Franklin Pierce - Polski Serwis Naukowy

Franklin Pierce (ur. 23 listopada 1804 w Hillsborough, New Hampshire, zm. 8 października 1869 w Concord, New Hampshire) – czternasty prezydent Stanów Zjednoczonych, urzędujący w latach 1853-1857.

Studiował prawo, następnie zajął się polityką. W 1828 roku został wybrany do władz New Hampshire. W latach 30. XIX wieku najpierw został członkiem Izby Reprezentantów, a następnie Senatu.

Pierce brał udział w wojnie amerykańsko-meksykańskiej. W 1852 Partia Demokratyczna miała poważny problem z wyłonieniem swojego kandydata w wyborach prezydenckich. Po 48 głosowaniach, w których odpadli wszyscy poważni kandydaci, reprezentantem partii wybrano Pierce’a.

Wojna amerykańsko-meksykańska – regularna wojna lądowa oraz morska pomiędzy USA i Meksykiem toczona w latach 1846-1848, której teatrem działań były obszary od Kalifornii i Teksasu aż po tereny na południe od meksykańskiej metropolii, oraz wybrzeża obu oceanów. Bezpośrednią przyczyną wojny było przyłączenie w 1845 r. zbuntowanej meksykańskiej prowincji – Teksasu jako 28. stanu USA, prowincji, która od dziesięciu lat funkcjonowała już jako niezależne państwo. Efektem wojny była utrata przez Meksyk połowy swojego terytorium oraz ustalenie granic na kontynencie.

Wielka Brytania (), Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej (ang. United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland) – unitarne państwo wyspiarskie położone w Europie Zachodniej. W skład Wielkiej Brytanii wchodzą: Anglia, Walia i Szkocja położone na wyspie Wielka Brytania, Irlandia Północna leżąca w północnej części wyspy Irlandia. Guernsey, Jersey i Wyspa Man, posiadają odrębny status dependencji Korony brytyjskiej i nie wchodzą w skład Zjednoczonego Królestwa.

Okazał się on „czarnym koniem” tych wyborów. Kandydatowi Wigów, gen. Winfieldowi Scottowi nie ufali wyborcy na południu kraju. Ponadto partia Wigów straciła na popularności w związku z kłótniami wokół kwestii niewolnictwa i włączenia do USA Kalifornii. Dzięki temu Pierce, niewielką ilością głosów, wygrał wybory.

Partia Demokratyczna (ang. Democratic Party) – jedna z dwóch głównych sił politycznych w Stanach Zjednoczonych, obok Partii Republikańskiej. Jest to partia łącząca amerykańskie środowiska centrowe i centro-lewicowe. W wyborach prezydenckich popierają jej kandydatów małe ugrupowania lewicowe. Jest najstarszą partią amerykańską i drugą najstarszą na świecie.

George Walker Bush ?/i [ˈdʒɔːɹdʒ ˈwɑːkɚ bʊʃ] (ur. 6 lipca 1946 w New Haven w Connecticut w USA) – były prezydent Stanów Zjednoczonych wybrany w roku 2000. Sprawował urząd od 20 stycznia 2001 roku do 20 stycznia 2009. W wyborach prezydenckich 13 grudnia 2004 wybrany przez Kolegium Elektorów na drugą kadencję.

Z powodu osobistej tragedii (w katastrofie kolejowej zginął właśnie jego 11-letni syn), Pierce obejmował urząd w stanie wyczerpania nerwowego.

W mowie inauguracyjnej ogłosił rozpoczęcie ery spokoju i rozkwitu gospodarczego.

Pierce był oskarżany przez polityków z północy o wspieranie rozpowszechniania się niewolnictwa. Próbował on uzyskać pewne ustępstwa ze strony Wielkiej Brytanii dotyczące handlu z krajami Ameryki Środkowej. Oskarżenia nasiliły się, gdy zaproponował Hiszpanii sprzedaż Kuby Stanom Zjednoczonym.

