Fotografika – termin utworzony przez Jana Bułhaka w latach 20. XX wieku w celu odróżnienia fotografów-artystów (czyli fotografików) od rzemieślników. Powstał przez połączenie słów fotografia i grafika; funkcjonuje wyłącznie w języku polskim.

Po raz pierwszy nowego słowa Bułhak użył w 1927 roku w referacie pt. Emancypacja fotografii artystycznej w Polsce. Powiedział wówczas: "Przyszedł czas, by i w fotografii polskiej nastąpiło pojęciowe rozróżnienie rzemieślnika i artysty. Nie dlatego, by pomniejszać czy dyskwalifikować rzetelną i fachowa pracę rzemieślnika. Po to, ażeby ustalić gatunkową i hierarchiczną odmienność artysty-fotografa i rehabilitować jego sztukę, zagubioną dotąd, jak ziarnko piasku, w morzu rękodzielnictwa zarobkowego lub snobistycznych zabawek". By zyskać walory artystyczne, fotografia, zdaniem Bułhaka, powinna oprzeć się na kanonach estetyki sztuk plastycznych – ideału szukać w malarstwie, a wzorów w grafice. W praktyce miało to oznaczać realizowanie postulatów piktorializmu.

Mimo swojego znaczenia dla polskiej fotografii, Bułhak i jego piktorialna fotografika były już w swoich czasach archaiczne. Często naśladowany, z czasem zyskał opinię fotografa "pocztówkowego", rozumienie jego poglądów zostało spłycone, a fotografika stała się terminem przestarzałym, współcześnie zastępowanym raczej przez fotografię artystyczną.

Przypisy