Franciszek Bielak - Polski Serwis Naukowy

Franciszek Piotr Bielak, pseud. Piotr Wokulski (ur. 7 października 1892 w Krakowie, zm. 17 stycznia 1973 w Krakowie), polski historyk literatury.

Był synem Piotra (urzędnika i kupca) oraz Anny Jukier. Uczęszczał do Gimnazjum Męskiego im. Królowej Zofii w Sanoku i Gimnazjum Św. Anny w Krakowie. Studiował historię literatury i językoznawstwo na Uniwersytecie Jagiellońskim w latach 1910-1914, w 1926 przebywał na studiach uzupełniających w Paryżu. W 1919 uzyskał stopień doktora filozofii na UJ na podstawie pracy Wpływ Mickiewicza na Kondratowicza i Romanowskiego, przygotowanej pod opieką Ignacego Chrzanowskiego. Pracował jako nauczyciel języka polskiego w wielu gimnazjach krakowskich - Św. Anny (1915-1916, 1918-1919, 1933-1950), M. Ramułtowej (1916-1917), Św. Jacka (1917-1918, 1920-1925), im. Tadeusza Kościuszki (1919-1920), im. A. Witkowskiego (1925-1933), im. Adama Mickiewicza (1950-1952), im. Jana III Sobieskiego (1952-1954).W latach 1933 - 1948 kierownik Ogniska Metodycznego Nauki Języka i Literatury Polskiej w Okręgu Szkolnym Krakowskim. w okresie międzywojennym współpracownik tygodnika katolickiego "Głos Narodu" (red. ks. Jan Piwowarczyk).Od 1927 pozostawał związany z Uniwersytetem Jagiellońskim; wykładał metodykę nauczania języka polskiego w Studium Pedagogicznym, brał udział w tajnym nauczaniu uniwersyteckim w okresie okupacji,więzień obozu pracy w Nowym Wiśniczu 1940-41. Od 1959 pracował jako docent w Katedrze Historii Literatury Polskiej - prowadził wykłady z dziejów literatury polskiej XIX wieku oraz metodyki nauczania literatury. Był także docentem w Katedrze Literatury Polskiej Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Krakowie (1959-1961). Odszedł na emeryturę z uniwersytetu w 1963.

Zakon Braci Mniejszych (łac. Ordo Fratrum Minorum, pot. franciszkanie) – katolicka wspólnota zakonna z grupy zakonów żebrzących. Założona w 1209 przez św. Franciszka z Asyżu. Zakon ten w 1517 r. na mocy bulli Ite et vos ad vineam meam został podzielony na Zakon Braci Mniejszych zwanych Obserwantami, oraz Zakon Braci Mniejszych Konwentualnych. W 1619 r. pełną niezależność uzyskała trzecia gałąź: Zakon Braci Mniejszych Kapucynów. Wszystkie trzy zakony są oparte na tej samej regule, napisanej przez św. Franciszka i zatwierdzonej przez papieża Honoriusza III 29 listopada 1223 r. Posiadają wspólne dziedzictwo historyczne i duchowe. Różne konstytucje oraz przełożeni stanowią jednakże o ich odrębności prawnej.

Władysław Syrokomla, właśc. Ludwik Władysław Franciszek Kondratowicz herbu Syrokomla (ur. 29 września 1823 w Smolhowie, zm. 15 września 1862 w Wilnie) – polski poeta i tłumacz epoki romantyzmu. Nazywany często lirnikiem wioskowym, autor ironicznych wierszy stylizowanych na XVIII-wieczną sielankę oraz przyśpiewek ludowych.

Zajmował się szczególnie dziejami literatury polskiej Odrodzenia, romantyzmu i pozytywizmu. Zajmował się m.in. życiem i twórczością Szymona Starowolskiego m. in Działalność naukowa Szymona Starowolskiego - 1958; badał motywy franciszkańskie w literaturze polskiej od czasów Piotra Skargi do XX wieku. Analizując Pana Tadeusza zwrócił uwagę na klasyczno-oświeceniowe elementy opisów przyrody. Odnalazł i opublikował nieznany utwór Adolfa Dygasińskiego Ostatnia wyprawa Albertusa (1925); przygotował do wydania także inne utwory Dygasińskiego - Zając (1947) i Gody życia (1948) oraz Wybór poezji Władysława Syrokomli. Był autorem szkiców biograficznych wybitnych pedagogów krakowskich przełomu XIX i XX wieku i wieloletnim współpracownikiem Polskiego Słownika Biograficznego; opracował ponadto kilka podręczników do języka polskiego dla szkół gimnazjalnych, Tom wspomnieniowy Z odległości lat wydany pośmiertnie (red. Kasper Świerzowski) (1979).

I Liceum Ogólnokształcące im. Bartłomieja Nowodworskiego w Krakowie (znane również jako Kolegium Nowodworskie, Nowodworek), dawne Gimnazjum św. Anny – jedna z najstarszych istniejących i nieprzerwanie działających w Polsce szkół średnich o charakterze świeckim.

II Liceum Ogólnokształcące im. Króla Jana III Sobieskiego w Krakowie, dawniej Państwowe III Gimnazjum im. Króla Jana Sobieskiego – szkoła średnia działająca w Krakowie od 1883 roku.

Członek - korespondent Towarzystwa Naukowego Warszawskiego, członek honorowy Towarzystwa Literackiego im. Adama Mickiewicza, odznaczony: Srebrny Wawrzyn Polskiej Akademii Literatury(1936), Złoty Krzyż Zasługi (1937), Krzyż Komandorski Orderu św. Sylwestra (1965)

Źródła

Encyklopedia Katolicka t II 1989 hasło Bielak Franciszek s.530 - 1

Adolf Dygasiński (ur. 7 marca 1839 w Niegosławicach koło Pińczowa, zm. 3 czerwca 1902 w Grodzisku Mazowieckim), polski powieściopisarz, publicysta, pedagog, jeden z głównych przedstawicieli naturalizmu w literaturze polskiej.

Renesans lub odrodzenie – okres w historii kultury europejskiej, obejmujący przede wszystkim XV i XVI wiek, określany często jako "odrodzenie sztuk i nauk" oraz koncepcja historiozoficzna odnosząca się do historii kultury włoskiej od Dantego do roku 1520 (Il Rinascimento).

Biogramy uczonych polskich, Część I: Nauki społeczne, zeszyt 1: A-J, Wrocław 1983