Arizona – stan w południowo-zachodniej części Stanów Zjednoczonych, od południa sąsiadujący ze stanem Sonora w Meksyku, od zachodu z Kalifornią i Nevadą, od północy z Utah, a od wschodu z Nowym Meksykiem. Zajmuje obszar wyżynny, w północnej części rozciąga się wyżyna Kolorado.

Kalifornia (ang. California) – najludniejszy, najbogatszy oraz trzeci co do wielkości (po Alasce i Teksasie) stan USA. Położony na zachodnim wybrzeżu USA, nad Oceanem Spokojnym. Na północy graniczy ze stanem Oregon, na wschodzie ze stanem Nevada, na południowym wschodzie z Arizoną, a na południu z meksykańskim stanem Baja California. Cztery największe miasta stanu to: Los Angeles, San Francisco, San Diego i San José. W Kalifornii znajduje się aż osiem z pięćdziesięciu największych miast USA. Stan znany jest ze zróżnicowanego środowiska przyrodniczego i klimatu, a także z powodu wielorasowego i wielokulturowego społeczeństwa.

Najgwałtowniej jednak został Pierce zaatakowany, gdy uległ namowom senatora Douglasa i poparł projekt budowy linii kolejowej z Chicago do Kalifornii. Przeciwnicy prezydenta obawiali się, że przyczyni się ona do poszerzenia niewolnictwa na zachód. Pierce wysłał do Meksyku Jamesa Gadsdena z zadaniem odkupienia terenów pod budowę kolei. Gadsden z zadania się wywiązał, kupując za 10 milionów dolarów południowe części dzisiejszych stanów Nowy Meksyk i Arizona (zakup Gadsdena).

Republika Kuby (nazwa oficjalna República de Cuba) – państwo w Ameryce Środkowej położone na Morzu Karaibskim w archipelagu Wielkich Antyli. Państwo to składa się z wyspy o nazwie Kuba oraz szeregu otaczających ją mniejszych wysepek, z których największą jest Isla de la Juventud. Stolicą Kuby jest Hawana, a największe miasta to: Santiago de Cuba, Camagüey, Holguin, Guantánamo, Santa Clara.

Kansas – stan w środkowej części USA. Kansas na północy graniczy ze stanem Nebraska, na wschodzie z stanem Missouri, na południu z Oklahomą, a na zachodzie z Kolorado. Stan Kansas jest położony na Wielkich Równinach. Teren jest falisty, częściowo pagórkowaty. Nazwa stanu pochodzi od nazwy miejscowego plemienia indiańskiego Kansa, tłumaczonej jako ludzie południowego wiatru.

Senator Douglas zaproponował również, żeby mieszkańcy stanów, przez które przebiega nowa linia kolejowa, sami opowiedzieli się za lub przeciw niewolnictwu. Sprowokowało to wybuch zamieszek w stanie Kansas, o kontrolę nad którym rozpoczęła się walka pomiędzy Północą a Południem. „Bleeding Kansas” stało się preludium amerykańskiej wojny domowej.

Jane Means Appleton Pierce (ur. 12 marca 1806 w Hampton, New Hampshire, zm. 2 grudnia 1863 w Andover, Massachusetts) – żona 14. prezydenta Stanów Zjednoczonych Ameryki Franklina Pierce’a oraz pierwsza dama USA w latach 1853-1857.

Zakup Gadsdena (ang. Gadsden Purchase) – umowa międzynarodowa pomiędzy Stanami Zjednoczonymi a Meksykiem z 1853 r. W jej wyniku obecna południowa część stanów Arizona i Nowy Meksyk (licząca 76.770 km², były to tereny na południe od rzeki Gila i na zachód od Rio Grande) została sprzedana przez rząd meksykański. Traktat został podpisany przez Meksyk w 1853 r. przy pośrednictwie Jamesa Gadsdena, a prezydent USA Franklin Pierce podpisał go ostatecznie 24 czerwca 1854.

Żoną Franklina Piercea była Jane Pierce. Franklin Pierce był dalekim krewnym przyszłego prezydenta George’a W. Busha, którego matka, Barbara Bush, z domu nazywała się właśnie Pierce.

Linki zewnętrzne

Biografia w Biographical Directory of the United States Congress (ang.)

Biografia Biały Dom (ang.)