Franciszek Trąbalski (ur. 10 października 1870 w Czempiniu, zm. 26 lipca 1964 w Zabrzu) – polski działacz polityczny.

Życiorys

W 1893 był założycielem i kierownikiem filii Towarzystwa Socjalistów Polskich w Lipsku. W latach 1893–1912 był działaczem PPS w zaborze pruskim, gdzie od 1906 do 1909 był sekretarzem zarządu PPS.

Był uczestnikiem powstań śląskich.

Od 1922 do 1939 był przywódcą polskiego ruchu socjalistycznego w Niemczech.

W latach 1922–1937 był redaktorem "Głosu Ludu" i "Związkowca".

W 1945 był przewodniczącym Wojewódzkiego Komitetu PPS w Katowicach. W latach 1945–1948 był członkiem Rady Naczelnej PPS. Sprawował także funkcję wiceprezydenta Zabrza.

Od 1947 do 1952 był posłem na Sejm Ustawodawczy (w lutym 1947 był Marszałkiem Seniorem i przez kilka godzin głową państwa, jako p.o. prezydenta KRN).

Od 1893 należał do PPS, a od 1948 do PZPR.

W sierpniu 1939, zagrożony aresztowaniem przez Gestapo, uciekł z Zabrza (gdzie stał na czele PPS w Niemczech) do Polski. W latach wojny w konspiracji. Organizował broń dla podziemia zbrojnego. W 1945 roku z ramienia PPS organizował struktury partii na terenach wyzwolonych. Wybitny działacz opozycji antykomunistycznej. Aresztowany w czerwcu 1945 roku za przynależność do WRN, z grupą Romana Motyki. Zwolniony ze względu na podeszły wiek. Stawał w obronie ludności autochtonicznej. W lipcu 1945 roku zlikwidował w wyniku osobistej interwencji obóz wysiedleńczy w Zabrzu, w którym przetrzymywano Górnoślązaków, w tym powstańców śląskich. Domagał się ukarania winnych tej sytuacji wojewody Aleksandra Zawadzkiego i inżyniera Topolskiego. Autor kolportowanej w formie maszynopisu broszury "Barbarzyński mord w Katyniu" oraz nieopublikowanych Historii Polski w latach 1918–1939 i 1939–1964, demaskujących prawdziwe oblicze systemu komunistycznego, a także biografii Ignacego Daszyńskiego. W 1957 próbował bezskutecznie reaktywować PPS, na drodze konstytucyjnej.

Źródła