyczny. Główną atrakcją turystyczną są trzy forty z XVIII i XIX w.: Desaix, Tartenson i Gerbault. Często odwiedzany przez turystów jest również pomnik Joséphine de Beauharnais, żony Napoleona, urodzonej na Martynice, w posiadłości w okolicach dzisiejszego miasta Trois-Îlets po drugiej stronie zatoki. Pomnik stoi w parku miejskim La Savane, który obecnie znajduje się w likwidacji (na jego miejscu ma powstać nowoczesne centrum handlowe).

Malaria, zimnica (łac. malaria, plasmodiosis, dawna nazwa febra z łac. febris = gorączka, także paludyzm) – ostra lub przewlekła tropikalna choroba pasożytnicza, której różne postacie wywoływane są przez jeden lub więcej z czterech gatunków jednokomórkowego pierwotniaka z rodzaju Plasmodium rotium

Huragan lub tajfun – cyklon tropikalny, w którym średnia prędkość wiatru wynosi powyżej 33 m/s (nie mniej niż 12° w skali Beauforta). Siłę huraganów mierzy się za pomocą skali Saffira-Simpsona, gdzie 5 stanowi zjawisko o nasileniu ekstremalnym. Huragan jest nazwą stosowaną dla zjawisk występujących nad akwenami Oceanu Atlantyckiego, natomiast tajfun – dla sztormów nad akwenami Oceanu Indyjskiego czy Oceanu Spokojnego.

Przypisy

Caribbean Islands, Lonely Planet Publications, październik 2008, str. 608